Trần Văn Xuân - Làn khói xanh giữa chiến trường

Mùa hè năm 1971.

Giảng đường Trường Đại học Thủy lợi vẫn rộn rã tiếng giảng bài.

Thế nhưng, ngoài kia...

Chiến trường miền Nam đang cần những người lính trẻ.

Không chút đắn đo, chàng sinh viên năm cuối Trần Văn Xuân gấp lại cuốn giáo trình.

Ông viết đơn tình nguyện nhập ngũ.

Ngày chia tay bạn bè, có người hỏi:

"Học gần xong rồi, sao không đợi tốt nghiệp?"

Xuân chỉ mỉm cười:

"Đất nước đang cần hơn tấm bằng."

Sau thời gian huấn luyện, ông được lựa chọn vào đơn vị sử dụng tên lửa A72 – loại vũ khí phòng không vác vai hiện đại lúc bấy giờ.

Đầu năm 1972, đơn vị của ông hành quân vào chiến trường.

Ngay trận đánh đầu tiên, Trần Văn Xuân chứng kiến điều đau xót.

Hai đồng đội liên tiếp phóng tên lửa nhưng không hạ được mục tiêu.

Làn khói từ quả đạn bắn lên làm lộ trận địa.

Máy bay Mỹ lập tức quay lại phản kích.

Chỉ trong ít phút, năm chiến sĩ đã anh dũng hy sinh.

Đêm ấy, ông gần như thức trắng.

Không phải vì sợ.

Mà vì suy nghĩ:

"Làm sao để đồng đội không phải hy sinh như thế nữa?"

Là một sinh viên kỹ thuật, Trần Văn Xuân bắt đầu tính toán lại cách bố trí trận địa.

Ông đề xuất không đào công sự bắn lộ thiên như trước mà ưu tiên hầm trú ẩn, tận dụng hố bom, địa hình tự nhiên và hướng gió để che giấu vị trí sau khi khai hỏa.

Ông còn mạnh dạn điều chỉnh tham số bắn của tên lửa, phù hợp hơn với điều kiện chiến trường miền Nam.

Ban đầu, nhiều người còn nghi ngại.

Nhưng thực tế chiến đấu đã chứng minh hiệu quả.

Tên lửa bay chính xác hơn.

Máy bay địch bị bất ngờ.

Tỷ lệ tiêu diệt mục tiêu tăng lên rõ rệt.

Không dừng lại ở đó.

Trong một lần phối thuộc với đơn vị pháo phòng không, Trần Văn Xuân quan sát kính ngắm của khẩu súng 12,7 mm.

Một ý tưởng lóe lên.

"Nếu dùng chính khung ngắm này để xác định điểm đón cho tên lửa thì sao?"

Nhiều đêm liền, ông cùng đồng đội đo đạc, tính toán.

Cuối cùng, phương pháp mới ra đời.

Ngay trận đầu áp dụng, một chiến sĩ được ông hướng dẫn đã bắn rơi máy bay vận tải C-47 của địch.

Sáng kiến ấy nhanh chóng được nhân rộng trong toàn đơn vị và góp phần nâng cao đáng kể hiệu quả chiến đấu của lực lượng tên lửa A72.

Những năm tháng sau đó, Trần Văn Xuân liên tục có mặt ở những điểm nóng.

Ông cùng đồng đội cơ động qua nhiều chiến trường.

Mỗi lần nghe tiếng động cơ máy bay gầm rú trên bầu trời, ông lại bình tĩnh ôm chặt ống phóng.

Chờ...

Quan sát...

Tính toán...

Rồi bóp cò đúng khoảnh khắc quyết định.

Một vệt khói xanh lao vút lên.

Ít giây sau...

Chiếc máy bay địch bốc cháy giữa bầu trời.

Đồng đội gọi ông bằng cái tên đầy tự hào:

"Khắc tinh của máy bay Mỹ."

Nhưng mỗi lần nhắc đến chiến công, ông chỉ lặng người.

Ông bảo:

"Điều tôi nhớ nhất không phải những chiếc máy bay bị bắn rơi, mà là những đồng đội đã nằm lại sau trận đánh đầu tiên. Chính họ đã thôi thúc tôi phải tìm cách đánh hiệu quả hơn để những người còn sống có thể trở về."

Sau ngày đất nước thống nhất, Trần Văn Xuân trở về giảng đường, hoàn thành việc học rồi tiếp tục công tác trong quân đội.

Những sáng kiến của ông về sử dụng tên lửa A72 được đánh giá cao và để lại nhiều kinh nghiệm quý cho lực lượng phòng không.

Đảng và Nhà nước đã phong tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vì những chiến công xuất sắc và những đóng góp nổi bật trong chiến đấu.