Thiếu tướng Phạm Xuân Ẩn (1927 - 2006): "Điệp Viên Hoàn Hảo" và Điệu Valse Giữa Bầy Sói (2)

1. Thiếu tướng Phạm Xuân Ẩn (1927 - 2006): "Điệp Viên Hoàn Hảo" và Điệu Valse Giữa Bầy Sói

Nếu lịch sử tình báo thế giới từng nghiêng mình trước Richard Sorge hay Eli Cohen, thì tại Việt Nam, sự xuất hiện của Phạm Xuân Ẩn (Hai Trung) là một kiệt tác của nghệ thuật tình báo chiến lược. Ông không mang súng gươm ra trận, vũ khí của ông là trí tuệ, là nụ cười nho nhã, là con chó berger và điếu thuốc lá thường trực trên môi giữa lòng Sài Gòn hoa lệ.

Chiến trường không tiếng súng

Phạm Xuân Ẩn thâm nhập vào hàng ngũ cấp cao nhất của giới tinh hoa chính trị và quân sự Sài Gòn cũng như giới truyền thông Mỹ (Reuters, TIME, New York Herald Tribune). Chiến công của ông không đo bằng xác giặc, mà đo bằng những bản tin tình báo mang tầm vóc định đoạt chiến cuộc. Toàn bộ các kế hoạch chiến lược của Mỹ - Ngụy, từ "Chiến tranh đặc biệt", "Chiến tranh cục bộ" đến "Việt Nam hóa chiến tranh", đều nằm trên bàn của Bộ Chính trị ở Hà Nội và Trung ương Cục miền Nam chỉ vài ngày sau khi được soạn thảo tại Lầu Năm Góc hay Dinh Độc Lập.

Nổi bật nhất là việc ông gửi về bản tài liệu nguyên gốc của chiến thuật "Trực thăng vận" và "Thiết xa vận", giúp quân giải phóng làm nên chiến thắng Ấp Bắc (1963) lẫy lừng, bẻ gãy chiến thuật tân kì của cố vấn Mỹ.

Sự hy sinh cao quý của một trí thức

Sự "hy sinh" của Phạm Xuân Ẩn không phải là cái chết thể xác, mà là sự hy sinh về mặt tâm lý và định danh. Hơn 20 năm, ông sống một cuộc đời hai mặt, đi trên sợi dây thừng vắt ngang vực thẳm. Chỉ một ánh mắt thất thần, một câu nói lỡ lời, cái giá phải trả không chỉ là mạng sống của ông mà là cả mạng lưới tình báo H.63 và sinh mệnh của hàng ngàn cán bộ, chiến sĩ.

Nỗi cô đơn tận cùng của người tình báo là không được phép chia sẻ con người thật của mình với bất kỳ ai, kể cả vợ con. Ông phải tỏ ra là một "tay chơi" Sài Gòn, một người bạn chí cốt của tướng lĩnh VNCH, trong khi trái tim ông đập cùng nhịp đập với những người đồng chí đang chịu bom đạn ngoài bưng biền. Đó là một sự vắt kiệt sức lực, trí não và tinh thần đến tột độ – một sự cống hiến thầm lặng và vĩ đại nhất.