Trần Văn Lai

Trần Văn Lai

Trần Văn Lai (1920–2002), còn được biết đến với tên Mai Hồng Quế và bí danh Năm U.SOM, là chiến sĩ biệt động và cán bộ hoạt động bí mật tại Sài Gòn trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Ông được biết đến nhiều nhất nhờ xây dựng các cơ sở bí mật, tổ chức cất giấu và vận chuyển vũ khí ngay trong nội thành, phục vụ các lực lượng biệt động, và được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vào năm 2015. (Pháp Luật Plus)

Hoạt động nổi bật

Ông ở lại Sài Gòn sau Hiệp định Genève 1954 để hoạt động bí mật dưới vỏ bọc một nhà thầu khoán trang trí nội thất, sử dụng tên giao dịch Mai Hồng Quế. Nhờ công việc này, ông có điều kiện ra vào Dinh Độc Lập, thu thập thông tin, khảo sát mục tiêu và xây dựng mạng lưới cơ sở phục vụ lực lượng biệt động. (Pháp Luật Plus)

Hầm vũ khí bí mật

Một trong những đóng góp nổi tiếng nhất của Trần Văn Lai là tự xây dựng hầm chứa vũ khí bí mật tại căn nhà ở đường Nguyễn Đình Chiểu (quận 3 ngày nay). Theo các tư liệu lịch sử, ông đã một mình tổ chức đưa hơn 2 tấn vũ khí gồm thuốc nổ, súng và đạn dược vào hầm một cách bí mật, phục vụ cho cuộc tiến công trong Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, đặc biệt là mũi tiến công vào Dinh Độc Lập. (Pháp Luật Plus)

Sau chiến tranh và ghi nhận

Sau năm 1975, Trần Văn Lai tham gia tiếp quản một số cơ sở tại Sài Gòn trước khi công tác tại Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh và nghỉ hưu với quân hàm Thượng úy. Ông mất năm 2002. Năm 2015, Nhà nước truy tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân để ghi nhận những đóng góp trong hoạt động biệt động và tình báo nội thành. (Pháp Luật Plus)

Di sản

Di tích căn hầm vũ khí do Trần Văn Lai xây dựng hiện là một phần của hệ thống di tích gắn với lực lượng Biệt động Sài Gòn tại Thành phố Hồ Chí Minh. Cuộc đời và hoạt động của ông cũng được xem là một trong những nguồn cảm hứng cho hình tượng nhân vật trong bộ phim Biệt động Sài Gòn, góp phần đưa câu chuyện về các chiến sĩ hoạt động bí mật đến với đông đảo công chúng. (congluan.vn)