Vòng tròn bất tử trên rạn san hô và người cha không bao giờ trở về: Ký ức Gạc Ma 1988

ịch sử giữ nước của dân tộc ta không chỉ được viết bằng những chiến dịch rung chuyển núi rừng, mà còn được khắc tạc bằng máu đỏ trên những rạn san hô giữa biển khơi lạnh giá. Sự kiện Gạc Ma ngày 14 tháng 3 năm 1988 là một trang sử bi tráng như thế. Ở đó, người ta không thấy sự phô trương của vũ khí hạng nặng, mà chỉ thấy tận cùng cốt cách kiên cường của những con người bằng xương bằng thịt.

Thiếu úy Trần Văn Phương (quê ở Quảng Trạch, Quảng Bình) là một trong những người lính có mặt trên bãi đá ngầm Gạc Ma rạng sáng hôm ấy. Anh ra khơi không phải với tư thế của một người lính đi đánh trận, mà là một người lính công binh đi xây dựng, bảo vệ đảo, hành trang mang theo chủ yếu là cuốc, xẻng, vật liệu xây dựng. Đặc biệt hơn, anh mang trong tim nỗi nhớ của một người chồng vừa cưới vợ chưa lâu, mang theo niềm khắc khoải mong chờ ngày đứa con đầu lòng cất tiếng khóc chào đời.

Nhưng rồi, sóng gió đã nổi lên bóp nghẹt những ước mơ bình dị ấy. Rạng sáng 14/3/1988, tàu chiến địch được trang bị vũ khí tối tân bất ngờ bao vây và nã đạn điên cuồng vào những người lính Việt Nam đang đứng trên bãi đá ngầm. Không có công sự che chắn, không có vũ khí đáp trả tương xứng, Thiếu úy Trần Văn Phương và các đồng đội đã làm một việc chấn động lương tri: họ lao lại gần nhau, đan tay thành một "vòng tròn bất tử" để lấy thân mình che chở cho lá cờ đỏ sao vàng đang cắm trên bãi san hô.

Khi hỏa lực của giặc găm vào ngực, Trần Văn Phương ngã xuống giữa làn nước biển lạnh lẽo. Trút những hơi thở cuối cùng, anh dồn chút sức lực còn lại xé vạt áo, quấn lá cờ Tổ quốc quanh người và hô lớn: "Thà hy sinh chứ không chịu mất đảo. Hãy để cho máu của mình tô thắm lá cờ truyền thống của Quân chủng Hải quân". Anh nằm lại biển khơi khi mới 23 tuổi. Năm ấy, 64 người lính đã vĩnh viễn hóa thành những ngọn sóng bảo vệ chủ quyền thiêng liêng.

Nỗi đau của Gạc Ma không kết thúc trong buổi sáng rực lửa ấy, mà nó kéo dài đằng đẵng ở đất liền. Tại quê nhà Quảng Bình, người vợ trẻ Mai Thị Hoa nhận được giấy báo tử của chồng khi đang mang thai tháng cuối. Bà đã ngất lịm đi. Đứa con gái Trần Thị Thủy sinh ra chưa một lần được nhìn thấy mặt cha, chỉ biết cha qua một vài tấm di ảnh ố vàng và câu chuyện đẫm nước mắt của mẹ.

Nhưng hạt giống của tình yêu Tổ quốc không bao giờ lụi tàn. Hơn hai mươi năm sau, cô bé mồ côi Trần Thị Thủy ngày nào đã quyết định viết lá đơn tình nguyện xin gia nhập Quân chủng Hải quân. Khoác lên mình bộ quân phục màu trắng sọc xanh, bước lên những con tàu rẽ sóng ra Trường Sa, Thủy đang đi tiếp con đường mà cha mình đã đi, đứng canh giữ vùng biển mà cha mình đã hòa tan máu thịt.

Ký ức Gạc Ma nhắc nhớ chúng ta rằng: Chủ quyền biển đảo không phải là những khái niệm xa xôi, mà nó được đánh đổi bằng thanh xuân của những người cha, bằng nước mắt của những người vợ, và bằng sự khuyết thiếu vĩnh viễn trong cuộc đời của những đứa trẻ mồ côi.