Truyền thuyết về “Ngọn đuốc sống” - Lê Văn Tám
Lê Văn Tám là hình tượng thiếu niên cách mạng Việt Nam được tôn vinh vì hành động cảm tử trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp. Nhân vật này trở thành biểu tượng giáo dục lòng yêu nước, được nhắc đến trong sách giáo khoa và đặt tên cho nhiều đường phố, trường học, công viên trên cả nước.
Theo các tài liệu chính thống, Lê Văn Tám là cậu bé bán lạc rang ở khu Đa Kao, Sài Gòn, năm 1945 đã liều mình châm lửa đốt kho xăng của quân Pháp ở Thị Nghè. Toàn thân Tám bốc cháy, trở thành “ngọn đuốc sống” góp phần phá hủy kho đạn, gây thiệt hại lớn cho địch. Câu chuyện này được kể trong sách giáo khoa tiểu học, ca ngợi tinh thần hy sinh của thiếu nhi trong buổi đầu kháng chiến
Hình tượng Lê Văn Tám được sử dụng rộng rãi sau năm 1945 để cổ vũ tinh thần chiến đấu. Nhiều công trình, trường học và đội thiếu niên mang tên em. Câu chuyện được nhấn mạnh như một tấm gương yêu nước, quả cảm, tiêu biểu cho sức mạnh tinh thần dân tộc trong giáo dục cách mạng
Từ cuối thập niên 2000, các nhà sử học như Phan Huy Lê cho rằng Lê Văn Tám là nhân vật hư cấu do Bộ trưởng Tuyên truyền Trần Huy Liệu sáng tạo nhằm tôn vinh tinh thần kháng chiến; một số nhà nghiên cứu khác phản bác, khẳng định nhân vật có thật. Dù còn tranh luận, hình tượng này vẫn tồn tại như một biểu tượng văn hóa – lịch sử có giá trị tinh thần đặc biệt đối với Việt Nam


