Tiếng gọi trong lòng đất Thành cổ
81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972 là một trong những trận chiến khốc liệt nhất lịch sử. Cựu chiến binh Lê Bá Dương – người trực tiếp chiến đấu tại đây – đã kể lại những ký ức ám ảnh về đồng đội và những “tiếng gọi” không bao giờ dứt.
Thành cổ Quảng Trị mùa hè 1972 gần như bị san phẳng. Đất đá, gạch vụn và hố bom chồng lên nhau. Mỗi tấc đất đều thấm máu.
Lê Bá Dương khi ấy là một người lính trẻ. Ông cùng đồng đội chiến đấu trong những giao thông hào chật hẹp, ngày đêm chịu pháo kích.
Có những lúc, bom đạn dội xuống liên tục khiến cả đơn vị bị vùi lấp. Những người còn sống phải đào bới bằng tay không để tìm đồng đội.
Một đêm, sau một trận pháo dữ dội, Dương nghe thấy tiếng gọi yếu ớt từ dưới lòng đất:
“Đồng đội ơi… cứu tôi…”
Ông và vài người khác lập tức đào lên. Đất cứng như đá, tay bật máu nhưng không ai dừng lại.
Cuối cùng, họ kéo được một chiến sĩ lên. Nhưng anh đã không qua khỏi.
Dương kể:
“Chúng tôi không kịp biết tên, chỉ kịp nắm tay nhau một lần.”
Từ đó, mỗi khi đêm xuống, giữa tiếng gió và tiếng côn trùng, Dương luôn có cảm giác như vẫn còn những tiếng gọi vang lên từ lòng đất.
Sau chiến tranh, khi trở lại Thành cổ, ông đứng lặng rất lâu. Nơi ấy giờ đã thành di tích, cỏ xanh mọc lên, nhưng dưới lớp đất kia là hàng ngàn người lính vẫn nằm lại.
Ông đã viết những dòng thơ nổi tiếng:
“Đò lên Thạch Hãn xin chèo nhẹ. Đáy sông còn đó bạn tôi nằm…”
Đó không chỉ là thơ, mà là lời nhắc nhở.
