Từ bát chè xanh thời hoa lửa đến ly trà bình yên hôm nay

Đồi A1 những ngày đầu tháng 5 năm 1954 là một "chảo lửa" đúng nghĩa. Mặt đất bị xới tung bởi hàng nghìn quả đại bác, mùi thuốc súng khét lẹt quyện với hơi sương mù lòng chảo. Chiến sĩ hai bên giành giật nhau từng mét giao thông hào, từng hốc đá.

​Chiều ngày 5 tháng 5 năm 1954, chỉ một ngày trước khi khối thuốc nổ 970kg trên đồi A1 bộc phá, tiểu đội của anh Phạm Văn Điền nhận nhiệm vụ giữ vững dây cáp thông tin nối từ sở chỉ huy trung đoàn ra tuyến tiền duyên. Dây cáp liên tục bị pháo địch bắn đứt, anh Điền cùng đồng đội phải liên tục bò ra khỏi hào dưới làn đạn dày đặc để nối dây.

​Đến khoảng 4 giờ chiều, sau khi nối xong đoạn dây thứ ba trong ngày, anh Điền bò ngược lại hầm chỉ huy đại đội. Trong căn hầm sương mù và khói súng nghẽn lại, anh thấy đồng chí Tiểu đoàn trưởng và anh nuôi đang chuyền tay nhau một chiếc ca nhôm bẹp dí.

​Thứ trong chiếc ca nhôm đó không phải là nước cất hay rượu, mà là nước chè xanh tươi.

​Dưới chiến hào Điện Biên Phủ, nước uống vốn là thứ vô cùng hiếm hoi, phải hứng từng giọt nước đọng hoặc gánh từ dưới suối Nậm Rốm lên giữa làn đạn sniper. Nhưng hôm đó, lực lượng hậu phương tiếp tế đã gánh lên được vài bó lá chè tươi từ vùng tự do Thanh Ba (Phú Thọ). Anh nuôi đã tỉ mẩn đun một nồi chè xanh đặc sánh, chia vào từng ca nhôm mang ra tận trận địa cho anh em.

​Chiếc ca nhôm bẹp được chuyền đến tay anh Điền. Bát nước chè xanh còn nóng hổi, tỏa ra mùi thơm ngọt ngào của lá tươi – một mùi hương của quê nhà hoàn toàn đối lập với mùi thuốc nổ và hủ tro xung quanh. Anh Điền nhấp một ngụm. Cảm giác chát nhẹ ở đầu lưỡi rồi đọng lại vị ngọt hậu ở cổ họng đã xua tan đi cơn khát khô cháy và cái mệt mỏi sau hàng giờ bò dọc giao thông hào.

​Ngay lúc đó, Tiểu đoàn trưởng nhìn anh Điền và các chiến sĩ, nhẹ nhàng nói:

​"Lá chè quê mình đấy các đồng chí. Ráng giữ vững đường dây. Đêm nay bộc phá nổ, sáng mai chúng ta ăn cơm mừng chiến thắng trên đỉnh đồi!"

​Không ai bảo ai, từng người chuyền tay nhau nhấp ngụm chè xanh, ánh mắt sáng lên dưới ánh đèn dầu tù mù trong hầm. Không có những lời thề thốt đao to búa lớn, chỉ có vị chát ngọt của bát chè quê hương tiếp thêm sức mạnh để những người lính trẻ kiên cường bám trụ. Đúng 20h30 ngày 6/5/1954, khối bộc phá nổ tung, mở đường cho quân ta tiêu diệt toàn bộ căn cứ A1, tiến tới chiến thắng lịch sử ngày 7/5.