Từ cuối năm 1964, đầu năm 1965, trước những đòn tiến công dồn dập của quân và dân ta trên khắp chiến trường miền Nam, chiến lược “chiến tranh cục bộ” của Mỹ đứng trước nguy cơ thất bại hoàn toàn. Để cứu vãn tình thế, giành lại thế chủ động trên chiến trường, đế quốc Mỹ ồ ạt đưa quân chiến đấu vào trực tiếp tham chiến ở miên Nam. Đà Nẵng là nơi được chọn để chúng đổ quân đầu tiên thực hiện chiến lược “chiến tranh cục bộ”.
Đầu năm 1966, ở Đại Lộc, các chốt điểm như Thượng Đức, Động Hà sống, Núi Lở, Gò Đình, Ái Nghĩa, Gò Muồng, Giao Thủy... không nơi nào là không thấy bóng quân thù. Chúng cho máy bay ném bom, bắn phá, thả quân càn quét, lấn chiếm nơi nào nghi là hậu cứ của cách mạng. Ngoài việc tiến hành chiếm đóng và xây dựng các căn cứ quân sự, bọn Mỹ còn chọn Thượng Đức làm nơi đổ quân để khống chế toàn bộ vùng phía tây bắc của Quảng Nam - Đà Nẵng. Chúng cho quân tràn ngập, hình thành cứ điểm tại Đồng An (thôn Đại An, Đại Lãnh); lập sân bay dã chiến để cho các loại phi cơ chiến đấu lên xuống tải quân đi càn quét, khống chế cả một vùng; tiến hành các đợt bố ráp. Chúng muốn biến các xã phía tây của Đại Lộc gồm Lộc Bình, Lộc Vĩnh, Lộc Ninh (Đại Hồng, Đại Sơn, Đại Lãnh ngày nay)... thành vành đai trắng nhăm cô lập quân dân ta.
Trước tình hình trên, nhiều câu hỏi đặt ra xung quanh vấn đề, liệu ta có đánh được Mỹ không và làm thế nào để đánh thắng? Một bộ phận cán bộ và nhân dân tỏ ra nghi ngờ khả năng đánh được Mỹ của ta.
Quán triệt tư tưởng chỉ đạo của Trung ương Đảng, Tỉnh ủy Đảng bộ huyện Đại Lộc đã tổ chức hội nghị chỉnh huấn để giải quyết tư tưởng ngại đánh Mỹ, ngại ác liệt, xây dựng tinh thần tiến công địch, kiên trì phương châm ba mũi giáp công (quân sự, chính trị, binh vận).
Trong thời kỳ này, nhiều cuộc đụng đầu ác liệt giữa ta và kẻ thù đã liên tiếp xảy ra khắp các trận tuyến. Tin chiến thắng trận đầu diệt Mỹ ở Núi Thành vào đêm 25 rạng sáng ngày 26 tháng 5 năm 1965, một đại đội bộ binh thuộc tiểu đoàn 70 của tỉnh đã diệt gọn một đại đội Mỹ đã làm nức lòng quân dân cả tỉnh, cả nước; đã thắp lên ngọn lửa sục sôi đánh Mỹ, củng cố niềm tin chiến thắng.
Trên địa bàn huyện Đại Lộc, chiến thắng Bàu Mưng của Đại đội I, bộ đội địa phương huyện phối hợp với du kích xã Lộc Quang (Đại Đồng) ngày 05 tháng 01 năm 1966 đã bẻ gãy được trận càn của hai tiểu đoàn Mỹ, diệt gọn một trung đội, đánh thiệt hại nặng nhiều trung đội khác, thu được nhiều vũ khí, quân trang quân dụng.
Trận đánh đã khẳng định quyết tâm của quân và dân Đại Lộc quyết đánh Mỹ và thắng Mỹ - đã củng cố được niềm tin trong nhân dân, đã châm ngòi nổ đầu tiên cho phong trào “tìm Mỹ mà đánh, tìm ngụy mà diệt”, có ý nghĩa quan trọng góp phần làm nên những chiến thắng sau này trên quê hương Đại Lộc, trong đó có Chiến thắng Hà Vy.
