Nhân chứng trực tiếp tham gia các sự kiện lịch sử

VỤ THẢM SÁT Ở THÔN KIM TÀI

Đoạn kể lại tội ác của lính Nam Hàn tại thôn Kim Tài (Bình Định) năm 1966, qua lời kể của chị Phan Thị Năm – một người sống sót. Quân địch đã bắt nhiều người dân vô tội, chủ yếu là phụ nữ và trẻ em, nhốt vào nhà rồi tưới xăng, ném lựu đạn thiêu sống, gây nên cái chết đau thương cho hàng chục người. Câu chuyện trở thành bằng chứng về sự tàn bạo của kẻ thù và là nguồn khơi dậy lòng căm thù, ý chí chiến đấu của bộ đội trong Tổng tiến công Mậu Thân 1968.

Lai Châu09/03/2026Ban Biên tập tổng hợp2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong Tổng tiến công năm Mậu Thân (1968), mỗi lần ra quân đánh những trận quyết liệt, các chiến sỹ Trung đoàn 12 (Sư đoàn 3-Sao Vàng), cổ quàng khăn đỏ, tập hợp trên nền nhà bỏ hoang ở thôn Kim Tài (xã Nhơn Phong, huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định) làm lễ tuyên thệ “Cảm tử để trả thù cho nhân dân Kim Tài”. Đây là một hình thức công tác chính trị tư tưởng của bộ đội ta thời bấy giờ. Tội ác của địch được các nhân chứng tố cáo. Cán bộ chính trị luận tội, lên án và phát động lòng căm thù địch trong cán bộ, chiến sỹ để hăng hái xung trận.

Thiết nghĩ, những cán bộ, chiến sỹ của Sư đoàn hôm nay và mai sau nên biết tội ác dã man của kẻ thù để góp phần luận giải vì sao chúng ta phải tiến hành chiến tranh Cách mạng.

Câu chuyện mà tôi viết lại đây là từ lời kể của một con người đã sống sót trong vụ thảm sát của bọn lính Nam Hàn tại thôn Kim Tài.

Chị là Phan Thị Năm, sinh năm 1940 ở thôn Tam Hoà, xã Nhơn Phong, huyện An Nhơn. Chị sinh được 3 con. Con lớn 6 tuổi, con giữa 4 tuổi và con nhỏ nhất mới 10 tháng tuổi. Chồng chị là Lê Đình Sơn, cán bộ thông tin-văn hoá thôn, đã bị địch bắt. Chị tần tảo nuôi mẹ chồng và nuôi con. Chị kể:

Mờ sáng ngày 9 tháng 1 năm 1966, các trận địa pháo địch bắn tới Núi Đất suốt nửa tiếng đồng hồ. Sau đó, máy bay phản lực đến ném bom dọn bãi. Dứt bom, từng đàn trực thăng chở quân đến đổ quân xuống Núi Đất. Tám giờ, bộ binh Nam Hàn tràn xuống thôn Liêm Lợi. Bọn lính Bảo An từ thị trấn Đập Đá kéo vào thôn Thanh Danh và Thanh Giang. Tiếng súng nổ loạn xạ khắp thôn xóm. Chị Năm đưa mẹ chồng và 3 con xuống hầm tránh đạn. Tới 10 giờ, tiếng súng im dần, chị tranh thủ vào nhà nấu cơm. Cơm vừa chín thì quân Nam Hàn xộc vào nhà, đá hết nồi niêu, đập phá mọi đồ dùng gia đình. Chúng bắt mẹ chồng, 2 em chồng và 4 mẹ con chị ra dấu hỏi “vi si?” (Việt Cộng đâu?). Chị lắc đầu. Nó đánh báng súng ngang hông, chị đau quá kêu lên 2 tiếng “Trời ơi!”, hai con lớn chạy tới ôm mẹ. Một tên khác đạp chị ngã sấp. Tưởng chị chết, cả nhà vật vã kêu khóc. Chúng lao tới lôi mọi người ra và dựng chị dây. Nó ra dấu bảo đi. Chị bước tới nồi cơm bị vỡ, bốc nắm cơm cho các con. Nó đá nắm cơm tung tóe rồi lấy dây trói chị cùng mẹ chồng, 2 em chồng và 2 con lớn. Con nhỏ chị bế trên tay, nó giật ra để trói tay nhưng chị cố ôm chặt con nên nó trói lỏng hơn. Chúng dồn tất cả đến nhà ông Trạc ở thôn Kim Tài. Ở đó đã có khoảng bốn chục người, hầu hết là người già, phụ nữ, trẻ con. Trong nhà có giường tủ, bàn thờ và người chật kín. Tất cả đều bị buộc vào nhau. Bảy người nhà chị bị tống vào vách ngăn phía sau.

