Thân Nhân Trung – Người đề cao hiền tài của đất nước
Thân Nhân Trung là nhà giáo, nhà văn hóa và đại thần nổi tiếng thời Hậu Lê. Ông là tác giả câu nói bất hủ: "Hiền tài là nguyên khí của quốc gia." Dưới thời vua Lê Thánh Tông, ông tham gia biên soạn sách, tổ chức thi cử và đề xuất dựng bia Tiến sĩ tại Văn Miếu để tôn vinh những người đỗ đạt, khuyến khích việc học.
Trong lịch sử Việt Nam, có nhiều học giả đã góp phần xây dựng đất nước bằng trí tuệ và lòng yêu nước. Thân Nhân Trung là một trong những nhân vật tiêu biểu của thời Hậu Lê. Ông không chỉ là vị quan thanh liêm mà còn là nhà giáo, nhà văn hóa có ảnh hưởng sâu rộng đến nền giáo dục nước ta.
Thân Nhân Trung sinh năm 1418 tại vùng Kinh Bắc, nay thuộc tỉnh Bắc Giang. Từ nhỏ, ông nổi tiếng chăm học, có kiến thức uyên bác và đạo đức mẫu mực. Sau khi đỗ đạt, ông được vua Lê Thánh Tông trọng dụng và giao nhiều trọng trách trong triều đình.
Trong thời gian làm quan, Thân Nhân Trung tham gia biên soạn nhiều bộ sách quan trọng và góp phần tổ chức các kỳ thi tuyển chọn nhân tài. Ông luôn cho rằng muốn đất nước phát triển thì phải coi trọng giáo dục và sử dụng người có tài đức.
Năm 1484, khi triều đình cho dựng bia Tiến sĩ tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám để ghi danh những người đỗ đại khoa, Thân Nhân Trung đã soạn bài văn bia nổi tiếng với câu: "Hiền tài là nguyên khí của quốc gia." Theo ông, hiền tài là nguồn sức mạnh quyết định sự hưng thịnh hay suy yếu của đất nước. Câu nói ấy đến nay vẫn được xem là một trong những tư tưởng giáo dục có giá trị nhất của lịch sử Việt Nam.
Không chỉ hết lòng với giáo dục, Thân Nhân Trung còn là vị quan liêm chính, luôn khuyên vua chăm lo đời sống nhân dân và trọng dụng người tài. Những đóng góp của ông đã góp phần tạo nên thời kỳ hưng thịnh dưới triều vua Lê Thánh Tông.
Ngày nay, tên tuổi Thân Nhân Trung luôn gắn liền với Văn Miếu – Quốc Tử Giám và truyền thống hiếu học của dân tộc. Câu chuyện của ông nhắc nhở thế hệ trẻ về vai trò của tri thức và trách nhiệm học tập để góp phần xây dựng đất nước.
