TBT Trần Phú
Bản “Luận cương chính trị” do ông soạn thảo đã phân tích sâu sắc xã hội thuộc địa nửa phong kiến, nhấn mạnh vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân, mối liên minh công – nông và nhiệm vụ đánh đổ đế quốc, phong kiến để giành độc lập dân tộc và tiến tới xã hội mới; dù trong quá trình phát triển, đường lối cách mạng có sự bổ sung, hoàn thiện, nhưng những đóng góp lý luận ban đầu của Trần Phú vẫn mang giá trị đặt nền tảng, giúp phong trào cách mạng thoát khỏi tình trạng phân tán, tiến tới hoạt động có tổ chức và mục tiêu rõ ràng. Không chỉ là nhà lý luận, ông còn trực tiếp chỉ đạo thực tiễn, xây dựng cơ sở cách mạng, đào tạo cán bộ, cổ vũ tinh thần đấu tranh của quần chúng trong hoàn cảnh vô cùng khó khăn khi thực dân Pháp tăng cường đàn áp; cuộc sống hoạt động bí mật đầy nguy hiểm không làm ông chùn bước mà càng thể hiện bản lĩnh kiên cường, tinh thần hy sinh vì lý tưởng chung. Năm 1931, ông bị địch bắt tại Sài Gòn sau một thời gian hoạt động tích cực, bị tra tấn dã man nhưng vẫn giữ vững khí tiết của người cộng sản, tuyệt đối không khai báo hay khuất phục, thể hiện lòng trung thành son sắt với Đảng và nhân dân; trong những ngày cuối cùng bị giam giữ tại Nhà tù Hỏa Lò, dù sức khỏe suy kiệt vì đòn roi và bệnh tật, ông vẫn giữ niềm tin vào thắng lợi của cách mạng, để lại lời nhắn nhủ nổi tiếng với đồng chí và thế hệ sau phải giữ vững ý chí chiến đấu, tiếp tục con đường mà ông và nhiều người đi trước đã lựa chọn. Trần Phú hy sinh khi mới 27 tuổi, một độ tuổi còn rất trẻ nhưng đã cống hiến trọn vẹn trí tuệ, nhiệt huyết và cả cuộc đời cho sự nghiệp giải phóng dân tộc; sự hy sinh ấy không chỉ là mất mát lớn đối với phong trào cách mạng lúc bấy giờ mà còn trở thành biểu tượng cao đẹp của tinh thần dấn thân, của lý tưởng sống vì đất nước, vì nhân dân.
Trong lịch sử cách mạng Việt Nam đầu thế kỷ XX, Trần Phú là một trong những nhà lãnh đạo tiêu biểu đã đặt nền móng lý luận và tổ chức cho phong trào cách mạng còn non trẻ, góp phần định hình con đường đấu tranh giải phóng dân tộc theo khuynh hướng vô sản, dù cuộc đời hoạt động của ông rất ngắn ngủi nhưng lại có ý nghĩa đặc biệt sâu sắc đối với sự phát triển của cách mạng Việt Nam sau này. Ông sinh năm 1904 tại Hà Tĩnh, trong một gia đình có truyền thống hiếu học và lòng yêu nước, từ nhỏ đã chứng kiến cảnh nhân dân sống dưới ách đô hộ của thực dân nên sớm hình thành ý chí tìm con đường cứu nước mới; khác với nhiều phong trào yêu nước trước đó còn mang tính tự phát, Trần Phú sớm nhận ra rằng muốn giải phóng dân tộc cần phải có một học thuyết cách mạng khoa học làm nền tảng. Chính vì vậy, ông tích cực tham gia các tổ chức yêu nước và được cử đi học tập, nghiên cứu lý luận cách mạng tại Liên Xô, nơi đang trở thành trung tâm của phong trào cách mạng vô sản thế giới; tại Moskva, ông theo học ở Trường Đại học Phương Đông, được đào tạo bài bản về chủ nghĩa Mác – Lênin, phương pháp phân tích xã hội và kinh nghiệm tổ chức cách mạng, từ đó hình thành tư duy chính trị sắc bén, tinh thần quốc tế vô sản và tầm nhìn chiến lược đối với cách mạng Việt Nam. Sau thời gian học tập và hoạt động ở nước ngoài, Trần Phú trở về nước trong bối cảnh phong trào cách mạng đang cần sự thống nhất về đường lối và tổ chức, trực tiếp tham gia xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam khi Đảng vừa mới ra đời năm 1930, đảm nhận nhiều nhiệm vụ quan trọng về chính trị và tư tưởng; với năng lực lý luận nổi bật, ông được bầu làm Tổng Bí thư đầu tiên của Đảng, trở thành người có vai trò đặc biệt trong việc hệ thống hóa quan điểm cách mạng, xác định rõ tính chất và nhiệm vụ của cách mạng Đông Dương trong giai đoạn mới.
Nhìn lại cuộc đời ngắn ngủi nhưng rực sáng của ông, có thể thấy nổi bật lên hình ảnh một người chiến sĩ cách mạng mẫu mực: giàu tri thức, vững vàng về lý luận, kiên định trong hành động và tuyệt đối trung thành với mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với tiến bộ xã hội; ông đại diện cho lớp thanh niên trí thức Việt Nam đầu thế kỷ XX đã tiếp thu tinh hoa tư tưởng nhân loại để phục vụ sự nghiệp giải phóng dân tộc, biến lòng yêu nước truyền thống thành hành động cách mạng có tổ chức và định hướng khoa học. Ngày nay, khi đất nước đã giành được độc lập và đang phát triển, tên tuổi Trần Phú vẫn được nhắc đến với sự trân trọng như người Tổng Bí thư đầu tiên đã góp phần đặt nền móng tư tưởng cho cách mạng Việt Nam, là tấm gương về tinh thần học tập, ý chí vượt khó và khát vọng cống hiến của tuổi trẻ; cuộc đời ông nhắc nhở mỗi thế hệ rằng giá trị của một con người không nằm ở thời gian sống dài hay ngắn mà ở những gì đã làm cho dân tộc và xã hội, và chính lý tưởng cao đẹp cùng sự hy sinh thầm lặng ấy đã làm nên sự bất tử của người chiến sĩ cách mạng trong dòng chảy lịch sử Việt Nam.
