TRẬN TẬP KÍCH CHỈ 20 PHÚT LÀ XONG CỦA ĐẶC CÔNG VIỆT NAM TẠI BIÊN GIỚI PHÍA BẮC 1979

Rạng sáng 20/2, khi sương mù còn phủ kín các sườn núi Cao Bằng, cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 45 đã hoàn tất việc chiếm lĩnh trận địa. Họ nhanh chóng đào công sự, xây dựng trận địa phòng ngự và sẵn sàng bước vào chiến đấu. Trong những ngày đầu, đơn vị vừa chốt giữ các vị trí trọng yếu, vừa tổ chức những đòn phản kích linh hoạt nhằm ngăn chặn các mũi tiến công của đối phương. Tuy nhiên, trận đánh để lại dấu ấn sâu đậm nhất lại diễn ra vào ngày 10/3 trên quốc lộ 3, trong một cuộc phục kích chỉ kéo dài hơn 20 phút nhưng gây thiệt hại nặng nề cho đối phương.Trước đó, qua nhiều ngày trinh sát, Tiểu đoàn 45 phát hiện quốc lộ 3 là tuyến vận chuyển quan trọng của đối phương từ khu vực Tài Hồ Xìn về thị xã Cao Bằng. Nếu đánh trúng tuyến đường này, không chỉ lực lượng cơ động mà cả hệ thống tiếp tế hậu cần của đối phương cũng sẽ bị giáng một đòn mạnh. Kế hoạch phục kích nhanh chóng được triển khai.Lực lượng luồn sâu của tiểu đoàn được chia thành ba mũi. Mũi chủ công gồm 20 chiến sĩ do đồng chí Đào Văn Quân chỉ huy. Mũi thứ hai gồm 19 chiến sĩ làm nhiệm vụ phối hợp. Mũi thứ ba là bộ phận hỏa lực cối 82 mm có nhiệm vụ chế áp và ngăn chặn các lực lượng ứng cứu. Đồng hành cùng họ còn có ba dân quân địa phương là Phan Thị Hoa, Lã Thị Sự và Vương Văn Ngô, những người thông thuộc từng lối mòn, từng khe núi của vùng đất biên cương.Sau hai đêm bí mật hành quân, đơn vị đến khu vực bản Nà Toòng rồi tiếp tục luồn sâu vào vùng địch kiểm soát. Chung quanh họ là những cứ điểm dày đặc trên các ngọn đồi Thiên Văn, Pháo Đài, Yên Ngựa. Riêng đồi Thiên Văn có cả một trung đoàn đối phương đóng giữ. Chỉ cần để lộ tung tích, lực lượng đặc công sẽ lập tức bị bao vây giữa vòng vây quân số áp đảo. Vì vậy, yêu cầu đặt ra là phải đánh thật nhanh rồi rút thật nhanh.Khi trời vừa sáng, công sự ngụy trang đã hoàn thành. Các chiến sĩ kiên nhẫn nằm phục dưới những tán cây, mắt không rời mặt đường quốc lộ phía dưới. Bộ đội ta đào xong công sự thì trời vừa sáng. Bỗng từ đài quan sát báo tới: địch bắt đầu xuất hiện. Nhưng chỉ là một chiếc xe tải từ Tài Hồ Xìn chạy tới. Đến chân đồi Nả Cay, nó dừng lại. Những tên lính Trung Quốc nhảy xuống xe và đi vào khu giao thông để bốc hàng rồi vào bản cướp bóc. Chốc chốc, chúng lại khiêng ra xe nào gà, nào vịt, nào lợn. Hàng chục con mắt và đôi tai chiến sĩ cứ căng ra và đổ dồn về phía Tiểu đoàn trưởng Hoàng Mạnh Thời và Chính trị viên Đại đội 1 Đào Văn Quân để chờ đợi, chỉ sợ không nghe kịp lệnh để rút nụ xoè tung lựu đạn xuống đầu địch. Các chiến sĩ căm giận lắm nhưng vẫn phải nén lòng chờ đợi, không đánh vào bọn này mà chờ những đơn vị lớn hơn.