Chúng ta có thể khẳng định rằng, Chiến thắng Hà Vy của quân và dân Đại Lộc đã có một sự chuẩn bị chu đáo về mặt tinh thần, ý chí, thế trận...trong đó có sự đóng góp to lớn của lực lượng du kích xã, thôn, những người con sinh ra và lớn lên trên mảnh đất Lộc Vĩnh anh hùng. Ở trận đánh này đã nổi bật lên sự phổi hợp nhịp nhàng giữa du kích, bộ đội và nhân dân với khí thế tiến công quân thù và lòng quyết tâm tiêu diệt chúng. Diễn biến trận đánh đã cho ta thấy được sự chủ động hoàn toàn trên tất cả các phương diện từ sự chỉ đạo sáng suốt của lãnh đạo Huyện ủy, Chi bộ xã, chỉ huy Huyện đội, xã đội... đến việc khai thác, lợi dụng địa thế, địa hình, địa vật, công sự tác chiến; việc phân công trách nhiệm, phối hợp thực hiện tác chiến, công tác tình báo... và vai trò của lực lượng du kích. Chúng ta cần lưu ý một số chi tiết sau đây:
Vùng A (Lộc Bình, Lộc Vĩnh, Lộc Ninh) trong thời điểm bấy giờ đang nằm trong sự khống chế của cứ điểm Thượng Đức. Do bị ta bao vây, thường xuyên pháo kích, đánh phá nhằm tiêu hao sinh lực địch; lực lượng du kích các xã Lộc Vĩnh, Lộc Bình được sự chỉ đạo của cấp trên đã thường xuyên tổ chức đợt quấy phá làm cho địch hoảng loạn tinh thần, phải co cụm lại. Đường liên lạc, tiếp tế lương thực, vũ khí từ Ái Nghĩa lên Thượng Đức thường bị ta phục kích đánh phá ở các đoạn Ba Khe, Hà Sống. Bọn địch ở chi khu Thượng Đức chỉ nhận được nguồn cung cấp hàng hóa, vũ khí tiếp tế chủ yếu bằng máy bay thả dù vào chi khu. Theo nhận định của ta, bắt buộc chúng phải tổ chức những trận càn quét vào vùng giải phóng, áp đảo phong trào cách mạng để đảo ngược lại tình thể là đương nhiên nên việc chủ trương chuẩn bị cho các trận chống càn ta phải biết và có kế hoạch từ đầu.
(1) Phòng Văn hóa - Thông tin huyện Đại Lộc | |
 Logged
|
Tự hào thay, mác búp đa
Khởi đầu những bản hùng ca lẫy lừng.
Thô sơ, gian khổ đã từng
Chính quy, hiện đại, không ngừng tiến lên. |
|
|
macbupda Trung tá  Bài viết: 11970  Lính của PTL | 
| Chiến thắng Hà Vy - Ý nghĩa và bài học lịch sử« Trả lời #32 vào lúc: 08 Tháng Ba, 2020, 08:11:49 am » |
Một số nhân chứng, những người trực tiếp chiến đấu, phục vụ chiến đấu trong trận Hà Vy cho rằng lúc bấy giờ do địch chưa xúc tác dân về các khu dồn nên phần lớn nhân dân của các làng Hà Vy, thôn 2-3, Ngọc Kinh, nhân dân ta vẫn còn bám trụ để sinh sống, sản xuất, tham gia du kích và cùng với chính quyền cách mạng tổ chức các phương án tác chiến chống càn. Trong từng nhà dân đều đào hầm trú ẩn tránh bom pháo; quanh các rìa làng từ Hà Vy, Hai Ba, Ngọc Kinh, Lập Thuận… đều có giao thông hào, công sự chiến đấu ăn thông với nhau tạo thành thế trận liên hoàn, thuận lợi cho các chiến sĩ ta vận động tác chiến trong tình huống địch đổ bộ tấn công vào vùng giải phóng.
Trong cuộc chống càn ở làng Hà Vy, ngoài việc thu thập các nguồn tin tình báo từ cơ sở của ta trong lòng địch, sự phán đoán tài tình của lãnh đạo, chỉ huy; công tác chuẩn bị cho trận đánh cũng khá chu đáo từ nhiều phía, nhiều hướng, nhiều yếu tố trong thế trận chiến tranh nhân dân để không bị bất ngờ để làm nên chiến thắng giòn giã. Ngay khi nhận được thông tin quân Mỹ sẽ đổ bộ xuống Hà Vy, Huyện ủy Đại Lộc đã tổ chức một cuộc họp khẩn tại thôn Mỹ Hảo xã Lộc Tân (Đại Phong) cùng với Ban chỉ huy Huyện đội Đại Lộc. Đồng chí Phan Thanh Thủ, Bí thư huyện ủy lúc bấy giờ nêu quyết tâm tập trung lực lượng để chống càn. Sự phân công hợp lý và khá chu đáo cho các đoàn thể, và nhân dân phục vụ chiến đấu, lo từ tinh thần đến vật chất để bộ đội và du kích an tâm chiến đấu, chiến thắng.
Đại đội 1 của Huyện đội là đon vị chủ lực dưới sự chỉ huy của đồng chí Lê Văn Thanh, đơn vị từng có kinh nghiệm chiến đấu trong trận Bàu Mưng, có kinh nghiệm phối hợp với lực lượng du kích địa phương thực hiện phương án tác chiến chống càn. Các chiến sĩ lại được trang bị vũ khí, hỏa lực mạnh, trong đó không ít những vũ khí ta thu được của Mỹ từ trận Bàu Mưng. Với quyết tâm tiêu diệt kẻ thù ngay từ những loạt đạn đầu tiên.
