Từ người du kích Tiền Giang đến “Dũng sĩ diệt Mỹ” trên chiến trường Mỹ Tho
Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Quang Công, thường gọi là Tám Công, sinh ngày 20-6-1937, quê xã Mỹ Phước Tây, thị xã Cai Lậy, tỉnh Tiền Giang. Ông tham gia cách mạng từ năm 1957, trưởng thành từ lực lượng du kích địa phương và sau đó trở thành Trung đội trưởng Đại đội 2, Tiểu đoàn 514 tỉnh Mỹ Tho. Trong hơn 30 năm hoạt động cách mạng, ông trực tiếp tham gia hơn 40 trận đánh, nhiều lần bị thương và từng đảm nhiệm cương vị Phó Chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tiền Giang. Năm 1965, ông được Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Trận Cẩm Sơn – quyết chiến trong điều kiện thiếu đạn
Một trong những chiến công tiêu biểu của Lê Quang Công diễn ra tại đồn Cẩm Sơn, huyện Cai Lậy, vào năm 1963. Khi đó, lực lượng ta tổ chức vây đồn và đánh quân viện. Trận đánh diễn ra trong điều kiện hết sức khó khăn: bộ đội phải vận động trên đồng ruộng sình lầy, trong khi hỏa lực và đạn dược có hạn.
Trong lúc chiến đấu giáp lá cà, Lê Quang Công đã dùng báng súng đánh đối phương, cướp được một khẩu trung liên rồi sử dụng chính khẩu súng này để tiếp tục chiến đấu. Ông đồng thời kêu gọi đối phương đầu hàng. Kết quả, lực lượng ta tiêu diệt đồn, bắt 20 người và thu 20 khẩu súng. Với thành tích đó, đơn vị được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất, còn Lê Quang Công được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.
Tân Bình Thạnh – chiến đấu trước sức ép lớn của đối phương
Tháng 7-1963, trong đợt tiến công tổng hợp nhằm giải phóng vùng Nam lộ 4, Lê Quang Công được giao chỉ huy một trung đội đánh vào ấp chiến lược Tân Bình Thạnh. Đơn vị nhanh chóng tiêu diệt một trung đội đối phương, thu 10 khẩu súng và một máy PRC-10.
Sau đó, đối phương đưa lực lượng bảo an cùng xe bọc thép phản kích. Khi lực lượng này bị đánh bật, họ tiếp tục huy động bộ binh, biệt động quân, pháo binh và máy bay tổ chức tiến công. Bộ đội ta kiên trì giữ trận địa và đẩy lùi các đợt xung phong. Trận đánh cho thấy khả năng tổ chức chiến đấu linh hoạt của Lê Quang Công: chủ động đánh vào mục tiêu, sau đó chuyển sang phòng ngự, giữ vững địa bàn trước lực lượng đối phương có ưu thế về hỏa lực.
Quơn Long – một ngày chống tám đợt xung phong
Đặc biệt nổi bật là trận chống càn ở xã Quơn Long, huyện Chợ Gạo, ngày 21-7-1963. Đối phương huy động lực lượng lớn gồm 5 tiểu đoàn bộ binh thuộc Sư đoàn 7 và biệt động quân, có xe M113, máy bay, pháo binh và tàu chiến yểm trợ.
Lê Quang Công chỉ huy bộ đội bình tĩnh chờ đối phương tiến đến gần mới nổ súng, sử dụng trung liên, lựu đạn và thủ pháo đánh trả. Đối phương liên tục thay đổi cách tiến công, sử dụng xe M113 và bộ binh phối hợp. Tuy nhiên, các đợt xung phong đều bị đẩy lùi.
Theo tư liệu do Báo Đồng Tháp đăng tải, trong một ngày chiến đấu, lực lượng của Lê Quang Công đã đẩy lùi 8 đợt xung phong, diệt và làm bị thương hơn 200 đối phương, bắn hỏng một xe M113; riêng ông diệt và làm bị thương gần 50 người. Sau trận này, đơn vị được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất và ông được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.
Bốn mươi trận đánh – một cuộc đời người lính
Không chỉ chiến đấu tại Mỹ Tho, Chợ Gạo, Lê Quang Công còn tham gia nhiều trận đánh khác, trong đó có trận xóm Cò, Long Định, huyện Châu Thành tháng 1-1961, trận Cẩm Sơn và trận Quơn Long. Ông từng bị thương 6 lần, trong đó có 3 lần bị thương rất nặng. Tổng cộng, ông tham gia hơn 40 trận, trực tiếp tiêu diệt hơn 100 đối phương, bắt một trung úy và thu nhiều vũ khí.
Sau ngày đất nước thống nhất, người lính ấy vẫn tiếp tục gắn bó với nhiệm vụ quân sự. Năm 1979, trên chiến trường biên giới Tây Nam, khi giữ cương vị Tỉnh đội phó Tiền Giang, ông chỉ huy trận Tà Keo, góp phần mở đường cho lực lượng quân tình nguyện Việt Nam phối hợp với lực lượng cách mạng Campuchia tiến về Phnôm Pênh. Đây là một dấu mốc cho thấy cuộc đời quân ngũ của ông không kết thúc cùng cuộc kháng chiến chống Mỹ mà tiếp tục gắn với nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế.
Ngày 17-6-2017, Đại tá Lê Quang Công từ trần, hưởng thọ 80 tuổi. Báo Đồng Tháp ghi nhận ông là một trong những “Dũng sĩ diệt Mỹ” tiêu biểu của lực lượng vũ trang Tiền Giang.
Câu chuyện thời hoa lửa của Lê Quang Công nổi bật ở lòng dũng cảm, khả năng chỉ huy và tinh thần bám trụ chiến trường. Từ một người du kích quê Cai Lậy, ông trưởng thành qua những trận đánh cụ thể như Cẩm Sơn, Tân Bình Thạnh, Quơn Long, rồi trở thành cán bộ chỉ huy của lực lượng vũ trang Tiền Giang. Những chiến công ấy phản ánh một đặc điểm quan trọng của chiến tranh nhân dân ở Nam Bộ: trong điều kiện lực lượng và vũ khí còn hạn chế, người cán bộ phải biết dựa vào địa hình, nhân dân, khả năng cơ động và tinh thần chiến đấu để tạo ra ưu thế trên từng trận đánh. Di sản của Lê Quang Công vì thế không chỉ nằm ở những con số về chiến công, mà còn ở hình ảnh một người chỉ huy kiên cường, quyết đoán và luôn đặt nhiệm vụ chiến đấu lên hàng đầu.
