TƯỢNG ĐÀI BẤT TỬ VỀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG NGUYỄN THỊ THỨ

Sinh ra và lớn lên giữa mảnh đất Quảng Nam đầy nắng gió, mẹ Nguyễn Thị Thứ (1904 - 2010, quê xã Điện Thắng Trung, huyện Điện Bàn) sớm thấu hiểu nỗi cơ cực của một đời lam lũ. Mười tám tuổi, mẹ nên duyên cùng ông Lê Tự Trị và trải qua mười hai lần sinh nở trong cái nghèo khó đeo bám. Khi thực dân Pháp gieo rắc khói lửa chiến tranh, mẹ tự tay buộc dải khăn đỏ lên vai tiễn chồng và các con trai gia nhập lực lượng du kích với lời dặn dò sắt đá: “Còn nước mình thì còn nhà mình”.

Những năm tháng kháng chiến trường kỳ cũng là lúc mẹ phải gánh chịu nỗi đau tận cùng của sự chia ly. Chỉ trong năm 1948, ba người con trai của mẹ là Lê Tự Xuyến, Lê Tự Hàn và Lê Tự Hãn liên tiếp ngã xuống. Những năm sau đó, từ 1954 đến 1972, lần lượt những người con trai khác gồm Lê Tự Lem, Lê Tự Nự, Lê Tự Mười và Lê Thượng Trịnh cũng vĩnh viễn nằm lại chiến trường. Đau xót hơn, người con trai cả Lê Tự Truyện đã anh dũng hy sinh tại cửa ngõ Sài Gòn vào sáng ngày 30 tháng 4 năm 1975, chỉ vài giờ trước thời khắc giang sơn thu về một mối. Bên cạnh chín người con ruột, con rể mẹ là ông Ngô Tường cùng hai cháu ngoại Ngô Thị Cúc, Ngô Thị Điều cũng đã hy sinh vì nền độc lập, tự do của dân tộc.

Nuốt ngược nước mắt vào trong, mẹ biến đau thương thành ngọn lửa cách mạng. Cùng với con gái cả Lê Thị Trị, mẹ đào ba căn hầm bí mật ngay trong vườn nhà, được ngụy trang cẩn thận để làm nơi họp bàn tác chiến, trú ẩn cho thương binh và cất giấu vũ khí của cán bộ Khu 5. Bất chấp sự càn quét gắt gao của kẻ thù, mẹ dũng cảm làm tai mắt, đêm đêm dưới ngọn đèn dầu vẫn cặm cụi khâu vá áo trận, vắt từng nắm cơm tiếp tế cho bộ đội. Dù nhiều lần nhận giấy báo tử, mẹ vẫn gửi thư động viên các con giữ vững tay súng, kiên quyết không chùn bước.

Để tri ân sự cống hiến vĩ đại ấy, tháng 7 năm 1994, mẹ Nguyễn Thị Thứ được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng. Hình ảnh mẹ đã trở thành nguyên mẫu cho Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Tam Kỳ, Quảng Nam, khởi công năm 2009. Ngày 10 tháng 12 năm 2010, mẹ nhẹ bước về với đất mẹ ở tuổi 106, để lại cho các thế hệ mai sau một di sản tinh thần vô giá về lòng yêu nước quật cường và đức hy sinh bất tử.