Trần Can- Anh hùng cầm cờ trên núi Him Lam
Anh hùng Trần Can (1931–1954) là chiến sĩ Điện Biên quả cảm, người đã cắm lá cờ "Quyết chiến, Quyết thắng" đầu tiên lên cứ điểm Him Lam vào ngày 13/3/1954. Ông hy sinh anh dũng vào rạng sáng ngày 7/5/1954 khi đang chỉ huy đơn vị đánh chiếm điểm cao 507, ngay trước giờ toàn thắng của chiến dịch.

LÁ CỜ TRÊN NÓC LÔ CỐT HIM LAM
Giữa cái nắng cháy da của dải đất miền Trung, có một chàng trai nghèo dáng người mảnh khảnh nhưng đôi mắt luôn rực lửa. Chàng trai ấy tên là Trần Can, quê ở Yên Thành, Nghệ An. Khi Tổ quốc gọi tên, anh hăng hái viết đơn xin đi bộ đội. Thế nhưng, thể hình gầy yếu khiến anh bị từ chối hết lần này đến lần khác. Không nản chí, đến lần thứ tư, bằng tất cả sự kiên trì và lòng nhiệt huyết của tuổi trẻ, anh mới chính thức được khoác lên mình bộ quân phục màu xanh áo lính.
Mùa xuân năm 1954, Trần Can cùng đồng đội hành quân lên Tây Bắc, bước vào chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ. Anh lúc này đã là Tiểu đội trưởng thuộc Đại đoàn 312, được giao nhiệm vụ vô cùng vinh quang nhưng đầy hiểm nguy trong trận mở màn: Tấn công cứ điểm Him Lam – "cánh cửa thép" bảo vệ tập đoàn cứ điểm của quân Pháp.
Chiều ngày 13 tháng 3, pháo binh ta đồng loạt nhả đạn, mặt đất Him Lam rung chuyển. Ngay khi có lệnh xung phong, Trần Can dẫn đầu tiểu đội lao lên. Khói súng mù mịt, hỏa lực địch từ các lô cốt bắn ra như mưa. Đồng đội xung quanh lần lượt ngã xuống. Bản thân Trần Can cũng bị thương, máu thấm đẫm vai áo, nhưng nỗi đau thể xác không làm giảm đi ý chí của người chiến sĩ cộng sản. Trong đầu anh lúc đó chỉ có một ý nghĩ duy nhất: Phải cắm bằng được lá cờ lên đỉnh cứ điểm!
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Anh ôm chặt lá cờ "Quyết chiến, Quyết thắng" vào lồng ngực, lợi dụng từng gốc cây, hốc đá, che chắn cho lá cờ khỏi rách nát trước làn đạn dày đặc. Bằng sự mưu trí và lòng quả cảm phi thường, Trần Can áp sát lô cốt trung tâm. Anh dùng thủ pháo tiêu diệt gọn ổ súng máy của địch, rồi thoăn thoắt nhón chân, phóng người nhảy lên nóc lô cốt chỉ huy.
Giữa trời đất Điện Biên khói lửa mù mịt, lá cờ đỏ sao vàng tung bay phần phật trên đỉnh Him Lam. Hình ảnh ấy như một luồng điện mạnh mẽ, tiếp thêm sức mạnh vô song cho toàn đơn vị. Bộ đội ta đồng loạt reo hò, xông lên như triều dâng thác đổ, đập tan hoàn toàn sự kháng cự của kẻ thù. Cứ điểm Him Lam thất thủ.
Chiến công nối tiếp chiến công, Trần Can tiếp tục cùng đơn vị chiến đấu kiên cường qua từng tấc đất Điện Biên. Đêm ngày 6 tháng 5, tại điểm cao 507, dù bị thương rất nặng và các cán bộ đại đội đều đã hy sinh, anh vẫn nén đau, đứng ra chỉ huy trận địa, kiên quyết không lùi một bước.
Sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954, sau khi cùng đồng đội bẻ gãy đợt phản kích cuối cùng của địch, một loạt đạn pháo bất ngờ lao tới. Trần Can ngã xuống. Anh hy sinh ngay trước thềm chiến thắng chỉ vài giờ đồng hồ, khi tiếng reo hò mừng toàn thắng của quân ta chuẩn bị vang vọng khắp thung lũng Mường Thanh



