Vạt áo vá và trận chiến cuối cùng ở Ngã ba Đồng Lộc
Trong cuốn ký sự lịch sử “Đồng Lộc - Khoảng trời con gái”, nhà văn Thế Tường đã ghi lại một câu chuyện vô cùng xúc động về những giây phút đời thường nhưng đầy quả cảm của mười cô gái TNXP tại Ngã ba Đồng Lộc trước ngày hy sinh. Đó là vào tháng 7 năm 1968, thời điểm túi bom Đồng Lộc bị cày xới liên tục bởi hàng nghìn tấn bom đạn của đế quốc Mỹ nhằm cắt đứt mạch máu giao thông chi viện cho miền Nam. Tiểu đội 4 do chị Võ Thị Tần làm tiểu đội trưởng gồm mười cô gái tuổi đời mới chỉ mười tám, đôi mươi, dù run lên vì những cơn sốt rét rừng nhưng tay cuốc, tay xẻng chưa bao giờ ngơi nghỉ. Trưa ngày 24 tháng 7 năm 1968, trước khi ra trận địa làm nhiệm vụ san lấp hố bom thông đường, chị Tần ngồi dưới căn hầm chữ A, tỉ mẩn dùng chiếc kim khâu vội vạt áo bảo hộ đã sờn rách cho cô em út trong tiểu đội là Nguyễn Thị Xuân. Chị Tần vừa vá vừa cười đùa bảo: "Ráng giữ áo cho lành lặn, mai mốt hết chiến tranh, chị em mình diện áo đẹp về quê lấy chồng". Lời hẹn ước giản dị ấy khiến cả căn hầm dột nát ngập tràn tiếng cười trong trẻo của mười cô gái trẻ. Thế nhưng, đến 16 giờ 30 phút cùng ngày, trận oanh tạc thứ 15 trong ngày của giặc Mỹ ập xuống. Một quả bom rốc-két tàn khốc đã nổ ngay sát cửa hầm nơi mười chị em đang làm nhiệm vụ. Mặt đất rung chuyển, khói bụi mịt mù nuốt chửng cả trận địa. Khi đồng đội lao đến bới đất đá tìm kiếm, cả mười cô gái đã anh dũng hy sinh, nằm lại bên nhau trong lòng đất mẹ, trên người em Xuân vẫn là chiếc áo bảo hộ có vạt áo vá dở dang bằng đường kim nắn nót của người chị cả Võ Thị Tần. Đọc lại những trang viết đầy máu và nước mắt của tác giả Thế Tường, bản thân tôi – một đoàn viên của Khoa Sư phạm – cảm thấy lồng ngực mình nghẹn lại vì xúc động và tự hào. "Thời hoa lửa" của các chị không chỉ có hoa vạn thọ, hoa sim rừng, mà còn có ngọn lửa bất diệt của lòng yêu nước và sự hy sinh hiến dâng cả tuổi thanh xuân cho độc lập dân tộc. Câu chuyện ấy nhắc nhở thế hệ sinh viên hôm nay phải luôn biết ơn, trân trọng nền hòa bình đang có và không ngừng phấn đấu học tập để xứng đáng với máu xương của những người con gái anh hùng ngã ba Đồng Lộc năm xưa.
