Anh hùng Lực lượng vũ trang

TRẦN Á – NGƯỜI THUYỀN TRƯỞNG GIỮ MẠCH CHI VIỆN GIỮA BIỂN KHƠI

Anh hùng Trần Á, sinh năm 1928, quê Duy Vinh, Duy Xuyên, Quảng Nam - Đà Nẵng, là Đại đội trưởng, Tiểu đoàn Vận tải biển 248, Liên khu 5. Trong 5 năm làm nhiệm vụ, ông cùng đồng đội thực hiện 19 chuyến vận tải, đưa cán bộ và hơn 60 tấn vũ khí vào chiến trường cực Nam Trung Bộ. Nhiều lần gặp bão lớn, tàu tuần tra và máy bay đối phương, Trần Á vẫn bình tĩnh sử dụng nhiều cách ngụy trang, đánh lạc hướng và đưa người, vũ khí đến nơi an toàn. Những chuyến vượt biển của ông và đồng đội đã góp phần duy trì tuyến chi viện quan trọng cho chiến trường Liên khu 5 trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Lai Châu22/08/2026Xã Thạnh Mỹ Tây (Đoàn xã Thạnh Mỹ Tây)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, có những người lính chiến đấu trực diện nơi chiến hào, nhưng cũng có những người âm thầm vượt biển, đưa từng khẩu súng, từng viên đạn đến những chiến trường đang thiếu thốn. Giữa sóng dữ và sự kiểm soát gắt gao của đối phương, mỗi chuyến đi đều có thể trở thành chuyến đi cuối cùng.

Một trong những người đã nhiều lần vượt qua ranh giới ấy là Anh hùng Trần Á.

Trần Á sinh năm 1928, quê xã Duy Vinh, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng. Tháng 8-1948, ông nhập ngũ. Sau này, khi được tuyên dương Anh hùng, ông là Đại đội trưởng, Tiểu đoàn Vận tải biển 248, Liên khu 5.

Suốt 5 năm làm nhiệm vụ vận tải đường biển, Trần Á cùng đồng đội thực hiện 19 chuyến đi, vận chuyển cán bộ và hơn 60 tấn vũ khí từ vùng tự do Liên khu 5 vào chiến trường cực Nam Trung Bộ.

Đó không đơn thuần là những chuyến vận tải.

Phía dưới là biển cả thất thường. Phía trước là tàu tuần tra, máy bay và hệ thống kiểm soát của đối phương. Chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể khiến cả con thuyền, số vũ khí quý giá và những người trên đó không bao giờ trở về.

Chuyến đi đầu tiên

Năm 1948, Trần Á tham gia chuyến vận chuyển thử nghiệm những thùng xăng bằng đường biển.

Biển nổi sóng lớn.

Bão đánh chìm thuyền.

Giữa biển khơi, những thùng xăng – hàng hóa quý giá phục vụ chiến trường – bị sóng đánh trôi. Trần Á và đồng đội không bỏ cuộc. Họ bình tĩnh bơi tìm và vớt lại đủ số thùng xăng.

Nhưng thử thách chưa kết thúc.

Trên đường trở về, 17 người bị đối phương vây hỏi. Trần Á cùng đồng đội nhanh trí giả làm những người dân đánh cá, qua đó vượt khỏi vòng vây an toàn.

Đó mới chỉ là khởi đầu.

Năm 1949, Trần Á chỉ huy phân đội vận chuyển 3 tấn vũ khí. Khi đến vùng biển Phú Yên, ông dùng kế đánh lạc hướng để đưa thuyền thoát khỏi sự kiểm soát. Đến Hòn Khói, Khánh Hòa, sương mù khiến con thuyền đi gần tới tàu đối phương mới phát hiện.

Trong tình thế nguy hiểm, Trần Á vẫn giữ bình tĩnh.

Ông đưa thuyền về hướng Hòn Lao, tổ chức giấu hàng trong đêm. Đến tối hôm sau, toàn bộ số vũ khí lại được đưa xuống thuyền và tiếp tục hành trình tới đích.