Đội du kích của xã trong giai đoạn này có trên dưới khoảng 30 chiến sĩ dưới sự chỉ huy của đồng chí Bùi Miên xã đội trưởng, Nguyễn Văn Tận, chính trị viên xã đội; hai đồng chí xã đội phó là Nguyễn Khánh Nữa và Nguyễn Thái Nam, tất cả đều gan dạ, dũng cảm, có tinh thần chiến đấu cao quyết tâm tiêu diệt kẻ thù bảo vệ đồng bào, bảo vệ vùng giải phóng. Và thực tế trong trận Hà Vy đã cho thấy vai trò quan trọng của các chiến sĩ du kích phối hợp với bộ đội trong tác chiến. Cụ thể, đội du kích được chia thành nhiều tổ, mỗi tổ có một đồng chí chỉ huy phụ trách: Đồng chí Bùi Miên xã đội trưởng phụ trách thôn Ngọc Kinh, Nguyễn Văn Tận, chính trị viên phụ trách thôn Lập Thuận; Nguyễn Thái Nam, xã đội phó phụ trách thôn 2-3, Nguyễn Khánh Nữa xã đội phó phụ trách thôn Hà Vy. Các tổ du kích bố trí lực lượng chủ động phối hợp với từng trung đội bộ đội chủ lực huyện trên các mũi tiến công địch ở mỗi thôn, có nhiệm vụ vừa chiến đấu, vừa hướng dẫn bộ đội vận động theo địa hình công sự mà chỉ có du kích là người địa phương nên quen thuộc để tránh phi pháo và hỏa lực của địch, bảo toàn lực lượng. Các tổ du kích đà thể hiện tốt vai trò nhiệm vụ của mình trong quá trình phối hợp chiến đấu cùng bộ đội. Những tấm gương tiêu biểu, không sợ hy sinh, ngoan cường, dũng cảm như các đồng chí Nguyễn Khánh Nữa, Nguyễn Thái Nam... đến hôm nay mỗi khi nhắc đến mọi người đều khâm phục.
Và như chúng ta đã biết về những diễn biến của trận đánh, suốt trong ngày 02 tháng 04 năm 1966, bộ đội địa phương huyện Đại Lộc cùng với dân quân du kích xã Lộc Vĩnh đã phối hợp tác chiến chống càn thắng lợi diệt gọn 01 đại đội thủy quân lục chiến Mỹ, làm thiệt hại 02 đại đội khác. Loại khỏi vòng chiến đấu 160 tên; bắn rơi 02 máy bay trực thăng, thu 28 súng. Chiến thắng đã làm thất bại âm mưu đổ quân đi càn của Mỹ ở Đại Lộc. Đây là trận đánh xuất sắc của đại đội bộ đội địa phương huyện chiến đấu với một tiểu đoàn Mỹ có phi pháo yểm trợ giữa ban ngày và thu nhiều súng nhất trong các trận chống càn trên chiến trường Quảng Đà.
Cũng nên nói thêm rằng, từ chiến thắng Hà Vy vào ngày 02 tháng 4 năm 1966, tình hình mặt trận diễn biến sau đó cũng còn khá phức tạp. Địch tiếp tục đổ quân càn quét các thôn phía tây Đại Hồng (Hòa Hữu, Lục Nam). Khi bộ đội chủ lực rút về hậu cứ, đội du kích xã đã bám trụ lại quần thảo ngày đêm với địch suốt cả tháng 4 tháng 1966, với chiến thuật du kích, các tổ chiến đấu tổ chức nhiều trận mật tập, phục kích tiêu diệt kẻ địch để bắt buộc chúng phải co cụm lại trên cứ điểm Thượng Đức không còn dám nghênh ngang càn quét vùng giải phóng của ta. Tiêu biểu như đêm ngày 04 tháng 4 năm 1966, sau trận càn Hà Vy chỉ 2 ngày, quân Mỹ tiếp tục hành quân qua các thôn phía tây Đại Hồng càn quét; ban ngày lùng sục, tối đến chúng co cụm lại nhà thờ Lục Nam. Tổ chiến đấu của du kích xã Đại Hồng đã vận dụng cách đánh mật tập, lợi dụng đêm tối áp sát đối phương rồi dùng lựu đạn tấn công đồng loạt, tiêu diệt cùng lúc 25 tên Mỹ, không tên nào sổng sót. Thu 08 súng cùng quân trang quân dụng.
Chiến thắng Hà Vy, tuy trận đánh không lớn, nhưng ý nghĩa thắng lợi của trận đánh đã vượt lên trên quy mô của nó. Trận đánh đã thể hiện lòng quyết tâm đánh Mỹ của quân và dân huyện Đại Lộc với câu trả lời “liệu ta có đánh được Mỹ không?”. Trận đánh cũng đã cho chúng ta rất nhiều bài học kinh nghiệm từ phương thức chỉ đạo của Huyện ủy, từ phương án tác chiến phù hợp của bộ đội và du kích, sự phối hợp chặc chẽ giữa quân và dân trong thế trận nhân dân, trong đó không thiếu vai trò của lực lượng du kích xã Lộc Vĩnh, đã cùng với bộ đội chủ lực huyện làm nên chiến thắng. Cũng từ kinh nghiệm này, mà sau này trong suốt quá trình kháng chiến chống Mỹ, ta đã vận dụng để làm nên những chiến thắng vang dội, hoàn thành công cuộc giải phóng đất nước, mà trong đó không thiếu những chiến công của quân dân Đại Lộc góp phần. | |
Logged |
|
|
|
