SỨC MẠNH CỦA NHỮNG LÁ THƯ THỜI CHIẾN

Đại úy Trần Dân là một trong những người lính của Sư đoàn 341 ngồi trên xe tăng và có mặt tại Dinh Độc Lập vào đầu giờ chiều 30/4/1975. Thời gian sau đó, ông Dân cùng đơn vị ở lại làm nhiệm vụ quân quản tại Sài Gòn.

Khi miền Nam đã hoàn toàn được giải phóng, những lá thư giữa hậu phương và tiền tuyến gửi cho nhau cũng dễ dàng hơn.

"Hồng em ơi! Yêu em nên anh có tấm lòng yêu quê hương tha thiết. Từ em đã làm cho anh có một bản lĩnh vượt qua bao khó khăn, gian khổ trong đấu tranh quyết liệt với quân thù... Hồng em thương! Miền Nam đã hoàn toàn giải phóng nhưng nhiệm vụ của chúng ta vẫn còn nhiều. Em phải xác định rằng, anh có thể còn phải xa em 5-6 năm nữa, thì liệu em có thể chờ đợi được anh không?", một đoạn trong lá thư ông Dân viết vào tháng 5/1975.

Cũng tại Sài Gòn, vào ngày 10/9/1975, anh lính trẻ hồi đáp bạn gái: "… Hồng em thương yêu của anh! Trong không khí tưng bừng nhộn nhịp của thành phố Sài Gòn, hòa lẫn niềm vui riêng của bản thân anh. Đó là anh đã nhận được thư của em từ hậu phương xa xôi gửi tới. Lá thư đã gợi lên hình ảnh đẹp đẽ, chung thủy của em và gửi gắm, hiến dâng cả cuộc đời cho anh không cần do dự. Hồng em ơi! Hai đứa mình đã xa nhau gần một năm nhưng hình ảnh của em anh vẫn hồi tưởng, đọng lại trong đầu rất rõ ràng. Anh nhớ từng bước đi và nụ cười duyên dáng của em…".

Hai năm sau thời điểm lá thư này được gửi đi, ông Dân cùng đồng đội tiếp tục tham gia chiến đấu bảo vệ Tổ Quốc ở chiến trường biên giới Tây Nam.

Đầu năm 1978, ông Dân được nghỉ phép về thăm quê. Và để giữ đúng lời hẹn ước trước khi tòng quân, anh lính trẻ đã dắt tay cô gái Trần Thị Hồng ra ủy ban xã đăng ký kết hôn. Đám cưới của họ diễn ra đơn giản. Thời điểm đó, quân Khmer đỏ tổ chức nhiều cuộc tấn công lớn vào lãnh thổ nước ta.

"Vợ chồng mới cưới chỉ được ở bên nhau ít ngày, anh lại lên đường làm nhiệm vụ", bà Hồng nhớ lại.

Khi có mặt tại biên giới Tây Nam, ông Dân vẫn giữ thói quen viết thư cho vợ mỗi lúc nghỉ ngơi trên đường hành quân hoặc thời khắc ngưng tiếng súng giao tranh.

"Sức khỏe của anh rất tốt, đơn vị của anh không ở Long Bình nữa, mà hiện nay đã chuyển đi làm nhiệm vụ chiến đấu bảo vệ biên giới. Việc ăn ở, sinh hoạt hàng ngày cũng bình thường thôi, không có gì vất vả cả. Cảnh sống nông thôn, dân ở đây chạy loạn hết. Khu vực sát biên giới, dân rất khổ, xóm làng bị chúng thiêu rụi hết, của cải bị vơ vét sạch. Nhìn chung xóm làng tiêu điều, xơ xác, thảm thương vô cùng. Anh tạm sơ qua vài nét để em biết vậy thôi…", người lính Trần Dân viết khi đang chiến đấu ở tỉnh Tây Ninh.

Đến tháng 7/1978, trong một trận đối đầu với địch tại Thạch Động (Hà Tiên), ông Dân bị thương ở vùng đầu và được chuyển về hậu phương điều trị. Thời điểm đó, bà Hồng không nhận được bất cứ lá thư nào hay tin tức gì về chồng của mình. Cuối năm 1979, trùng hợp khi một người lính cùng quê bị thương trở về. Hành trang mang theo của anh lính đồng hương có cả ba lô, giấy tờ, một số lá thư và nhật ký của ông Dân.

Nhận những kỷ vật này, bà Hồng như tuyệt vọng, ngã quỵ vì nghĩ chồng đã hy sinh. Suốt 3 tháng ròng, bà khóc thương chồng đến rụng cả tóc.

"Thương con dâu, cha mẹ chồng khuyên tôi rằng "Con ơi! Con đừng sầu khổ nữa. Con đau 10 phần, cha mẹ cũng đau 9. Con phải mạnh mẽ lên, chưa có giấy báo tử của Dân mà, nên dù còn một tia hy vọng, ta cũng phải sống để chờ đợi". Lời động viên đó giúp tôi gượng dậy sống tiếp. Mái tóc của tôi từng dài đến đầu gối mà lúc đó chỉ còn mấy cọng lưa thưa", bà Hồng kể.

Rồi sau đó, bà đã nhận được tin ông còn sống, vừa được điều từ chiến trường về Thành phố Hồ Chí Minh học trường Quân chính.

Mùa hè năm 1980, được đơn vị của chồng tạo điều kiện, bà khăn gói đi tàu vào miền Nam thăm chồng. Giây phút gặp lại, trước mắt bà là hình dáng người chồng xanh xao, gầy gò.

"Anh cũng biết tôi vì nhớ thương, khóc chồng mà tóc rụng, mặt hốc hác. Chúng tôi ôm nhau mà khóc. Sau giây phút đoàn tụ, anh mới kể cho tôi biết việc bị thương. Hồi phục, anh lại tiếp tục thực hiện nhiệm vụ đặc biệt nên buộc phải bỏ lại toàn bộ giấy tờ, tư trang để vào chiến trường. Cũng vì thế mà anh không viết thư về nhà được. Sau này, mỗi lần nghĩ lại những ngày gian khó đó, tôi đều rơi nước mắt", bà Hồng tâm sự.

Chiến tranh kết thúc, ông Dân phục viên trở về địa phương sau 16 năm cống hiến trong quân ngũ, trong đó có 7 năm chiến đấu liên tục tại các chiến trường. "Vì độc lập dân tộc, nhiều đồng đội của tôi đã nằm xuống sau mỗi trận chiến. Dù là thương binh 3/4 nhưng tôi vẫn còn may mắn khi được trở về quê hương, đoàn tụ với gia đình", ông Dân bồi hồi, nói.

Ông bà có với nhau 3 người con (2 trai, 1 gái) cùng 6 cháu nội, ngoại. Sau khi nghỉ chế độ, gia đình cựu cán bộ của Trung đoàn 273 (Sư đoàn 341) chuyển từ huyện Hương Sơn về sống tại căn nhà sát bên đường tàu hỏa ở thị trấn Đức Thọ.