Tìm gặp đội phó Lê Văn Lướt (tkh35_6)

TÌM GẶP ĐẠI ĐỘI PHÓ

LÊ VĂN LƯỚT

Tháng 5 năm 2006, trong một lần đi công tác ở Tây Nguyên, tôi gặp anh KsorNham, Phó Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai tại Hội nghị xây dựng vành đai an toàn của các kho vũ khí, đạn dược trên địa bàn Tây Nguyên. KsorNham có nước da đen bóng, dáng người cao to và gương mặt đẹp nam tính, anh được các Đạo diễn chọn làm Diễn viên đóng vai Anh hùng Núp trong bộ phim Đất nước đứng lên (dựa theo Tiểu thuyết cùng tên của Nhà văn Nguyên Ngọc).

Nhìn anh KsorNham, tự nhiên tôi liên tưởng đến anh Lê Văn Lướt - người Đại đội phó Đại đội 2 Tiểu đoàn 929, chiến đấu ở chiến trường Lào năm xưa, năm 1964-1965. Bởi vì giữa hai người có nhiều nét giống nhau. Kết thúc Hội nghị, tôi liền nhờ anh KsorNham tìm hộ, may ra có thể gặp được. Thật là mò kim đáy bể. Hơn nữa, như anh Ksor Nham nói, đồng bào dân tộc ít người ở Tây Nguyên không có họ Lê. Vậy mà, không hiểu sao tôi tin là anh KsorNham có thể tìm được, vì anh ấy có lợi thế từng là Giám đốc Công an tỉnh Gia Lai.

Mấy ngày sau về Thành phố Hồ Chí Minh, đêm khuya tôi đang ngủ, bất chợt có chuông reo. Tôi nghĩ có điều gì đó bất thường. Nhìn vào máy, tôi biết đó là điện của anh KsorNham. Anh ấy vui vẻ thông báo rằng: “ Anh Đẩu ơi ! Tôi đã tìm được ông Lê Văn Lướt cho anh rồi. Hôm qua, nhân dự một đám cưới ở thị trấn Đắc Đoa, Gia Lai. Tôi có hỏi thăm một số người theo như lời tả của anh, tôi đã gặp ông Lê Văn Lướt. Và khi hỏi ông Lướt thì ông ấy vẫn còn nhớ anh Đẩu liên lạc Đại đội ”. Nghe xong, tôi mừng quá, bao nhiêu ký ức vụt hiện về.

Ngày hôm sau tôi đã đi máy bay quay ra Hà Nội theo kế hoạch. Do đó, tôi đã gọi điện nhờ Thủ trưởng một đơn vị của Tổng cục Kỹ thuật ở gần Thị trấn Đắc Đoa ra gặp trước và hẹn với anh Lướt đợt khác sẽ gặp nhau.

Bốn tháng sau, nhân một đợt công tác vào Tây Nguyên, tôi tìm đến tận nhà anh Lướt. Tôi có mời anh Nghiêm Sĩ Chúng, anh Phạm Văn Lập và mấy anh em cùng đơn vị của tôi đến thăm.

Nhà anh Lướt - một căn nhà cấp 4 lợp mái tôn. Như phần đông gia đình các cựu chiến binh, trong phòng khách nhỏ treo nhiều bằng Huân chương - những chứng thực cho một thời trận mạc. Được các cháu báo tin, anh Lướt đi từ nhà hàng xóm về. Khi gặp anh, dù đã dự đoán trước, nhưng tôi cũng thật bất ngờ. Người Đại đội phó cường tráng, xông xáo, dũng cảm của một một thời oanh liệt, từng là niềm mơ ước cuả đám lính trẻ chúng tôi, thì nay là một cụ già ngót 80 tuổi, hom hem. Gánh nặng thời gian đè lên tất thảy mọi số phận. Nhìn anh, chỉ còn sót lại nước da đen xạm, hàm răng trắng và đôi mắt sáng.

Anh Lướt là người dân tộc Giarai, đi bộ đội chiến đấu từ hồi chống Pháp. Hòa bình lập lại, anh tập kết ra Bắc và được cử đi học Khóa 11, Trường Sĩ quân Lục quân.

Vốn anh không có họ, từ khi nhập ngũ chỉ có tên là Lướt. Lúc nhập học, cơ quan tổ chức cán bộ yêu cầu phải có cả họ trong danh sách đăng ký học viên, chợt nhìn lên phía trên phòng họp thấy treo ảnh ông Lê Duẩn, Bí thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng, anh vội vàng khai đại rằng mình họ Lê - Lê Văn Lướt. Và từ đó, suốt cuộc đời quân ngũ và sau này nữa anh đều mang họ Lê. Kể cả các con anh cũng vậy. Âu đó là kỷ niệm của một thời.

Năm 1963, tốt nghiệp Trường Sĩ quan Lục quân, với quân hàm Thiếu úy, anh được điều đi chiến đấu ở chiến trường Lào giữ chức Đại đội phó Đại đội 2 chúng tôi. Sau đó, giữa năm 1965, là người dân tộc, anh được điều động về hoạt động ở địa bàn Tây Nguyên. Đến năm 1985, sức khỏe yếu, lại là thương binh, anh được trên cho nghỉ hưu.

Sau một lúc thăm hỏi về sức khỏe và gia cảnh , tôi từ tốn:

- Thế trước khi về nghỉ hưu, anh giữ cấp bậc gì?

Anh cười hiền khô, chân thật:

- Đẩu ơi! Khi về nghỉ hưu mình có hai sao thôi.

Tôi bảo:

- Vậy là anh Trung tá.

Anh nói ngay:

- Không! Mình chỉ là Trung úy.

Tôi thốt lên:

- Trời đất ơi ! Hơn 12 năm ròng rã chiến đấu ở chiến trường, vào sống ra chết bao nhiêu trận, vậy mà anh chỉ được mỗi bậc quân hàm - tức là lên một bậc lương thôi ư?!

Anh mỉm cười bộc bạch:

- Ồ ! Đấy là việc của tổ chức mà. Mình có suy bì, so sánh, đòi hỏi gì đâu. Nước có giặc thì đi đánh giặc. Hết giặc thì về quê làm dân. Tổ chức trao gì được nấy. Khả năng mình chỉ có vậy, làm sao được. Biết bao người cùng trang lứa ra đi không ngày trở về, họ còn thua thiệt hơn mình nhiều ấy chứ.

Tôi chia tay anh dưới rặng thông già, giữa nắng chiều Tây Nguyên vàng ruộm, lòng trĩu nặng ngậm ngùi, suy tư. Ngoài kia, đường 14 phẳng lì, hối hả người xe tấp nập.

sưu tầm