Trách nhiệm bảo vệ Kinh thành Huế
Khi nhận trọng trách Tổng đốc Hà Ninh, Hoàng Diệu nhận thức rõ tình hình vô cùng hiểm nghèo của đất nước. Quân Pháp đã hiện diện và uy hiếp trực tiếp thành Hà Nội. Mặc dù biết rằng sức mạnh quân sự của triều đình còn yếu kém so với quân Pháp, nhưng với bản lĩnh và lòng yêu nước cháy bỏng, ông vẫn quyết tâm củng cố phòng tuyến, chuẩn bị cho một cuộc chiến không thể tránh khỏi. Ông đã dồn hết tâm sức để sửa sang thành lũy, tăng cường huấn luyện binh lính, và tích trữ lương thực, khí giới.

Trách nhiệm bảo vệ Kinh thành Huế: Cuộc chiến không cân sức
Tổng đốc Hoàng Diệu trước ngưỡng cửa sinh tử
Khi nhận trọng trách Tổng đốc Hà Ninh, Hoàng Diệu nhận thức rõ tình hình vô cùng hiểm nghèo của đất nước. Quân Pháp đã hiện diện và uy hiếp trực tiếp thành Hà Nội. Mặc dù biết rằng sức mạnh quân sự của triều đình còn yếu kém so với quân Pháp, nhưng với bản lĩnh và lòng yêu nước cháy bỏng, ông vẫn quyết tâm củng cố phòng tuyến, chuẩn bị cho một cuộc chiến không thể tránh khỏi. Ông đã dồn hết tâm sức để sửa sang thành lũy, tăng cường huấn luyện binh lính, và tích trữ lương thực, khí giới.
Những nỗ lực củng cố phòng tuyến
Hoàng Diệu đã không ngừng gửi thư về triều đình, trình bày thực trạng nguy kịch và khẩn thiết đề nghị tăng cường viện binh, vũ khí, đồng thời cảnh báo về dã tâm xâm lược của thực dân Pháp. Tuy nhiên, những lời thỉnh cầu của ông thường bị bỏ ngoài tai hoặc chỉ được đáp ứng một cách dè dặt, chậm trễ. Mặc dù vậy, ông vẫn không nản chí. Dưới sự chỉ huy của ông, thành Hà Nội được tu sửa kiên cố hơn, các cửa ô được bố trí lính canh cẩn mật, các pháo đài được gia cố. Ông còn chủ động xây dựng các công sự phụ trợ, khai thông hào rãnh, và lên kế hoạch phòng thủ chi tiết, hy vọng có thể trì hoãn hoặc ít nhất là gây khó khăn cho quân Pháp.
Diễn biến trận đánh Kinh thành Huế năm 1883
Ngày 25 tháng 4 năm 1882, quân Pháp dưới sự chỉ huy của Henri Rivière bất ngờ tấn công thành Hà Nội. Đây là lần thứ hai thành Hà Nội bị tấn công, nhưng lần này với quy mô và quyết tâm lớn hơn. Trước hỏa lực áp đảo của quân Pháp, các cửa thành nhanh chóng bị uy hiếp. Hoàng Diệu đã trực tiếp chỉ huy quân lính chống trả quyết liệt, đốc thúc binh sĩ chiến đấu hết mình. Ông luôn có mặt ở những điểm nóng nhất, bất chấp hiểm nguy để động viên binh sĩ. Tuy nhiên, sức mạnh quân sự quá chênh lệch đã khiến cuộc kháng cự trở nên tuyệt vọng.
Sức mạnh quân sự chênh lệch và sự kháng cự anh dũng
Quân Pháp với vũ khí hiện đại như pháo tầm xa và súng trường tân tiến đã nhanh chóng áp đảo các chiến lũy cổ sơ của triều Nguyễn. Mặc dù binh lính dưới quyền Hoàng Diệu đã chiến đấu vô cùng dũng cảm, nhiều người đã hy sinh anh dũng, nhưng họ không thể chống lại sức mạnh vượt trội của kẻ thù. Thành Hà Nội rơi vào tay giặc chỉ trong vòng vài giờ đồng hồ. Đó là một thất bại nặng nề, nhưng không phải vì thiếu tinh thần chiến đấu mà vì sự chênh lệch quá lớn về trang bị và lực lượng. Sự hy sinh của các chiến sĩ và quyết tâm bảo vệ thành của Hoàng Diệu đã trở thành bản anh hùng ca bi tráng.


