SỰ LÃNH ĐẠO CỦA TỈNH ỦY QUẢNG NGÃI – NHÂN TỐ QUAN TRỌNG GIẢI PHÓNG TỈNH NGÀY 24/3/1975, GÓP PHẦN VÀO THẮNG LỢI CỦA SỰ NGHIỆP KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ CỨU NƯỚC

Trước những thắng lợi to lớn của Quân và Nhân dân ta trên chiến trường miền Nam, cuối năm 1974 đầu năm 1975, Bộ Chính trị đã họp hai lần bàn về kế hoạch giải phóng miền Nam. Sau khi phân tích tình hình ở miền Nam, đã đề ra kế hoạch giải phóng miền Nam trong hai năm 1975 và 1976 với các chiến dịch giải phóng Tây Nguyên; Chiến dịch giải phóng Huế - Đà Nẵng (với 3 hướng tấn công: hướng Trị Thiên, hướng Nam – Ngãi và hướng Đà Nẵng) và chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.

Thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị, tháng 01/1975, Hội nghị Tỉnh ủy họp đề ra một số nhiệm vụ trước mắt, trong đó xác định việc làm cho các cấp, các ngành, cán bộ, đảng viên và nhân dân trong tỉnh nhất trí cao với việc đánh giá thời cơ lịch sử ngàn năm có một của Bộ Chính trị để nâng cao quyết tâm hành động cách mạng, đóng góp sức người, sức của cao nhất, nhằm hoàn thành nhiệm vụ trong giai đoạn lịch sử; thành lập Ban chỉ huy tiền phương của tỉnh.

Xe tăng của quân giải phóng tiến vào giải phóng thị xã Quảng Ngãi ngày 24.3.1975 (ảnh chụp lại tại triển lãm).

Tháng 02/1975, Ban Thường vụ Tỉnh ủy họp, thống nhất quyết tâm giải phóng hoàn toàn quê hương, với chủ trương “táo bạo, kiên quyết, vững chắc, linh hoạt, kịp thời tranh thủ thời cơ để giành thắng lợi lớn”[1]. Đồng thời, yêu cầu các cấp ủy thực hiện các nhiệm vụ cách mạng theo phương châm dựa vào sức mình là chính, dùng các đòn tiến công chính trị và vũ trang địa phương để đánh đổ kẻ thù, giải phóng quê hương; thành lập trung đoàn bộ binh mang phiên hiệu Trung đoàn 94. Đẩy mạnh công tác dân vận mặt trận, củng cố các đoàn thể công nông, thanh, phụ,... làm nòng cốt, tranh thủ các tầng lớp nhân dân, các tôn giáo,... tăng cường khối đoàn kết toàn dân, cô lập và đánh kẻ thù.

Từ ngày 08-18/3/1975, Ban Thường vụ Tỉnh ủy chỉ đạo các lực lượng vũ trang tỉnh, huyện tiến hành tiêu diệt địch; thực hiện chỉ đạo của Tỉnh ủy, các lực lượng của ta đã nổi dậy giành chính quyền, hình thành hành lang giải phóng từ cửa Sa Huỳnh đến cửa Cổ Lũy, giải phóng toàn bộ các huyện miền núi, và một số xã, thôn các huyện ở đồng bằng, chia cắt quốc lộ 1A, tạo thế bao vây uy hiếp địch ở nhiều nơi.

Ngày 21/3/1975, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đánh giá toàn bộ tình hình diễn ra trên địa bàn tỉnh; yêu cầu quân và dân trong tỉnh, các cấp ủy, các đơn vị lực lượng vũ trang cần triệt phá ngay ngụy quyền; giành dân, làm chủ từng vùng, nổi dậy đến đâu phải tổ chức xây dựng đoàn thể, chính quyền cách mạng, lực lượng vũ trang địa phương đến đó.

Ngày 23/3/1975, Tỉnh ủy ban hành chỉ thị đẩy mạnh công kích và khởi nghĩa toàn tỉnh, đánh đổ toàn bộ địch, giải phóng toàn bộ nông thôn, giải phóng thị trấn, thị xã, giành chính quyền về tay nhân dân, hoàn thành nhiệm vụ lịch sử giải phóng toàn tỉnh với tinh thần “tất cả cho tổng tiến công và nổi dậy, tất cả cho tiền tuyến, tất cả để chiến thắng, giải phóng tỉnh”[2]; thành lập ban tiếp quản, ban quân chính khi giải phóng; xây dựng vùng giải phóng phát triển toàn diện.

