XÃ TÂN HỘI (270) - NHÀ CÁCH MẠNG NGUYỄN VỸ

Vào cuối thập kỷ 20, thế kỷ XX, Hội An với vai trò là cửa ngõ giao lưu kinh tế, văn hóa của miền Trung nên các tờ báo “Người cùng khổ”, “Thanh niên” do Nguyễn Ái Quốc sáng lập cũng được lưu hành tại đây. Người thanh niên, thợ mộc tiến bộ Nguyễn Vỹ đã đọc được từ các tờ báo này những tư tưởng tiến bộ của Nguyễn Ái Quốc. Vào tháng 4 năm 1930, đồng chí Nguyễn Vỹ được trở thành thành viên của Chi bộ Cộng sản đầu tiên ở Hội An,phụ trách tổ chức Công hội đỏ của công chánh Hội An và làng thợ Kim Bồng. Sau khi Chi bộ Đảng ra đời, đồng chí Nguyễn Vỹ đã giới thiệu hai đồng chí Nguyễn Tỵ, Nguyễn Em ở Kim Bồng để chi bộ Hội An kết nạp Đảng.Trong thời gian này, Chi bộ Đảng có chủ trương tuyên truyền sự kiện ra đời của Đảng, biểu dương lực lượng vào ngày Quốc tế Lao động 1/5/1930. Đồng chí Nguyễn Vỹ cùng các thành viên tổ chức Công hội đỏ bí mật treo cờ Đảng trên cây đa ấp Vĩnh Hưng, rải truyền đơn trên bến đò phố mà hiện nay là bến đò Cẩm Kim sang Hội An và khu vực giáp ranh giữa Kim Bồng, Thanh Hà để hưởng ứng ngày Quốc tế Lao động. Đây là lần đầu tiên, nhân dân Kim Bồng được nhìn thấy cờ búa liềm công nông, được tiếp nhận các truyền đơn: “nam nữ bình đẳng”, “chia lại ruộng đất cho dân cày”. Hoạt động này làm dấy lên phong trào đấu tranh của nhân dân yêu cầu địa chủ, hương lý trong xã giảm thuế, giảm tô tức. Vào tháng 10/1930, Chi bộ Hội An bị địch đánh phá, đồng chí Nguyễn Vỹ bị bắt, nhưng địch không đủ chứng cớ kết án nên phải trả tự do. Về sau bị địch ép đi lính thợ nhưng đồng chí vẫn tiếp tục hoạt động cách mạng, tham gia thành lập “Chi bộ binh lính”, xây dựng mạng lưới cơ sở nội tuyến trong đồn lính khố xanh Hội An, tham gia vào cuộc khởi nghĩa giành chính quyền Tháng 8/1945 ở tỉnh lỵ Quảng Nam.Từ sau năm 1945, đồng chí Nguyễn Vỹ tiếp tục hoạt động cách mạng ở nhiều địa phương, nghỉ hưu và qua đời vào năm 1981 tại Đà Lạt - Lâm Đồng.