"Vệ túm" – Những mái đầu không mọc tóc

Căn bệnh sốt rét ác tính là kẻ thù đáng sợ nhất ở miền Tây Bắc. Nó không giết người bằng đạn chì mà bằng những cơn run rẩy giữa trưa hè. Do thiếu thuốc men (chỉ có vài viên ký ninh chia nhau), tóc của các chiến sĩ rụng sạch, da dẻ chuyển sang màu xanh bủng. Nhưng lạ thay, họ không tự ti. Họ đùa nhau gọi là "vệ túm" (vệ quốc quân trọc đầu). Cái vẻ ngoài "dữ oai hùm" ấy thực chất là sự khẳng định: Dù thân xác bị tàn phá, chí khí vẫn ngút trời. Những mái đầu trọc ấy soi bóng xuống dòng sông Mã, trở thành một biểu tượng kiêu hùng của sự hy sinh.