Từ Phố Hiến bước ra thế giới
Phố Hiến là nơi Trần Trọng Khiêm bắt đầu hành trình vượt khỏi phạm vi quê hương, bước vào thế giới của những chuyến tàu buôn quốc tế.
Sau khi rời quê hương, Trần Trọng Khiêm tìm đến Phố Hiến, thuộc vùng Hưng Yên ngày nay. Trong nhiều thế kỷ, Phố Hiến từng là một trung tâm thương mại quan trọng ở miền Bắc Việt Nam, nơi có sự hiện diện của thương nhân đến từ nhiều vùng khác nhau.
Đối với một người trẻ như Trần Trọng Khiêm, Phố Hiến mở ra một thế giới hoàn toàn mới.
Thay vì chỉ sinh sống trong phạm vi làng quê, ông có cơ hội tiếp xúc với những người làm nghề buôn bán quốc tế. Theo các tư liệu, ông xin làm thủy thủ cho tàu buôn nước ngoài. Đây là công việc vất vả nhưng cũng mang lại cơ hội đi xa.
Những chuyến tàu đưa ông đến Hồng Kông và nhiều nơi khác. Từ đó, ông tiếp tục đi đến châu Âu.
Trong thế kỷ XIX, việc một người Việt Nam bình thường có thể đặt chân đến những vùng đất xa xôi như Anh, Hà Lan hay Pháp là điều rất hiếm. Hành trình của Trần Trọng Khiêm vì vậy đặc biệt ngay cả khi đặt trong bối cảnh lịch sử thế giới.
Những chuyến đi giúp ông tiếp xúc với nhiều nền văn hóa. Ông có năng khiếu về ngôn ngữ và được nhiều tài liệu mô tả là có khả năng học ngoại ngữ khá nhanh.
Đặc biệt, việc đi trên tàu buôn giúp ông hiểu thêm về thương mại quốc tế và những tuyến hàng hải kết nối các khu vực.
Hành trình này cũng cho thấy tính cách thích khám phá của Trần Trọng Khiêm. Ông không chỉ muốn sống trong phạm vi quen thuộc mà sẵn sàng bước ra thế giới.
Điều đáng chú ý là những trải nghiệm ấy sau này không bị mất đi. Khi trở về Việt Nam, ông mang theo những hiểu biết về thế giới bên ngoài.
Đặc biệt, khi tham gia xây dựng căn cứ và tổ chức lực lượng chống Pháp ở Đồng Tháp Mười, kinh nghiệm từng trải qua nhiều vùng đất có thể trở thành một lợi thế nhất định.
Phố Hiến vì vậy có thể xem là điểm khởi đầu cho hành trình đặc biệt của Trần Trọng Khiêm.
Từ một người rời quê để tìm đường sống, ông trở thành người từng đi qua nhiều quốc gia và cuối cùng quay trở lại Việt Nam với một cuộc đời hoàn toàn khác.



