Anh hùng Lực lượng vũ trang

SÙNG PHÁI SINH – NGƯỜI THẮP LỬA CÁCH MẠNG TRÊN ĐỈNH TRỜI TÂY BẮC

Giữa núi rừng Tây Bắc những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, từ bản Pú Nhung, người con dân tộc Mông Sùng Phái Sinh đã đứng lên cùng đồng bào xây dựng cơ sở cách mạng, tổ chức lực lượng du kích và chiến đấu bảo vệ quê hương. Bằng lòng dũng cảm, sự mưu trí và uy tín trong đồng bào, ông đã góp phần thắp lên ngọn lửa cách mạng giữa đại ngàn Tây Bắc, trở thành một trong những Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân tiêu biểu của vùng đất Điện Biên.

Tuyên Quang30/09/2026Đoàn xã Long Hẹ (Đoàn xã Long Hẹ)1 lượt xem0 lượt chia sẻ

Giữa đại ngàn Tây Bắc, nơi những dãy núi cao nối tiếp nhau, những bản làng nằm khuất giữa núi rừng và cuộc sống của đồng bào các dân tộc còn nhiều gian khó, phong trào cách mạng từng được gây dựng từ những con người bình dị nhất. Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, khi điều kiện hoạt động vô cùng khó khăn, những người con của núi rừng đã trở thành chỗ dựa quan trọng của cách mạng. Họ hiểu từng con đường, từng khe suối, từng cánh rừng; hiểu tiếng nói, phong tục và tâm tư của đồng bào. Từ chính những bản làng ấy, một thế trận lòng dân dần được hình thành. Trong những con người tiêu biểu của phong trào ấy có Sùng Phái Sinh – người con dân tộc Mông ở Pú Nhung, người đã dành trọn sức lực và lòng dũng cảm cho sự nghiệp cách mạng.

Sùng Phái Sinh sinh năm 1915, là người dân tộc Mông, quê ở Pú Nhung, huyện Tuần Giáo, vùng đất nay thuộc tỉnh Điện Biên. Sinh ra và lớn lên giữa núi rừng Tây Bắc, ông sớm chứng kiến những khó khăn, cơ cực của đồng bào mình. Năm 1949, Sùng Phái Sinh tham gia cách mạng. Từ một người dân của bản làng, ông từng bước trở thành một cán bộ, một người có uy tín trong cộng đồng và là một trong những người tích cực xây dựng phong trào cách mạng tại Pú Nhung. Trong điều kiện lực lượng cách mạng còn non trẻ, vũ khí thiếu thốn, địa bàn rộng và hiểm trở, ông đã cùng đồng bào gây dựng cơ sở, bảo vệ cán bộ và tổ chức lực lượng chống lại các cuộc càn quét của đối phương.

Từ những ngày đầu, Đội du kích Pú Nhung chỉ có 6 người, vũ khí hết sức thô sơ. Nhưng lực lượng nhỏ bé ấy có một sức mạnh đặc biệt: đó là lòng tin của nhân dân và sự thông thuộc địa hình núi rừng. Với vai trò người đội trưởng, Sùng Phái Sinh đã cùng đồng đội vận dụng cách đánh linh hoạt, dựa vào địa hình, bí mật tiếp cận, chủ động đánh địch và nhanh chóng rút khỏi vòng vây khi cần thiết. Núi rừng trở thành người bạn đồng hành, còn nhân dân trở thành điểm tựa. Từ một đội du kích nhỏ, lực lượng Pú Nhung ngày càng trưởng thành, góp phần bảo vệ bản làng và giữ vững cơ sở cách mạng. (dienbientv.vn)

Tháng 9/1951, khi đối phương tổ chức nhiều cuộc càn quét vào Pú Nhung, Sùng Phái Sinh đã thể hiện sự gan dạ và mưu trí. Trước lực lượng đông hơn nhiều lần, ông chủ động thông báo để cán bộ và nhân dân tạm lánh, còn mình ở lại lợi dụng địa hình rừng núi để chiến đấu và bảo vệ cơ sở. Cách xử trí ấy thể hiện rõ phẩm chất của một người chỉ huy du kích: dũng cảm nhưng không liều lĩnh, kiên quyết chiến đấu nhưng luôn đặt sự an toàn của cán bộ và nhân dân lên trên hết. Những trận đánh giữa núi rừng không chỉ gây khó khăn cho đối phương mà còn củng cố niềm tin của đồng bào vào lực lượng cách mạng.

