Thời Lý – Trần chống xâm lược phương Bắc
Lý Thường Kiệt – chỉ huy kháng chiến chống Tống (1075 – 1077), tác giả bài “Nam quốc sơn hà”.
Trần Hưng Đạo (Trần Quốc Tuấn) – tổng chỉ huy kháng chiến chống Nguyên – Mông (3 lần, thế kỷ XIII).
Các tướng nhà Trần: Phạm Ngũ Lão, Yết Kiêu, Dã Tượng, Trần Khánh Dư… đều lập công lớn.
