Xã Yên Trạch (1)

Tháng 5/1951, Tổng cục Cung cấp quyết định mở Lớp Huấn luyện cán bộ cung cấp đầu tiên tại khu rừng thuộc địa bàn xóm Hạ, xã Yên Đổ, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên. Nay là xã Yên Trạch, tỉnh Thái Nguyên. Yêu cầu chủ yếu của lớp huấn luyện này là bồi dưỡng một số nội dung chuyên môn nghiệp vụ, xác định quan điểm, trách nhiệm phục vụ, hiệu suất công tác của cán bộ cung cấp trong quá trình thực hành đảm bảo chế độ, tiêu chuẩn cho cán bộ, chiến sĩ. Đồng chí Trần Đăng Ninh - Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Tổng cục Cung cấp trực tiếp chỉ đạo lớp học tham dự học là các Trưởng phòng quân nhu.

Ngày 15/5/1951, 88 học viên đã có mặt tại nhà ông “Cai Kinh”, (thuộc địa xóm Hạ, xã Yên Trạch hiện nay), phần đông là Trưởng phòng, Phó phòng quân nhu các đại đoàn, một số ít là cán bộ cung cấp cơ quan Bộ Tổng tư lệnh và khoảng 20 đồng chí là cán bộ cấp tỉnh, huyện được bổ sung vào quân đội để huấn luyện trở thành cán bộ cung cấp. Trước khi khai giảng, toàn bộ học viên đã được đưa xuống Trung đoàn 165 thuộc Đại đoàn 312 để lấy tư liệu về tình hình bảo đảm hậu cần cho chiến sỹ. Lớp học được tổ chức thành 01 đại đội gồm 03 trung đội. Sau gần nửa tháng ổn định tổ chức và chuẩn bị mọi mặt, cuối tháng 5/1951, Lớp Huấn luyện cán bộ Cung cấp đầu tiên khai giảng. Căn cứ vào điều kiện, tình hình thực tế, chương trình lớp học tập trung vào nội dung cơ bản là: Chính trị và nghiệp vụ chuyên môn.

Thấu hiểu tâm tư và san sẻ khó khăn với những cán bộ, học viên tham gia lớp huấn luyện, ngày 15 tháng 06 năm 1951 Bác Hồ đã gửi thư cho lớp cung cấp với nội dung cụ thể là:

Trước hết, Người lý giải nhằm xóa bỏ tâm lý e ngại, cho rằng công việc cung cấp không quan trọng, không có điều kiện lập thành tích như việc trực tiếp chiến đấu trước mặt trận trong đội ngũ học viên. Người viết: “Công việc Cung cấp cũng quan trọng như việc trực tiếp đánh giặc trước mặt trận. Cung cấp đủ súng đạn, đủ cơm áo cho bộ đội thì bộ đội mới đánh thắng trận. Điều đó rất rõ ràng, dễ hiểu… Cách mạng cũng như một bộ máy, phải có phân công, người làm việc này, người làm việc khác, nhưng việc nào cũng cần thiết, cũng quan trọng. Thí dụ: Trong một cái đồng hồ, cái kim chạy suốt ngày đêm, nhưng con số thì suốt đời đứng một chỗ. Nếu những chữ số cũng muốn chạy như cái kim, hay là cái kim cũng muốn đứng lại như chữ số thì không thành cái đồng hồ nữa”

Về tâm lý sợ bị mang tiếng tham ô, hủ hóa…, Người cho rằng: “Có người nói: Cán bộ Cung cấp thường mang tiếng hủ hóa, mình không muốn mang tiếng, nên muốn đổi công tác. Nói như vậy là lầm, lầm to. Những kẻ hủ hóa là vì thiếu đạo đức cách mạng, đồng thời vì các cơ quan thiếu kiểm tra, thiếu phê bình và tự phê bình. Thiếu những điều đó thì bất kỳ làm công tác gì cũng dễ hủ hóa”. Theo Hồ Chí Minh, người cán bộ Cung cấp muốn mình không bị mang tiếng là tham ô, hủ hóa thì phải trau dồi đạo đức cách mạng, thực sự là kiểu mẫu cần, kiệm, liêm, chính; các cơ quan Cung cấp phải thường xuyên kiểm tra, phê bình và tự phê bình... “Vì vậy, cán bộ Cung cấp càng phải làm kiểu mẫu cần, kiệm, liêm, chính. Các cơ quan cung cấp cần phải thực hành kiểm tra, phê bình và tự phê bình, để cải chính dư luận bảo rằng: Cán bộ Cung cấp thường hủ hóa”. Trong thư, Người đặc biệt nhấn mạnh về phẩm chất đạo đức của người cán bộ cung cấp: “Nhiệm vụ chính của cán bộ Cung cấp là phụng sự đại đa số của bộ đội, tức là người binh nhì. Phải thương yêu săn sóc người binh nhì. Cán bộ cung cấp như người mẹ, người chị của binh nhì…”. Những lời căn dặn của Người trong bức thư đã trở thành kim chỉ nam cho mỗi hành động của người cán bộ Hậu cần, thể hiện tư tưởng nhân văn cao cả, tình đồng chí, đồng đội gắn bó, yêu thương.

Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã chỉ ra những chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về công tác hậu cần trong thời gian tới, lý giải, căn dặn cụ thể, chi tiết những việc cần phải làm để bảo đảm công tác hậu cần Quân đội được thông suốt. Người viết: “Có người lại e rằng: Lề lối làm việc mới của cán bộ cung cấp có thể không ăn khớp với cách làm việc cũ của cán bộ chỉ huy. Cán bộ Cung cấp tiến bộ thì cán bộ chỉ huy ắt cũng tiến bộ. Những chính sách và đường lối Chính phủ đã định, thì cán bộ ngành nào cũng phải phục tùng. Gần đây sẽ có tiêu chuẩn Cung cấp mới. Nó sẽ giúp cho cán bộ Cung cấp dễ làm việc hơn. Điều kiện cần thiết là cán bộ Cung cấp phải biết rõ ràng số người mình phụ trách cung cấp.

Phải có kế hoạch đầy đủ, sổ sách rành mạch.

Phải thấy trước, lo trước.

Phải có sáng kiến và phải tháo vát.

Phải thật sự cần, kiệm, liêm, chính.

Phải khéo áp dụng những điều đã học và những kinh nghiệm đã có và sẽ có.

Như vậy, thì chắc anh em sẽ làm tròn nhiệm vụ, sẽ không phụ sự ân cần dạy bảo của các đồng chí giáo viên, để xứng đáng với sự tin cậy của Chính phủ, đoàn thể và bộ đội.

Chúc các đồng chí mạnh khỏe và cố gắng.

Chào thân ái và quyết thắng!

Sau gần 03 tháng học tập, ngày 29/7/1951, lễ Bế giảng khóa I được tổ chức với 100% học viên đạt yêu cầu. Từ kinh nghiệm tổ chức lớp học Khóa I, đầu năm 1952, Tổng cục mở Lớp Huấn luyện cán bộ Cung cấp Khóa II gồm 120 học viên là cán bộ cung cấp của Liên khu 5. Sự có mặt của học viên đến từ miền Trung, vượt qua Bình - Trị - Thiên khói lửa, qua Liên khu 4, Liên khu 3... thể hiện tầm quan trọng của việc đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cung cấp trước yêu cầu xây dựng lực lượng vũ trang và quyết tâm thực hiện công tác huấn luyện cán bộ của Tổng cục Cung cấp. Lúc này, lớp học được chuyển sang khu Gốc Khế, cách vị trí cũ chừng 200m.

Một sự kiện có ý nghĩa quan trọng đối với lớp học là ngày 22/6/1952, Hội nghị Cung cấp toàn quân lần thứ nhất được tổ chức tại Việt Bắc. Tại đây, Chủ tịch Hồ Chí Minh nói chuyện với Hội nghị. Năm 1953, cuộc kháng chiến có bước chuyển biến quan trọng, vùng giải phóng và căn cứ kháng chiến được mở rộng và củng cố ngày càng vững chắc. Tổng cục Cung cấp quyết định thành lập Trường cán bộ Cung cấp trên cơ sở Lớp Huấn luyện cung cấp đầu tiên trực thuộc Tổng cục. Trường có nhiệm vụ tập huấn cán bộ cung cấp từ tiểu đoàn trở lên trong toàn quân. Ngày 25/3/1954, lớp Luân huấn hậu cần Khóa II tổ chức Lễ khai giảng với 112 học viên. Ngày 03/7/1954, lớp Luân huấn hậu cần Khóa II kết thúc, Khóa III tiến hành được 02 tháng thì tình hình có những chuyển biến quan trọng. Ngày 25/9/1954, theo yêu cầu, 35 học viên Khóa III của Trường được Tổng cục điều động tăng cường cho các cơ quan kinh tế của Nhà nước.

Trong khoảng 04 năm (1951 - 1954), từ Lớp Huấn luyện cán bộ Cung cấp đầu tiên được tổ chức tại xóm Hạ, xã Yên Đổ, đã phát triển thành Trường Cán bộ cung cấp. Khắc phục những khó khăn, thiếu thốn do hoàn cảnh chiến tranh, Nhà trường đã hoàn thành 05 khóa huấn luyện, bồi dưỡng được 486 cán bộ cung cấp. Tập thể cán bộ, giáo viên đã biên soạn được 04 tài liệu cơ bản về nghiệp vụ cung cấp và đã được Tổng cục sử dụng làm tài liệu học tập cho cán bộ cung cấp toàn quân. Có thể thấy, từ Lớp Huấn luyện cán bộ Cung cấp đầu tiên (năm 1951) đã phát triển thành Trường Cán bộ cung cấp (năm 1953), Trường Hậu cần (năm 1955), Trường Cán bộ hậu cần (năm 1957), Trường Sỹ quan Hậu cần (năm 1958), Học viện Hậu cần (năm 1974). Từ tháng 4/1996, Học viện Hậu cần trở thành nhà trường duy nhất đào tạo cán bộ hậu cần cho quân đội, đồng thời là một trung tâm nghiên cứu khoa học hậu cần quân sự của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Để ghi nhớ công ơn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với Học viện, ngày 28/4/1999, Bộ Quốc phòng ban hành Quyết định số 547/QĐ-BQP công nhận ngày 15/6/1951 là Ngày truyền thống của Học viện Hậu cần.

Với những giá trị nêu trên, Địa điểm Tổ chức lớp huấn luyện đầu tiên và đóng quân của Trường Cán bộ cung cấp (1951 - 1954), tỉnh Thái Nguyên được Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng là Di tích lịch sử quốc gia tại Quyết định số 1870/QĐ-BVHTTDL ngày 15/6/2021./. Nơi đây trở thành địa chỉ về nguồn của lớp lớp cán bộ học viện hậu cần và là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng tại địa phương cho thế hệ trẻ