TRẬN ĐÁNH XÓM ĐÌNH BỒ BẢN

Cuối năm 1968 đầu năm 1969 Đặc khu ủy Quảng Đà, Khu ủy Hòa Vang triệu tập cuộc họp khẩn do đồng chí Nguyễn Bá Tùng - Đặc khu ủy viên - Bí thư khu ủy khu 2 chủ trì: tấn công mạnh vào các khu dồn ấp chiến lược, các hang ổ của bọn ác ôn, bọn chiêu hồi tiêu diệt bằng được những tên đầu sỏ, bung dân về vườn củ làm ăn phục vụ kháng chiến, cắt đức giao thông huyết mạch nhiều ngày trên tuyến đường Quốc lộ 14B. Túy Loan đi Ái nghĩa, Túy Loan vào Đà Nẵng lực lượng tác chiến gồm: E141+2D(4+5); D8 E31, C2 khu 2 Hòa Vang, B Công Binh Hòa Vang, khu bộ 2 Hoà Vang, Ban trinh sát, Quân báo, Du kích xã Hòa Hưng (nay là Hòa Phong) làm nhiệm vụ.

C2 đánh chiếm Thị trấn Tuý Loan và đánh sập cầu Tuý Loan, công binh đánh sập Cầu Giăng, D8 E31 chốt chặn và phòng ngự Quốc lộ 14B Túy Loan đi Ái Nghĩa. Chỉ huy Mặt trận E141, khu 2, Ban trinh sát, Quân báo Mặt trận, Thông tin và toàn bộ trinh sát khu 2 Hòa Vang đóng tại sở chỉ huy xóm Đình Bồ Bản.

Nhưng tình hình diễn ra không thuận lợi. Do D8 E31 bị lộ, Công binh không đánh sập Cầu Giăng, C2 Hòa Vang không chiếm được Thị trấn Tuý Loan, D4 + D5 E141 không chốt chặn và phòng ngự được đường quốc lộ 14B từ Túy Loan đi Ái Nghĩa và nhiều nơi khác. Tình hình xẩy ra không theo ý định tác chiến ban đầu. Đồng chí chỉ huy mặt trận ra lệnh và bố trí C2 Hòa Vang chiếm giữ và phòng ngự xóm giữa Bồ Bản. Phòng ngự xóm Bờ sông, D4 E141 bảo vệ sở Chỉ huy mặt trận, du kích Hòa Hưng cùng tham gia tác chiến và giữ liên lạc cụm đài Chỉ huy mặt trận, từ Bồ Bản đi Cồn Mùn, Cẩm Toại Đông.

5 giờ 00 diễn ra trận đánh đầu tiên của C2 với B Mỹ từ xóm bờ sông về xóm giữa và 2B ngụy từ Thị trấn Tuý Loan chi viện xuống trong nhiều giờ chiến đấu rất ác liệt. 7 giờ 30 D4 E141 + tổ DK Hòa Hưng. Đồng chí Lê Trung Hiển chỉ huy đánh chặn Đại Đội Hãi thuyền Mỹ từ Cầu Đỏ lên 10 chiếc trang bị 12,7 ly và DKZ 57 tấn công vào trận địa xóm Bờ Sông và cũng trong thời gian từ 7 giờ 30 đến 10 giờ 30 D5 E141 chiến đấu phản công gần 20 trận với Mỹ (tại đồi Dương Mẹo). Thiết đoàn tăng, thiết giáp (Đá đen Hoà Cầm) ta bắn cháy 01 chiếc xe tăng trước nhà thờ Tộc Tán và diệt nhiều lính Mỹ. Từ 10 giờ 30 đến 12 giờ 00 Mỹ vào lấy xác và ném bom dử dội vào trận địa, làm cho D5 tổn thất nặng. 13 giờ 30 điều C15 D4 E141 Bờ Sông về tăng cường chốt chặn Tây Nam nhà thờ Tộc Tán cho đến 17 giờ 30 ngày 23/02/1969.

Tình hình trận đánh xóm Cây Dừng, xóm Giữa và xóm Bờ Sông Bồ Bản buổi sáng ta giành thắng lợi lớn, nhưng thương vong cũng không ít. Vì lý do trên Trinh sát, Quân báo Mặt trận xin thay đổi phương án tác chiến. Ngày 24/02/1969: bố trí đội hình tác chiến hình chữ V làm 5 hướng cho quân Mỹ vào sâu trong trận địa đồng loạt nổ súng tiêu diệt và giữ tất cả xác Mỹ lại, nhằm tránh bom, pháo sát thương. Ngày 24/02 ta tiêu diệt hàng chục lính Mỹ, nhưng thương vong rất ít.

Ngày 25/02/1969 căn cứ các trận đánh các Trinh sát Mặt trận tiếp tục xin thay đổi phương án tác chiến, đưa mìn định hướng loại 5kg ra phía trước tổ chức chiến đấu và bố trí đội hình tác chiến hình vòng cung lõm và vẫn hình thức giữ xác Mỹ làm rào chắn hạn chế phi pháo địch tấn công cho đến 17 giờ 00 lệnh chỉ huy mặt trận thông báo thu dọn chiến trường, đưa thương binh ra ngoài, rút toàn bộ về Gò Hà, Hòa Lương (Hòa Khương) bàn giao liệt sĩ lại cho nhân dân và du kích xã Hòa Hưng.

Trận đánh Đình Bồ Bản là một trận đánh lớn ngoài công sự nhiều ngày đêm trong thế bị động và là một trận đánh luôn phải thay đổi phương án tác chiến nhiều lần ta tiêu diệt hàng trăm lính Mỹ, 01 xe tăng và phá huỷ nhiều phương tiện chiến tranh Mỹ, cuộc đọ sức ta ít địch đông và cả trang bị rất hiện đại với thô sơ, một trận đánh kết hợp vơi 3 thứ quân: chủ lực, địa phương, dân quân du kích và một bộ phận lớn nhân dân tiếp đạn tải thương nhiều đêm không ngơi nghĩ. Một trận đánh nổi lên biết bao tấm gương hy sinh anh dũng, nhiều tấm lòng quả cảm của nhân dân, cán bộ Hòa Hưng đáng tự hào thay! tuy trận đánh ngoài ý định tác chiến và nghệ thuật tác chiến, thương vong nhiều.

Nhưng qua trận đánh này cho ta thấy Quân đội ta, nhân dân ta với lòng yêu nước nồng nàn, với ý chí sắt đá dù kẻ thù có mạnh bao nhiêu, hung bạo bao nhiêu ta cũng nhất định đánh thắng.

Người kể: CCB Trần Thanh Bình