Đến tháng 2/1952, tại khu vực Mai Thuận, Sùng Phái Sinh tiếp tục chỉ huy du kích chống lại một cuộc càn quét. Trước lực lượng đối phương đông hơn nhiều lần, ông tổ chức cho các chiến sĩ rút lui, còn mình ở lại lợi dụng địa hình hiểm trở để chiến đấu. Những trận đánh ấy góp phần giữ vững phong trào, bảo vệ cơ sở và tạo điều kiện để lực lượng cách mạng tiếp tục hoạt động trên địa bàn. Hình ảnh người đội trưởng du kích kiên cường giữa núi rừng dần trở thành biểu tượng về ý chí và lòng quả cảm của đồng bào vùng cao Tây Bắc. (thuvienphapluat.vn)

Nhưng Sùng Phái Sinh không chỉ được biết đến bởi những trận đánh. Một trong những đóng góp quan trọng của ông là xây dựng cơ sở cách mạng và vận động đồng bào. Ông kiên trì tuyên truyền, giải thích cho nhân dân hiểu về cách mạng, vận động đồng bào đoàn kết, bảo vệ cán bộ và cùng nhau chống lại những âm mưu chia rẽ. Theo tư liệu về thành tích của ông, Sùng Phái Sinh đã xây dựng cơ sở cách mạng tại 16 bản, đồng thời tổ chức 50 tổ sản xuất, góp phần củng cố đời sống và tạo nền tảng cho phong trào cách mạng ở địa phương. (dienbientv.vn)

Có những thời điểm phong trào gặp vô vàn khó khăn, cán bộ cách mạng bị mất liên lạc, lương thực thiếu thốn. Sùng Phái Sinh vẫn không rời bỏ nhiệm vụ. Tư liệu về ông ghi lại những tháng ngày phải ăn rau, củ rừng thay cơm, vượt qua núi cao, rừng sâu để tìm cán bộ và tiếp tục hoạt động. Những chi tiết ấy cho thấy sự gian khổ mà người cán bộ cách mạng vùng cao phải trải qua và cũng cho thấy sức chịu đựng, lòng kiên định của những người đã lựa chọn con đường cách mạng trong những năm tháng đầy hiểm nguy.

Cuối năm 1952, khi lực lượng cách mạng bao vây đồn Tuần Giáo, Sùng Phái Sinh còn tham gia công tác vận động, thuyết phục binh lính đối phương đầu hàng. Theo tư liệu thành tích, ông đã vận động được 25 lính đối phương ra hàng, góp phần giúp lực lượng ta giành được đồn mà không phải tổ chức một trận đánh lớn. Trong quá trình truy kích lực lượng đối phương rút chạy, du kích Pú Nhung bắt sống một lính Pháp và thu được vũ khí, đạn dược. Những kết quả ấy cho thấy vai trò của công tác vận động quần chúng và khả năng kết hợp giữa đấu tranh quân sự với công tác tuyên truyền, vận động của lực lượng du kích địa phương. (csdl.lsu.vn)

Năm 1953, khi chiến trường Tây Bắc có nhiều biến động, Sùng Phái Sinh cùng đội du kích tiếp tục phối hợp với bộ đội chiến đấu, chặn đánh và truy kích lực lượng đối phương. Những đóng góp của ông và Đội du kích Pú Nhung góp phần bảo vệ bản làng, củng cố phong trào và hỗ trợ lực lượng chủ lực trong quá trình chiến đấu trên chiến trường Tây Bắc. Từ một người dân của bản làng, Sùng Phái Sinh đã trở thành một cán bộ, một chiến sĩ có uy tín, được đồng bào tin tưởng và được cấp trên ghi nhận.

