Vết Xẹo và Nhành Hoa

Có một thời, chúng tôi gọi đó là những năm tháng không thể nào quên. Khi ấy, bầu trời không chỉ có mây trắng mà còn đặc quánh khói bom, và đất dưới chân không chỉ có cỏ xanh mà còn sũng sờ máu đỏ. Với thế hệ chúng tôi – những người may mắn trở về từ "tọa độ chết" – mỗi kỷ niệm đều giống như một vết sẹo, vừa đau đớn lúc trái gió trở trời, nhưng cũng vừa là niềm tự hào kiêu hãnh của một thời hoa lửa.

Tôi nhớ về những ngày trước tháng Tám năm 1945, khi lý tưởng cách mạng mới chỉ là những đốm lửa nhỏ trong bóng tối. Những người hoạt động tiền khởi nghĩa như ông nội tôi đã sống và chiến đấu bằng niềm tin sắt đá. Trong những căn hầm bí mật, bên bát cơm sẻ nửa của các "Ba Má phong trào", tình quân dân đã được tôi luyện thành một sức mạnh vô hình. Chính những người mẹ, người chị không tên tuổi ấy đã lấy thân mình che họng súng quân thù, bảo vệ từng cán bộ, từng bản tin mật để làm nên một mùa thu cách mạng chói lọi.

Đến thời chống Mỹ, ngọn lửa ấy bùng lên dữ dội hơn bao giờ hết. Làm sao có thể quên được hình ảnh những cô gái thanh niên xung phong tuổi đôi mươi tại ngã ba Đồng Lộc hay trên đỉnh Trường Sơn hùng vĩ? Các cô ra đi khi mái tóc còn xanh thề, môi còn đỏ thắm, nhưng đôi tay đã chai sạn vì cuốc xẻng san lấp hố bom. Họ coi cái chết "nhẹ tựa hồng mao", tiếng hát hòa trong tiếng bom rền. Và cả những người Anh hùng lực lượng vũ trang, những thương binh trở về với thân thể không còn vẹn nguyên. Họ mang theo mảnh đạn trong người như một phần của lịch sử, lặng lẽ sống cuộc đời "tàn nhưng không phế", tiếp tục truyền lửa cho con cháu về tình yêu quê hương đất nước.

Nhưng có lẽ, tượng đài sừng sững nhất trong lòng tôi vẫn là những Bà mẹ Việt Nam Anh hùng. Mẹ tôi – người đã tiễn ba anh em tôi lên đường, để rồi ngày hòa bình chỉ có mình tôi trở về với tấm thân gầy. Nỗi đau của mẹ không có lời nào tả xiết, nó cứ lặn sâu vào những nếp nhăn trên khuôn mặt khắc khổ. Sự hy sinh của các mẹ chính là dòng sông chở nặng phù sa, bồi đắp nên hình hài Tổ quốc.

"Thời hoa lửa" không phải là một khái niệm trừu tượng. Đó là máu của những Anh hùng lao động, là giọt mồ hôi của các cán bộ Đoàn, là lòng kiên trung của những người có công với cách mạng. Những nhân chứng lịch sử như chúng tôi giờ đây tóc đã bạc trắng, người còn, người mất theo quy luật của thời gian. Nhưng những câu chuyện chúng tôi kể không phải để gợi lại nỗi đau, mà để nhắc nhở thế hệ mai sau rằng: Hòa bình hôm nay là một nhành hoa được mọc lên từ những vết sẹo của lịch sử. Hãy nâng niu nó bằng tất cả trái tim mình.