Ngày 23/3/1975, được sự chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, cấp ủy các huyện Mộ Đức, Đức Phổ, Nghĩa Hành, chỉ đạo lực lượng vũ trang, du kích, cùng nhân dân nổi dậy làm chủ chính quyền.

Phát hiện địch ở thị xã bắt đầu tháo chạy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy chỉ đạo kiểm tra, nắm tình hình; đêm 23/3/1975, ra lời kêu gọi và lệnh công kích, khởi nghĩa; Ban chỉ đạo chiến dịch lệnh cho Trung đoàn 94 tập trung tiêu diệt địch và chỉ đạo các lực lượng khởi nghĩa bên ngoài kéo vào thị xã ngay trong đêm 24/3, phối hợp với quần chúng vùng ven nội thị nổi dậy cắm cờ, chiếm giữ Tiểu khu Quảng Ngãi, sân bay, đài phát thanh và các cơ quan công sở ngụy quyền, kho tàng, phá nhà lao, tiếp quản Tòa hành chính tỉnh. Sau đó, quân và dân Quảng Ngãi nhanh chóng giải phóng các huyện còn lại Mộ Đức, Sơn Tịnh, Bình Sơn, Đến ngày 30/3/1975 Lý Sơn, huyện cuối cùng của tỉnh Quảng Ngãi được hoàn toàn giải phóng.

Ngay khi giải phóng thị xã Quảng Ngãi, Ban Thường vụ Tỉnh ủy thành lập Ủy ban Quân chính thị xã Quảng Ngãi, do đồng chí Nguyễn Nghĩa – Phó Bí thư Tỉnh ủy làm Chủ tịch thực hiện chế độ quân quản ở địa bàn trọng yếu; chỉ đạo các cơ quan, ban, ngành các cấp nhanh chóng ổn định tổ chức, bắt tay vào thực hiện nhiệm vụ mới; tập trung khôi phục phát triển kinh tế - xã hội, hết sức chăm lo đời sống cho nhân dân.

Như vậy, trong chiến dịch Xuân năm 1975, nhất là đợt ra quân thần tốc 7 giờ 40 phút ngày 24/3/1975 đến 20 giờ ngày 24/3/1975, quân và dân Quảng Ngãi đã giành chính quyền về tay nhân dân; cờ giải phóng tung bay trước tòa nhà hành chính tỉnh. Trên khắp các địa phương trong tỉnh, từ vùng núi đến đồng bằng ven biển đã hoàn toàn giải phóng. Sáng ngày 31/3/1975, hàng vạn đồng bào thị xã và đồng bào đồng bằng, miền núi về Sân vận động Diên Hồng, thị xã Quảng Ngãi tham dự míttinh chào mừng toàn tỉnh được giải phóng và Ủy ban nhân dân cách mạng tỉnh ra mắt nhân dân.

Thực hiện lời kêu gọi của Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân cách mạng tỉnh và lực lượng vũ trang tỉnh Quảng Ngãi tích cực, khẩn trương, ra sức bảo vệ và xây dựng Quảng Ngãi mới được giải phóng; đồng thời, đóng góp vật chất, lượng thực, vũ khí và đưa hàng ngàn thanh niên gia nhập quân đội phục vụ chiến dịch Hồ Chí Minh, hoàn thành sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Ngày 24/3/1975, mãi đi vào lịch sử đấu tranh cách mạng và kháng chiến của Đảng bộ, nhân dân và lực lượng vũ trang tỉnh Quảng Ngãi, thắng lợi đã thể hiện vai trò lãnh đạo sáng suốt của Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi. Từ đây, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng bộ tỉnh nhân dân Quảng Ngãi cùng với nhân dân cả nước bước vào xây dựng và bảo vệ vững chắc tổ quốc xã hội chủ nghĩa.

 Tác phẩm sưu tầm

Nguồn: https://truongchinhtri.quangngai.gov.vn/
Hạ Thị Hương

Giảng viên khoa Xây dựng Đảng

-----------------

Tài liệu tham khảo:

1. Kỷ yếu Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi (1930-2015), Nxb Chính trị quốc gia – sự thật, HN. 2015.

2. Biên niên các sự kiện Lịch sử Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi (1930-2020), Nxb Thông tin và tuyên truyền, HN. 2020.

[1] Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi, Biên niên các sự kiện lịch sử Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi (1930-2020), Nxb thông tin, truyền thông, tr246

[2] Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi, Biên niên các sự kiện lịch sử Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi (1930-2020), Nxb thông tin, truyền thông, tr249