Lấy thuyền đánh cá làm lớp ngụy trang

Năm 1950, Trần Á phụ trách ba thuyền đi vào Cam Ranh.

Bất ngờ, ba tàu đối phương bao vây, dùng đèn rọi truy tìm.

Không thể đối đầu trực tiếp, Trần Á cho thuyền lùi lại, nép vào khe đá. Những người lính im lặng chờ tàu tuần tra đi qua rồi nhanh chóng đưa thuyền thoát khỏi vòng vây.

Sau khi giao hàng, họ lại gặp nguy hiểm ở cửa Nha Trang.

Lần này, Trần Á cho cán bộ xuống ẩn trong khoang, còn con thuyền được biến thành một chiếc thuyền đánh cá bình thường. Họ hòa vào những thuyền của ngư dân và vượt qua sự kiểm soát.

Sự bình tĩnh và khả năng ứng biến ấy một lần nữa cứu cả chuyến đi.

Năm 1951, thử thách còn lớn hơn.

Trần Á trực tiếp lái một chiếc thuyền lớn chở tới 15 tấn vũ khí. Biển động dữ dội, nhiều đồng đội say sóng, bánh lái bị gãy một nửa, phía trên lại có máy bay đối phương quần lượn theo dõi.

Trần Á vừa chống chọi với sóng gió vừa tìm cách che giấu con thuyền.

Ông cho giăng lưới, ngụy trang thành thuyền đánh cá của dân.

Từ trên cao, chiếc thuyền vận tải quân sự mang đầy vũ khí hòa vào hình ảnh quen thuộc của những ngư dân trên biển.

Con thuyền cuối cùng cập bến an toàn.

Một mình kéo tàu tuần tra khỏi đồng đội

Năm 1952, Trần Á phụ trách một đoàn gồm 8 thuyền chở hàng.

Thuyền của ông đi đầu.

Khi đoàn thuyền về đến Cam Ranh, tàu tuần tra đối phương bất ngờ xuất hiện.

Một quyết định phải được đưa ra tức thì.

Trần Á ra hiệu cho bảy thuyền phía sau dạt vào bờ tìm đường thoát.

Còn thuyền của ông?

Không quay lại.

Trần Á cho thuyền tiến thẳng về khu vực có các tàu buôn và tàu chiến đang neo đậu trong cảng.

Một lựa chọn đầy táo bạo.

Chiếc thuyền nhỏ nhanh chóng len vào giữa những tàu buôn, rồi tiếp tục hòa vào đoàn thuyền đánh cá của dân.

Tàu tuần tra không tìm thấy mục tiêu.

Phía sau, những con thuyền chở hàng của đồng đội đã có thời gian thoát khỏi khu vực nguy hiểm.


Suốt những năm làm nhiệm vụ trên biển, Trần Á cùng đồng đội đã hoàn thành 19 chuyến vận tải, đưa hơn 60 tấn vũ khí cùng nhiều cán bộ tới chiến trường cực Nam Trung Bộ an toàn.

Những con số ấy được làm nên bằng những đêm lênh đênh giữa biển, bằng những lần đối mặt với bão tố, tàu tuần tra và máy bay; bằng sự gan dạ nhưng không liều lĩnh, táo bạo nhưng luôn tỉnh táo của những người lính vận tải biển.

Trần Á không chiến đấu bằng những cuộc xung phong vào lô cốt.

Chiến trường của ông là biển cả.

Vũ khí đặc biệt của ông là sự bình tĩnh, mưu trí và khả năng ứng biến.

Từ những chuyến thuyền nhỏ vượt biển năm ấy, súng đạn được đưa đến những chiến trường đang cần chúng nhất. Những tuyến vận tải thầm lặng ấy góp phần duy trì sức chiến đấu của quân và dân Liên khu 5, cực Nam Trung Bộ trong những năm tháng khó khăn của cuộc kháng chiến.

Và giữa lịch sử của những con đường chi viện trên biển, Trần Á là một trong những người đã lấy lòng dũng cảm làm bánh lái, lấy trí thông minh làm phương hướng để đưa những chuyến hàng vượt qua sóng dữ đến với chiến trường.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn