TẤM GƯƠNG PHỤ NỮ DÂN TỘC THIỂU SỐ TRONG KHÁNG CHIẾN (1)

TẤM GƯƠNG PHỤ NỮ DÂN TỘC THIỂU SỐ TRONG KHÁNG CHIẾN

(Bà Kring Thị Thêm – Y Thêm)

Trong lịch sử đấu tranh cách mạng của dân tộc Việt Nam, hình ảnh người phụ nữ luôn gắn liền với đức hy sinh, lòng kiên trung và tinh thần bất khuất. Giữa đại ngàn Tây Nguyên hùng vĩ, bà Kring Thị Thêm, thường gọi là Y Thêm (1913–2000), người phụ nữ dân tộc Giẻ Triêng ở Kon Tum, đã trở thành một biểu tượng tiêu biểu cho tinh thần ấy. Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của bà là minh chứng sống động cho vai trò to lớn của phụ nữ dân tộc thiểu số trong sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Sinh ra và lớn lên trong núi rừng Tây Nguyên, bà Y Thêm sớm gắn bó với buôn làng, nương rẫy và phong tục truyền thống của dân tộc mình. Khi cách mạng đến với Tây Nguyên, bà nhanh chóng giác ngộ và tham gia phong trào từ khi còn rất trẻ. Nhờ uy tín lớn trong cộng đồng và sự hiểu biết sâu sắc đời sống đồng bào, bà trở thành hạt nhân nòng cốt của phong trào cách mạng tại vùng căn cứ cực Nam Trung Bộ. Bà đã vận động hàng ngàn người dân các dân tộc đoàn kết đi theo Đảng, tích cực nuôi giấu cán bộ, tiếp tế lương thực, góp phần bảo vệ và củng cố lực lượng kháng chiến trong điều kiện vô cùng gian khổ.

Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, bà Y Thêm đặc biệt chú trọng xây dựng và phát huy vai trò của phụ nữ. Bà là người đặt nền móng cho phong trào “phụ nữ Ba đảm đang” ở vùng cao, vận động phụ nữ vừa lao động sản xuất, vừa chăm lo hậu phương, vừa sẵn sàng tham gia bảo vệ buôn làng. Trước bom đạn và các đợt càn quét của kẻ thù, bà vẫn giữ vững niềm tin son sắt vào Đảng, trở thành chỗ dựa tinh thần vững chắc cho đồng bào các dân tộc Tây Nguyên.

Một dấu mốc đặc biệt trong cuộc đời hoạt động cách mạng của bà là vào năm 1959, khi bà được tổ chức chọn làm đại diện cho phụ nữ và đồng bào các dân tộc Tây Nguyên ra miền Bắc báo cáo thành tích và vinh dự được gặp Bác Hồ. Đối với bà con vùng cao, Bác Hồ là hình ảnh thiêng liêng, gần gũi mà họ trìu mến gọi là “Ông Tiên”. Vì thế, chuyến đi ấy không chỉ là niềm vinh dự của riêng bà Y Thêm mà còn là niềm tự hào chung của dân tộc Giẻ Triêng.

Cuộc gặp gỡ tại Phủ Chủ tịch diễn ra trong không khí giản dị, ấm áp và đầy tình người. Bác Hồ ân cần hỏi han sức khỏe, cuộc sống của bà như một người cha đối với con. Bác căn dặn bà phải sống giản dị, tiết kiệm, gần dân và đặc biệt nhấn mạnh tầm quan trọng của việc học chữ, bởi “có chữ mới làm cách mạng giỏi”. Trước lúc chia tay, Bác tặng bà tấm ảnh của Người và một chiếc đài radio, gửi gắm tình cảm và niềm tin của miền Bắc đối với đồng bào miền Nam đang ngày đêm chiến đấu.

Trở về Tây Nguyên sau chuyến đi lịch sử, bà Y Thêm mang theo không chỉ những món quà của Bác mà quan trọng hơn là niềm tin vững chắc vào thắng lợi của cách mạng. Bà đi khắp các buôn làng, truyền đạt lại lời thăm hỏi của Bác, kể cho đồng bào nghe về sức khỏe của Người, về sự lớn mạnh của miền Bắc xã hội chủ nghĩa. Trong bối cảnh kẻ thù ra sức tuyên truyền xuyên tạc, những câu chuyện của bà đã củng cố mạnh mẽ niềm tin của nhân dân vào Đảng và cách mạng.

Ghi nhớ lời dặn của Bác, bà Y Thêm đi đầu trong phong trào xóa mù chữ tại địa phương. Những lớp học được tổ chức vào ban đêm dưới ánh đuốc hoặc trong hang đá, giúp bà con từng bước tiếp cận con chữ. Bà kiên trì giải thích rằng: có chữ mới đọc được chỉ thị của Đảng, mới tránh bị kẻ thù lừa phỉnh. Song song với đó, bà vận động phụ nữ và nhân dân tập trung sản xuất lương thực với khẩu hiệu “Sắn đầy kho, lúa đầy bồ để đánh Mỹ”, xây dựng hậu phương vững chắc cho tiền tuyến.

Không chỉ dừng lại ở công tác hậu phương, bà Y Thêm còn trực tiếp tổ chức lực lượng tự vệ tại các buôn làng, hướng dẫn phụ nữ tham gia bảo vệ địa bàn, đấu tranh chính trị, kiên quyết phản đối các chính sách bắt lính, dồn dân của địch. Hình ảnh người phụ nữ Giẻ Triêng kiên cường giữa đại ngàn đã trở thành biểu tượng cho ý chí bất khuất và tinh thần đoàn kết của đồng bào Tây Nguyên trong kháng chiến.

Với những đóng góp to lớn, bà Kring Thị Thêm được Đảng và Nhà nước trao tặng nhiều huân chương, huy chương cao quý; đồng thời được tín nhiệm bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Hội Phụ nữ Giải phóng miền Nam Việt Nam. Tuy nhiên, phần thưởng lớn nhất trong cuộc đời bà chính là lòng tin yêu và sự kính trọng của nhân dân các dân tộc Tây Nguyên.

Ngày nay, khi đất nước đã hòa bình, nhìn lại cuộc đời và sự nghiệp của bà Kring Thị Thêm, chúng ta càng thấm thía giá trị của lòng yêu nước, của niềm tin sắt son vào Đảng và Bác Hồ. Cuộc đời bà là minh chứng rõ ràng rằng: dù xuất thân từ núi rừng xa xôi, dù là phụ nữ dân tộc thiểu số, nhưng với ý chí, lòng trung thành và tinh thần cống hiến, con người vẫn có thể góp phần làm nên những trang sử vẻ vang của dân tộc.

Tấm gương của bà Y Thêm sẽ mãi là nguồn cảm hứng, hun đúc tinh thần yêu nước và trách nhiệm công dân cho các thế hệ hôm nay và mai sau.