Thời kỳ phong kiến tự chủ (938 - 1858)
Kỷ nguyên độc lập: Chiến thắng Bạch Đằng của Ngô Quyền (938) chấm dứt ách đô hộ phương Bắc, mở ra kỷ nguyên độc lập lâu dài. Các triều đại nối tiếp nhau xây dựng quốc gia thịnh vượng: Đinh, Tiền Lê, Lý, Trần, Hậu Lê, Mạc, Tây Sơn và Nguyễn.
Dấu ấn hào hùng: Nhà Trần ba lần đánh tan quân Nguyên - Mông; vua Lê Lợi khởi nghĩa Lam Sơn đánh đuổi quân Minh; vua Quang Trung đại phá quân Thanh (1789).
Mở cõi: Lãnh thổ Việt Nam được mở rộng dần xuống phương Nam (Chiêm Champa, Chân Lạp), định hình nên dải đất hình chữ S liền mạch.