Những đóng góp ấy đã được Đảng và Nhà nước ghi nhận. Sùng Phái Sinh được hai lần bầu là Chiến sĩ thi đua của Quân khu Tây Bắc, được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất. Ngày 7/5/1956, ông được tặng Huân chương Quân công hạng Ba và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đây là sự ghi nhận đối với những thành tích nổi bật của người con dân tộc Mông trong phong trào cách mạng và kháng chiến ở vùng Tây Bắc. (dienbientv.vn)

Câu chuyện về Sùng Phái Sinh còn cho thấy một điều rất đáng quý: sức mạnh của cách mạng ở vùng cao không chỉ đến từ vũ khí hay lực lượng chiến đấu, mà còn đến từ lòng dân. Những người như ông đã làm cho đồng bào hiểu rằng bảo vệ bản làng, bảo vệ cán bộ và đoàn kết chống kẻ thù cũng chính là bảo vệ tương lai của quê hương. Khi nhân dân tin tưởng, một đội du kích chỉ có vài người cũng có thể trở thành một lực lượng có sức mạnh; khi các bản làng đoàn kết, núi rừng trở thành một thế trận rộng lớn bảo vệ phong trào cách mạng.

Ngày hôm nay, Pú Nhung và vùng đất Điện Biên đã mang diện mạo khác. Những con đường mới nối các bản làng, trường học vang tiếng trẻ em, đời sống nhân dân từng bước được cải thiện. Nhưng phía sau sự đổi thay ấy là lịch sử của những năm tháng gian khổ mà các thế hệ đi trước đã trải qua. Tên tuổi Sùng Phái Sinh được nhắc lại không chỉ để nhớ về một người anh hùng, mà còn để nhớ về hàng nghìn người con của các dân tộc Tây Bắc đã góp sức người, sức của cho cuộc đấu tranh giành độc lập.

Đối với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện về Sùng Phái Sinh mang đến nhiều bài học về lòng yêu quê hương, tinh thần đoàn kết, ý chí vượt khó và trách nhiệm với cộng đồng. Thời chiến, thế hệ cha anh bảo vệ quê hương bằng lòng dũng cảm và sự hy sinh. Thời bình, thế hệ trẻ có thể tiếp nối bằng học tập, lao động, sáng tạo, giữ gìn bản sắc văn hóa, xây dựng bản làng và chung tay phát triển quê hương. Mỗi người trẻ sống có trách nhiệm hơn với cộng đồng chính là đang tiếp nối ngọn lửa mà các thế hệ đi trước đã trao lại.

Sùng Phái Sinh – người con dân tộc Mông của Pú Nhung, người đội trưởng du kích giữa núi rừng Tây Bắc – đã thắp lên ngọn lửa cách mạng từ chính bản làng của mình. Ngọn lửa ấy được nuôi dưỡng bằng lòng yêu quê hương, bằng niềm tin của nhân dân và bằng ý chí không khuất phục trước gian khổ. Hơn nửa thế kỷ đã đi qua, nhưng câu chuyện về ông vẫn còn nguyên giá trị như một lời nhắc nhở rằng: trong những thời khắc khó khăn nhất, sức mạnh của lòng dân và tinh thần đoàn kết có thể tạo nên những điều lớn lao.

Giữa đỉnh trời Tây Bắc, những năm tháng chiến đấu đã lùi xa. Nhưng ngọn lửa mà Sùng Phái Sinh và những người con của núi rừng Pú Nhung thắp lên vẫn còn cháy trong ký ức của các thế hệ. Đó là ngọn lửa của lòng yêu nước, của niềm tin, của tình đoàn kết các dân tộc và của khát vọng xây dựng quê hương – một ngọn lửa cần được thế hệ trẻ hôm nay tiếp tục gìn giữ và trao truyền cho mai sau.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn