Triết Lý "Nhân Nghĩa" Khác Biệt Của Nguyễn Trãi

• "Nhân nghĩa" là một khái niệm trung tâm trong tư tưởng Nho giáo, vốn dùng để chỉ đạo đức cá nhân và quan hệ giữa con người với con người. Tuy nhiên, Nguyễn Trãi đã sáng tạo và nâng tầm khái niệm này thành một triết lý chính trị - xã hội mang tính dân tộc sâu sắc.

Trong Bình Ngô đại cáo, ông viết: "Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân / Quân điếu phạt trước lo trừ bạo". Đối với Nguyễn Trãi, "nhân nghĩa" không phải là những lý thuyết suông, mà trước hết phải là hành động mang lại cuộc sống bình yên cho nhân dân ("yên dân"). Muốn yên dân thì phải diệt trừ kẻ bạo ngược xâm lược ("trừ bạo"). Như vậy, tư tưởng nhân nghĩa của Nguyễn Trãi gắn liền với lòng yêu nước, tinh thần chống ngoại xâm và mục tiêu phụng sự nhân dân.