Đúng như dự đoán, từng tốp xe bắt đầu nối đuôi nhau xuất hiện. Đài quan sát báo có 17 chiếc xe chở đầy lính và đạn tên lửa H12 sắp chạy qua trận địa.Bây giờ thì được đánh thật rồi. Từ hầm súng, các chiến sĩ như muốn bật cả dậy. Phan Thị Hoa, Lã Thị Sự-các cô gái du kích Thanh Sơn tay thoăn thoắt buộc từng băng AK vào nhau, và mở sẵn nắp thủ pháo trao cho từng chiến sĩ.Bộ đội đặc công nằm trên dốc ta-luy trong xuống mặt đường nhìn rõ từng hòn đá nhỏ. Chiếc xe thứ nhất đã lao qua. Rồi chiếc thứ 2, thứ 3. Ba chiếc đầu chở đạn. Những chiếc sau đều chở lính, chúng đội mũ sắt, xếp hàng bảy đầy ắp. Khi chiếc xe cuối cùng lọt vào trận địa khóa đuôi, mệnh lệnh khai hỏa được phát ra.Một tiếng nổ chát chúa vang lên xé toang không gian yên tĩnh của núi rừng. Quả đạn B41 từ vai chiến sĩ Nguyễn Văn Sinh lao đi như tia chớp, đâm thẳng vào thùng xe cuối đoàn rồi phát nổ dữ dội. Gần như cùng lúc, phía đầu đội hình, chiến sĩ Hà Văn Nhạc nổ súng hạ gục tên lái xe đi đầu, chặn đứng con đường thoát thân. Chiếc xe thứ hai tiếp tục bốc cháy dưới phát bắn chính xác của Đại đội phó Tường Duy Chính.Chỉ trong vài giây, cả đoàn xe bị khóa cứng giữa hai đầu trận địa. Những quả đạn H12 trên xe phát nổ liên tiếp, tạo thành những cột lửa khổng lồ cuộn lên giữa quốc lộ. Tiếng nổ của thủ pháo, lựu đạn và những loạt AK dồn dập hòa vào nhau, biến đoạn đường vốn nhộn nhịp thành biển lửa chết chóc.Lợi dụng ưu thế địa hình từ trên cao, các chiến sĩ đặc công liên tục đánh tạt sườn. Đồng chí Đào Văn Quân liên tiếp khai hỏa sáu quả B41 vào những chiếc xe đang chen chúc tìm đường tháo chạy. Nhiều binh lính đối phương chưa kịp phản ứng đã bị tiêu diệt ngay trên xe. Những kẻ sống sót vội lao xuống mặt đường, nằm rạp bên các rãnh thoát nước, nhưng vẫn không thoát khỏi làn đạn từ các mỏm đồi xung quanh.Trong khi trận phục kích dưới quốc lộ đang diễn ra quyết liệt, các cứ điểm đối phương trên đồi Thiên Văn và Yên Ngựa bắt đầu náo động. Hàng trăm binh lính đổ lên các điểm cao để quan sát ngọn lửa bốc lên từ dưới chân núi. Đó chính là thời cơ mà bộ phận cối 82 mm chờ đợi. Những quả đạn được tính toán chính xác nối nhau lao tới, dội xuống đội hình đối phương. Các điểm cao vốn là nơi trú quân an toàn bỗng chốc trở thành mục tiêu hỏa lực, khiến đối phương thêm một lần choáng váng.Toàn bộ trận đánh diễn ra với tốc độ chóng mặt. Chỉ hơn 20 phút sau khi phát súng đầu tiên vang lên, nhiệm vụ đã hoàn thành. Khi lực lượng đối phương bắt đầu tổ chức phản kích, các mũi đặc công đã nhanh chóng rời khỏi trận địa, men theo những lối mòn xuyên bản Nà Cay dưới sự dẫn đường của dân quân địa phương, trở về vị trí tập kết an toàn.