xã Phú Hữu (13)

Phạm Tuân– người con vùng quê Thái Bình

Phạm Tuân (tên đầy đủ: Phạm Tuân) sinh ngày 14/02/1947 tại xã Quốc Tuấn, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình – mảnh đất giàu truyền thống đã nuôi dưỡng nên nhiều nhân tài của cả nước.

Trong lịch sử hiện đại Việt Nam, Phạm Tuân luôn được nhắc đến như một biểu tượng đặc biệt của khát vọng chinh phục bầu trời. Ngay từ thuở nhỏ, chàng trai Thái Bình đã mang trong mình ước mơ khoác áo Không quân, dù lần tuyển chọn đầu tiên ông bị loại vì… thiếu cân.

Sau lần tuyển chọn thất bại đó, Phạm Tuân đã phải nỗ lực từng ngày để đạt tiêu chuẩn sức khỏe: ăn uống bồi bổ, chạy bộ, tập thể lực và kiên trì đến mức quay lại đăng ký nhiều lần. Chính ý chí bền bỉ này sau đó trở thành nền tảng giúp ông trở thành một trong những phi công xuất sắc nhất của Việt Nam.

Trải qua quá trình huấn luyện khắc nghiệt, chàng trai trẻ năm ấy sớm chứng minh bản lĩnh qua các trận không chiến ác liệt của những năm 1972. Suốt hành trình cuộc đời của Phạm Tuân, không chỉ là những con số khô khan mà là câu chuyện về một con người bình dị nhưng có ước mơ lớn, dám vượt qua giới hạn bản thân để vươn lên những đỉnh cao chưa ai từng chạm tới.

Phi công Phạm Tuân - người hiện thực hóa giấc mơ "chạm" vào không gian của người Việt. Ngày này cách đây 45 năm, ngày 23/7/1980, tại sân bay vũ trụ Baikonur (Liên Xô), phi công Phạm Tuân trở thành người Việt Nam đầu tiên bay vào không gian. Chuyến bay ấy không chỉ là niềm tự hào của dân tộc mà còn đặt nền móng cho khát vọng khám phá không gian của các thế hệ người Việt sau này.

Chuyến bay của anh hùng Phạm Tuân đã đặt “viên gạch” đầu tiên cho nền công nghệ không gian Việt Nam.

Tối 23/7/1980, con tàu Soyuz 37 rời bệ phóng tại Baikonur, đưa phi công Phạm Tuân và đồng đội Victor Gorbatko vượt qua tầng khí quyển, bước vào không gian. Khi tàu bay qua lãnh thổ Việt Nam, Phạm Tuân đã được ưu tiên vị trí quan sát để ghi lại hình ảnh quê hương từ vũ trụ. Nhìn thấy dáng hình chữ S của Tổ quốc, ông đã thốt lên: “Đẹp quá, tôi hạnh phúc vô cùng.”

Từ không gian ông đã gửi về Trái đất thông điệp: “Người con của Việt Nam đang bay qua bầu trời Tổ quốc, xin gửi lời hỏi thăm và cảm ơn nhân dân đã tạo điều kiện để tôi được bay vào vũ trụ.”Trong gần 8 ngày (từ 23 đến 31/7/1980), hai phi hành gia thực hiện 142 vòng bay quanh Trái đất, kết nối thành công với Trạm Vũ trụ Salyut 6, nơi họ tiến hành các nghiên cứu khoa học trong điều kiện không trọng lực.Ngoài chụp ảnh lãnh thổ, hai phi hành gia còn tiến hành hàng loạt thí nghiệm quan sát địa hình, sông ngòi, vùng biển, mỏ khoáng sản... theo các đề tài khoa học của Việt Nam. Những bức ảnh chụp từ không gian sau này đã giúp các ngành lâm nghiệp, thủy sản xác định khu vực phục hồi rừng hay đánh bắt hải sản hiệu quả.

Điều đặc biệt là trong hành trang lên vũ trụ của phi công Phạm Tuân có ảnh Bác Hồ, Tổng Bí thư Lê Duẩn, một nắm đất từ Quảng trường Ba Đình, bản Tuyên ngôn độc lập, Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, lá cờ đỏ sao vàng... Tất cả đều được đóng dấu Trạm Vũ trụ và mang trở về đất mẹ, như một minh chứng thiêng liêng cho sự hiện diện của Việt Nam ngoài không gian.