Trần Can - Ngọn cờ quả cảm trên chiến trường Điện Biên Phủ
Nhân vật chính: Trần Can (Đại đội trưởng thuộc Trung đoàn 102, Đại đoàn 308). Bối cảnh lịch sử: Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 – trận quyết chiến chiến lược chống thực dân Pháp. Diễn biến chính: 1. Trận mở màn Him Lam: Chiều ngày 13 tháng 3 năm 1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ mở màn bằng đợt tiến công vào trung tâm phòng ngự Him Lam. Tiểu đội trưởng Trần Can dẫn đầu lực lượng xông lên mở cửa mở, dẫn dắt đồng đội tiến đánh lô lô cốt cố thủ của Pháp. 2. Cắm cờ chiến thắng: Dù bị thương, anh vẫn dũng cảm lao lên đỉnh cao điểm Him Lam và cắm lá cờ "Quyết chiến Quyết thắng" lên căn cứ địch, tạo khí thế tiến công rực lửa cho toàn mặt trận. 3. Trận chiến ngoan cường tại điểm cao 507: Trong đợt tấn công đồi A1 và các điểm cao phía Đông vào tháng 5 năm 1954, Trần Can cùng tiểu đội chiếm giữ điểm cao 507 sát cầu Mường Thanh. Địch tập trung hỏa lực phản công dữ dội để giành lại trận địa. Anh kiên cường chỉ huy chiến đấu, đẩy lùi nhiều đợt sóng người của quân Pháp. 4. Hy sinh trước giờ toàn thắng: Rạng sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954, trong trận đánh giữ vững điểm cao 507 mở đường cho quân ta tiến thẳng vào hầm De Castries, Trần Can đã hy sinh anh dũng. Kết cục: Anh hy sinh đúng ngày 7 tháng 5 năm 1954 – ngày Tập đoàn căn cứ Điện Biên Phủ hoàn toàn thất thủ. Anh được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Trong chiến thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu", tên tuổi của Anh hùng Trần Can đã gắn liền với những giây phút lịch sử hào hùng nhất. Anh là người chiến sĩ đã dũng cảm cắm lá cờ "Quyết chiến Quyết thắng" lên điểm cao Him Lam trong trận mở màn và anh dũng hy sinh ngay trước giờ toàn thắng của dân tộc.
Trần Can sinh năm 1931 tại xã Yên Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Từ nhỏ, anh đã sống trong cảnh nghèo khổ dưới sự áp bức của thực dân phong kiến. Khi cuộc kháng chiến chống Pháp bùng nổ, anh hăng hái xung phong nhập ngũ, trở thành chiến sĩ thuộc Đại đoàn 308 – Đại đoàn Quân Tiên phong. Trong mọi trận đánh, anh luôn nổi bật bởi tinh thần kỷ luật, sự sáng tạo và lòng dũng cảm quên mình.
Chiều ngày 13 tháng 3 năm 1954, tiếng súng mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ rền vang khắp thung lũng Mường Thanh. Mục tiêu đầu tiên của quân ta là Trung tâm phòng ngự kiên cố Him Lam. Tiểu đội do Trần Can chỉ huy nhận nhiệm vụ đánh chiếm lô cốt đầu cầu.
Giữa mưa đạn xối xả và khói mù mịt, Trần Can dẫn đầu tiểu đội nhanh chóng vượt qua các hàng rào bùng nhùng, áp sát lô cốt địch. Mặc dù bị thương do mảnh pháo, anh vẫn nén đau, kiên quyết lao lên cắm lá cờ "Quyết chiến Quyết thắng" của Hồ Chủ tịch giao lên đỉnh cao điểm Him Lam. Hình ảnh lá cờ đỏ tung bay giữa khói đạn đã trở thành nguồn sức mạnh tinh thần to lớn, cổ vũ toàn đơn vị xông lên tiêu diệt toàn bộ lực lượng địch cố thủ.
Không dừng lại ở chiến công mở màn, trong giai đoạn quyết liệt cuối chiến dịch, Trần Can – lúc này là Đại đội trưởng – tiếp tục cùng đồng đội nhận nhiệm vụ tiến đánh điểm cao 507 nằm sát cầu Mường Thanh. Đây là vị trí chiến lược sống còn đối với quân Pháp để bảo vệ hầm chỉ huy của Tướng De Castries.
Đêm ngày 6, rạng sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954, quân Pháp huy động hỏa lực tối tân cùng lực lượng phản kích dữ dội hòng chiếm lại điểm cao 507. Trận chiến diễn ra giằng co từng góc hầm, từng đoạn giao thông hào. Trong tình thế cán bộ chiến sĩ bị thương vong nhiều, Trần Can vẫn bình tĩnh chỉ huy trận địa, linh hoạt phân công lực lượng và trực tiếp bắn trả từng đợt đợt tiến công của giặc. Anh cùng đồng đội đánh bật 4 đợt phản kích liên tiếp của địch.
Nhưng đau xót thay, trong những giây phút cuối cùng của trận đánh giữ vững điểm cao 507 – chỉ vài giờ trước khi lá cờ chiến thắng tung bay trên mái hầm De Castries – một quả pháo của kẻ thù đã cướp đi sự sống của người chỉ huy trẻ tuổi. Trần Can ngã xuống ở tuổi 23 phơi phới, khi bình minh ngày 7 tháng 5 năm 1954 đang bừng sáng trên thung lũng Điện Biên.
Tấm gương hy sinh anh dũng của Anh hùng Trần Can là biểu tượng cao đẹp cho lòng kiên trung và chí khí quật cường của Quân đội nhân dân Việt Nam. Anh đã ngã xuống, nhưng ngọn cờ chiến thắng mà anh cắm năm xưa vẫn mãi tung bay trong lịch sử quang vinh của dân tộc.


