VÕ THỊ THẮNG – “NỤ CƯỜI CHIẾN THẮNG” TRƯỚC PHIÊN TÒA

Võ Thị Thắng sinh ra tại Long An trong những năm đất nước còn chìm trong chiến tranh.

Lớn lên trong hoàn cảnh miền Nam liên tục diễn ra những cuộc đấu tranh, bà sớm tham gia hoạt động cách mạng và trở thành một nữ chiến sĩ hoạt động bí mật trong lòng đô thị Sài Gòn.

Công việc của một chiến sĩ hoạt động trong đô thị rất nguy hiểm.

Không có chiến hào cố định, không có quân phục để nhận biết đồng đội. Người hoạt động phải giữ bí mật về thân phận và luôn đối mặt với nguy cơ bị bắt.

Tháng 7/1968, Võ Thị Thắng được giao một nhiệm vụ đặc biệt tại quận 6.

Trong khi thực hiện nhiệm vụ, bà bị bắt.

Từ một nữ sinh trẻ tuổi, Võ Thị Thắng trở thành tù nhân của chính quyền Sài Gòn.

Sau đó bà bị đưa ra xét xử tại một tòa án quân sự.

Bản án được tuyên là 20 năm tù khổ sai.

Nhưng điều xảy ra ngay sau đó đã khiến tên tuổi Võ Thị Thắng được biết đến rộng rãi.

Đứng trước tòa án, thay vì cúi đầu hay tỏ ra sợ hãi, bà bình tĩnh nở một nụ cười.

Bà nói với những người vừa tuyên án mình rằng:

“Liệu chính quyền của các ông có tồn tại đến 20 năm để bỏ tù tôi không?”

Khoảnh khắc ấy được một phóng viên Nhật Bản chụp lại.

Bức ảnh cô gái trẻ mặc áo dài, nở nụ cười trước bản án 20 năm tù sau này trở thành hình ảnh được biết đến với tên gọi “Nụ cười chiến thắng”.

Nhưng đằng sau nụ cười ấy là những năm tháng tù đày rất khắc nghiệt.

Võ Thị Thắng bị giam giữ trong nhiều nhà tù.

Dù chịu tù đày và tra tấn, bà vẫn giữ tinh thần đấu tranh.

Đến tháng 4/1974, bà được trao trả tại Lộc Ninh trong một đợt trao trả tù binh và tù chính trị.

Như vậy, bản án 20 năm mà chính quyền Sài Gòn dành cho bà đã không thể thực hiện đến cùng.

Một năm sau, ngày 30/4/1975, chiến tranh kết thúc.

Sau ngày đất nước thống nhất, Võ Thị Thắng tiếp tục công tác trong nhiều lĩnh vực. Bà từng giữ cương vị Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Tổng cục trưởng Tổng cục Du lịch và là đại biểu Quốc hội.

Bà qua đời tại Thành phố Hồ Chí Minh ngày 22/8/2014, hưởng thọ 69 tuổi.

Nhưng hình ảnh được nhớ đến nhiều nhất về bà vẫn là cô gái trẻ đứng trước phiên tòa năm 1968.

Một bản án 20 năm tù.

Một nụ cười.

Và một câu nói thể hiện niềm tin rằng chiến tranh rồi sẽ kết thúc.

Ý nghĩa: Câu chuyện Võ Thị Thắng là một trong những câu chuyện tiêu biểu về nữ chiến sĩ cách mạng hoạt động trong lòng đô thị miền Nam. “Nụ cười chiến thắng” của bà trở thành biểu tượng của sự bình tĩnh, niềm tin và ý chí không khuất phục trước tù đày trong những năm kháng chiến chống Mỹ.