Trần Đăng Ninh

Thời kỳ làm Trưởng ban Kiểm tra Trung ương, “Bao Công Việt Nam” Trần Đăng Ninh đã giải quyết nhiều vụ án oan, trong đó vụ án nổi tiếng là gián điệp H122. Một vụ việc từng khiến hàng trăm cán bộ bị bắt oan. Năm 1948, một tin tình báo giả của Phòng Nhì Pháp tung ra khiến toàn Liên khu Việt Bắc rộ lên nghi ngờ. Một anh giám mã hiền lành chỉ vì cầm chiếc khăn trắng lúc máy bay địch bay qua cũng lập tức bị bắt, bị quy kết là “H122”. Do những biện pháp hỏi cung nóng vội, anh buộc phải nhận tội, rồi lại chỉ điểm sang người khác. Vụ án từ một cái khăn trắng lan rộng thành cơn bão bắt bớ, kéo theo cán bộ các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Giang, Vĩnh Yên, Phúc Yên… thậm chí cả những người phụ nữ buôn gánh bán bưng.Trước tình hình đó, nghi ngờ vụ án có uẩn khúc, Bác Hồ đã cử Trần Đăng Ninh đi kiểm tra, xem xét vụ án nghiêm trọng này. Khi điều tra vụ án H122, điều khiến Trần Đăng Ninh cảm thấy rất không ổn là những tài liệu trong vụ án có nhiều điểm mâu thuẫn với nhau. Hơn nữa, hoạt động gián điệp không thể lộ liễu, xô bồ mà phải đơn tuyến, không thể có chuyện các mạng lưới gián điệp đều nắm giữ thông tin của nhau được. Trong khi đó, các cơ quan liên khu đều không thể chỉ ra được tài liệu bị mất là tài liệu nào.Một điều khiến Trần Đăng Ninh băn khoăn là H122 - một “gián điệp” do phòng Nhì Pháp cài vào hóa ra lại chỉ là một anh giám mã không biết chữ, ngày ngày chăm sóc ngựa, không có điều kiện tiếp xúc với những hồ sơ, tài liệu quân sự quan trọng.Điều này làm nảy sinh trong lòng ông những nghi vấn. Khi hỏi ra lý do vì sao anh giám mã bị nghi ngờ là H122, ông mới biết chuyện vẫy cờ trắng gọi máy bay của anh giám mã. Là người tôn trọng chứng cứ, cẩn thận trong việc kiểm tra, Trần Đăng Ninh đã đích thân đến tận cái sân mà “H122” vẫy máy bay, ông lập tức thấy có chuyện không ổn. Khoảng sân chỉ rộng bằng vài manh chiếu nhỏ, nằm trong một khu rừng rậm, từ vị trí đó không thể ra dấu cho máy bay được.Từ nghi vấn này, ông đã vận động anh giám mã “H122” và những cán bộ bị bắt do có liên quan đến vụ án mạnh dạn khai nhận sự thật. Đến lúc này, “H122” và các cán bộ bị bắt mới thú nhận do không chịu nổi sự tra khảo cực đoan, vội vã của một số cán bộ thi hành nhiệm vụ, nên họ đã đành phải khai sai, khai liều và làm oan thêm những người vô tội khác.Lập tức Trần Đăng Ninh ra lệnh thả những cán bộ bị bắt trong vụ án gián điệp H122 và chính thức khép lại vụ án. Mấy trăm người bị oan đã được trả tự do, phục hồi công tác. Những cán bộ mắc sai lầm trong vụ án này bị kiểm điểm xác đáng. Vụ án gián điệp H122 sau này trở thành bài học kinh điển cho công tác phòng chống gián điệp của ta.