Nhân chứng trực tiếp tham gia các sự kiện lịch sử

Vượt trạm gác để đưa thư

bà là một cán bộ, chiến sĩ tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh làm nên Đại thắng mùa Xuân 1975, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước ngày 30/4/1975. Nửa thế kỷ đã trôi qua, nay đã ở tuổi “bát thập”, nhưng trong ký ức, bà vẫn nhớ như in những tháng năm hào hùng.

Đà Nẵng01/01/2026Đoàn trường THPT Phạm Phú Thứ (Đoàn trường THPT Phạm Phú Thứ)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Bà Trần Thị Lài (tức Năm Hoa, SN 1947, ở phường Tân Định, quận 1, TP Hồ Chí Minh) kể: “Tôi làm giao liên ở bộ phận Hoa vận thuộc Văn phòng Thành ủy (L71). Nhiệm vụ của tôi là chuyển tài liệu, dẫn đường cho cấp trên từ A ra B và ngược lại; vận chuyển vũ khí từ B vào A, đưa tân binh từ A ra B huấn luyện. Tùy vào tình hình chiến trường, đơn vị tôi liên tục chuyển từ Củ Chi sang Thanh An - Dầu Tiếng, rồi về Long An, Bến Tre”.

Thời gian làm giao liên, bà Lài không ít lần gặp nguy hiểm, nhưng bằng sự mưu trí bà đều vượt qua. Một lần vào năm 1968, đơn vị đóng ở Long An, bà nhận lệnh cùng 4 giao liên trong tổ vận chuyển 40 khẩu AK từ Bình Đức ra Quốc lộ 4 (lộ 4) để đưa vào nội đô Sài Gòn.

“Chúng tôi buộc 4 khẩu AK thành 1 bó, mỗi đôi quang gánh giấu 2 bó, mỗi người 1 gánh men theo bờ ruộng đi ra lộ. Đến điểm hẹn, chúng tôi ngồi chờ chị Ba Ánh (giao liên trong A ra nhận súng). Do chị Ánh biết mật thám theo dõi, nên khi đi ngang chỗ chúng tôi, chị ra ám hiệu. Lúc đó, tôi nói cả tổ ngồi yên, lấy khăn rằn che mặt. Tên mật thám tới chỗ chúng tôi dò xét, rất may có một bác nông dân gần đó bước đến giả bộ hỏi: nhà máy đường chạy rồi hả tụi bay? Tên mật thám tưởng có nhà máy đường nên bỏ đi. Còn chị Ánh đi tuốt vô ruộng, đến một nhà giả bộ xin đi vệ sinh, chủ nhà chỉ chị Ánh đi thẳng ra phía sau, vòng qua đường khác. Tên mật thám cũng vào, chủ nhà mời uống nước, giả vờ hỏi thăm…, để chị Ánh thoát”, bà Lài kế.

Khi ra gần đến lộ, quang gánh của bà Lài bị gãy nên phải ôm từng bó súng ra xe đò. Giấu súng trên xe xong, tài xế không dám chạy, yêu cầu bà Ánh ngồi chung xe. “Do chị Ánh đi cùng chỉ huy ra B bằng xe Honda 67, nên phải về chung để mật thám tiếp tục bám đuôi. Vì vậy chỉ huy nói tôi lên xe đò để tài xế yên tâm, khi đến trạm Phú Lâm xuống xe”, bà Lài kể tiếp.

“Sáng sớm 30/4/1975, cấp trên giao tôi chuyển tài liệu cùng tiền Việt và USD, với chỉ thị phải đưa vào Sài Gòn trước 11 giờ trưa. Hôm đó, cảnh sát chặn không cho người từ Sài Gòn qua trạm Phú Lâm vào nội đô; chỉ cho người từ Chợ Lớn ra, nhưng những người này khi đến trạm không chịu đi qua mà dừng lại nghe radio, dòng người lúc này rất lộn xộn. Tôi đã lẻn qua trạm gác nhiều lần, nhưng dòng người cứ ùa theo tôi khiến lính gác bắn chỉ thiên, buộc phải quay trở ra. Lúc 9 giờ sáng 30/4/1975, một xe GMC chở hơn 10 lính từ Bến Lức chạy vào trạm, phải dừng lại do ùn ứ, tôi leo lên xe xin quá giang về ngã bảy Lý Thái Tổ, sau đó giao tài liệu đúng hẹn. Lúc 11 giờ 30 phút trưa 30/4/1975, chúng tôi vỡ òa khi nghe Tổng thống chính quyền Sài Gòn Dương Văn Minh đọc tuyên bố đầu hàng vô điều kiện trên radio. Chiều cùng ngày, tôi được đưa đến trụ sở L71 đóng tại Trường Pétrus Ký (nay là Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong (quận 5).

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
Vượt trạm gác để đưa thư | Câu chuyện thời hoa lửa