Bọn Nam Hàn mặt hằm hằm, mắt trợn tròn, không có lông mày, trông rất man rợ. Chúng ra dấu bảo mọi người ngồi im. Ai cũng tưởng chúng nhốt vào đây, chờ lục soát xong sẽ thả. Không ngờ, một lát sau mấy tên lính xách ba bốn can xăng tưới vào nhà, đóng chặt cửa rồi ném lựu đạn vào. Lựu đạn nổ, căn nhà bốc cháy đùng đùng. Bà con kêu la thất thanh, trẻ con kêu cha kêu mẹ xé lòng. Lửa cháy càng to, tiếng kêu càng lịm dần. Chị Năm 2 chân bị bỏng, nhờ tay bế con chúng trói lỏng nên chị gỡ ra được. Trong nhà khói mịt mù, ngộp thở, chị quờ quạng mò tìm người thân, thấy 2 con và 2 em chỉ thoi thóp, mắt mở trưng trừng, chị gào lên: “Con ơi, em ơi”. Vuốt mắt cho con, cho em xong, thấy mẹ chồng đang còn quằn quại, bà cố gắng hỏi: “Con có sao không?”, chị lẩm bẩm trong miệng nói không ra tiếng vì lửa và khói. Chị vội cởi trói cho mẹ chồng rồi một tay bồng con, một tay kéo mẹ chồng trườn xuống nhà dưới. Nhìn ra sân thấy chúng bắn chị Cao Thị Thảnh khi chị bò ra. Ông Hạt và chị Năm bị thương cũng bò xuống nhà dưới. Lửa khói ngợp, ông Hạt trốn chạy ra vườn, chị Năm bị thương nặng lại còn con nhỏ và mẹ chồng nên không chạy theo được, đành tụt xuống căn hầm tránh pháo. Bỗng nghe đánh “Rầm” một tiếng và khói lửa mịt mù. Thì ra, nhà dưới cháy bị sập, xà ngang rơi ngay nóc hầm. Chị cố kéo mẹ chồng lên nhưng bà đã tắt thở. Vuốt mắt mẹ, chị bế con lăn ra ngoài bất tỉnh. Khi tỉnh lại, thấy mình còn sống, đứa con chị cũng còn sống. Chị ôm con bò ra vườn chuối, xuống hầm trú ẩn ngoài vườn. Một chân bị thương mất nhiều máu, chân kia bị bỏng rộp nóng rát. Khát nước đến đắng họng, chị nằm thiếp trong hầm suốt đêm. Gần sáng, con chị khóc đòi bú, chị giật mình tỉnh dậy. Một tên lính Nam Hàn đứng trên nóc hầm chĩa súng xuống hét to mấy tiếng gì đó rồi ra dấu bảo chị bước lên. Chị ráng trườn lên, hắn dùng báng súng đánh vào lưng, bắt chị đứng dậy. Hai chân chị đã tê dại không thể đứng nổi. Chúng kéo lê chị, đau quá chị lại ngất lịm. Tên lính thấy vậy bỏ đi. Khi tỉnh dậy, chị thấy bên cạnh là xác 2 đồng chí du kích.

Năm 2001, sau 35 năm, tôi trở về thôn Tam Hoà thăm chị Năm. Tuy đã cao tuổi nhưng chị vẫn nhớ rõ về vụ thảm sát của lính Nam Hàn ở thôn Kim Tài. Chị nói: “Trong số 38 người bị thảm sát hôm đó, riêng thôn Kim Tài có 23 (6 trẻ em và 17 phụ nữ), 15 nạn nhân nữa là các thôn trong xã. Mối hận thù này phải nhắc con cháu không thể nào quên”.

Tôi xúc động trước tấm lòng chị và xin phép ra thắp hương nơi tạc bia ghi tên những người vô tội đã bị kẻ thù tàn sát.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn