Tô Vĩnh Diện – Người lính nằm lại bên khẩu pháo

Để đưa pháo vào trận địa Điện Biên Phủ, những người lính Việt Nam đã phải vượt qua những con đường núi hiểm trở, những con dốc dựng đứng và điều kiện thời tiết khắc nghiệt.

Trong hành trình kéo pháo ấy, một người lính đã hy sinh để cứu khẩu pháo và đồng đội.

Đó là Tô Vĩnh Diện.

Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 tại Thanh Hóa. Năm 1946, ông tham gia lực lượng dân quân địa phương. Đến năm 1949, ông xung phong vào bộ đội và trải qua nhiều vị trí chiến đấu khác nhau. Ông luôn được đánh giá là người gương mẫu, đi đầu và hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Năm 1953, Tô Vĩnh Diện được tham gia lực lượng pháo cao xạ. Sau thời gian huấn luyện, ông cùng đơn vị bước vào Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Đêm 1 tháng 2 năm 1954, trên đường kéo pháo ra, đơn vị gặp một con dốc vô cùng nguy hiểm. Dốc Chuối có độ nghiêng khoảng 70 độ, đường vừa hẹp vừa cong, trời lại mưa khiến mặt đường trơn trượt.

Khi khẩu pháo đang được kéo xuống dốc, dây tời bất ngờ bị đứt.

Khẩu pháo bắt đầu lao nhanh.

Trong khoảnh khắc sinh tử, Tô Vĩnh Diện vẫn bình tĩnh giữ càng pháo để hướng khẩu pháo đi đúng đường. Nhưng một dây kéo khác tiếp tục bị đứt, khiến khẩu pháo lao xuống với tốc độ nguy hiểm.

Tô Vĩnh Diện chạy lên phía trước.

Ông lấy thân mình chèn vào bánh pháo để ghìm khẩu pháo lại.

Nhờ đó, đơn vị kịp thời giữ được khẩu pháo.

Khi đồng đội đến cứu, Tô Vĩnh Diện chỉ kịp hỏi:

“Pháo có việc gì không?”

Rồi ông hy sinh.

Câu hỏi cuối cùng của người lính ấy khiến nhiều thế hệ xúc động.

Trong giây phút đối diện với cái chết, điều ông nghĩ đến không phải là bản thân mình.

Ông nghĩ đến khẩu pháo – phương tiện chiến đấu của cả đơn vị.

Tô Vĩnh Diện hy sinh khi mới 30 tuổi.

Sau này, ông được truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Ngày nay, Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia A1 là nơi yên nghỉ của ông cùng hàng trăm đồng đội đã hy sinh trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Chiến tranh đã lùi xa.

Những khẩu pháo năm xưa giờ trở thành những hiện vật lịch sử.

Nhưng câu chuyện của Tô Vĩnh Diện vẫn còn đó.

Một người lính đã dùng chính thân mình để bảo vệ vũ khí, bảo vệ nhiệm vụ và góp phần bảo vệ đồng đội.

Có lẽ, điều khiến chúng ta nhớ nhất không phải là khoảnh khắc ông ngã xuống.

Mà là câu hỏi cuối cùng ông để lại:

“Pháo có việc gì không?”

Một câu hỏi rất ngắn.

Nhưng đủ để kể về cả một con người.