Xe HonDa 67 của Anh hùng Võ Văn Minh

Anh hùng Võ Văn Minh sinh năm 1952, quê quán: xã Điện Minh, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Sinh ra trong gia đình và quê hương giàu truyền thống đấu tranh cách mạng. Năm 1970, khi vừa tròn 18 tuổi, anh bị quân đội Sài Gòn bắt đi lính với cấp bậc hạ sĩ, làm nhiệm vụ bảo vệ kho bom đạn ở sân bay Đà Nẵng. Hàng ngày, anh chứng kiến lính Mỹ - Ngụy dùng máy bay quân sự chở bom đạn ở sân bay Đà Nẵng đi giết hại đồng bào mình nên đã thôi thúc anh phải làm gì đó để ngăn cản tội ác của chúng. Năm 1972, anh đã chủ động liên lạc với cơ sở cách mạng của ta ở thành phố Đà Nẵng mà trực tiếp là các đồng chí biệt động thành Quận Nhất (nay là Quận Hải Châu) đề nghị được làm nội tuyến “hợp pháp” giúp lực lượng cách mạng cung cấp các tin tức phục vụ lực lượng cách mạng hoạt động đồng thời trực tiếp tham gia phá hủy nhiều kho bom đạn của địch. Sân bay Đà Nẵng là khu liên hợp quân sự lớn của chính quyền Sài Gòn ở khu vực miền Trung - Tây Nguyên. Là nơi cung cấp đạn dược cho quân ngụy Sài Gòn để đánh và tái chiếm các nơi khác. Vì vậy, Thường vụ Khu ủy và Quân Khu ủy 5 coi đây là mục tiêu cần được phá hủy để tạo điều kiện cho quân ta giành được thắng lợi to lớn vào cuối năm 1974 đầu năm 1975. Xe HonDa 67 của Anh hùng Võ Văn Minh. Thực hiện ý kiến chỉ đạo của cấp trên, tháng 8 năm 1974 trên căn gác gỗ số nhà 3/4 đường Hùng Vương (phố Vĩnh An - Vĩnh Trung), các anh Nguyễn Ngọc Nhĩ, Phan Văn Thành là chiến sĩ biệt động thành đã họp với hạ sĩ không quân Võ Văn Minh bàn việc cấp bách là đánh nổ kho bom đạn trong sân bay Đà Nẵng. Với chủ trương ấy, anh Minh đã xin nghỉ phép 3 ngày để trốn ra vùng căn cứ cách mạng của ta (huyện Điện Bàn) để học cách sử dụng kíp nổ, đặt thuốc nổ C4. Hết thời gian 3 ngày phép, anh tiếp tục trở về làm việc bình thường tại sân bay. Tháng 9 năm 1974, cơ sở cách mạng của ta giao 10 kíp nổ và 8 kg thuốc nổ cho chị Thuận (giao liên) đem từ Điện Bàn ra Đà Nẵng. Chị đã khéo léo giấu trong thúng, ngụy trang lên trên là bánh tráng, vượt qua sự kiểm soát của địch và giao cho anh Minh tại Đà Nẵng. Khi nhận được số thuốc nổ và kíp nổ, anh đã giấu vào tủ và không cho vợ con biết. Mỗi lần đi làm việc, anh cho một ít vào trong hộp bên trái xe máy để đưa vào sân bay. Sau 3 tháng liên tục, bằng phương tiện là xe HonDa 67, anh đã vận chuyển hết số thuốc nổ C4 cùng các kíp nổ và được giấu kỹ trong sân bay. 5 giờ 30 phút ngày 29 tháng 4 năm 1974, anh đã khéo léo đặt xong 4 quả mìn vào 4 kho bom cỡ lớn của địch, ấn định thời gian khai hỏa lúc 7 giờ 30 phút là giờ tập hợp điểm danh quân số của Sư đoàn 1 không quân ngụy. Biết hi sinh đến tính mạng, anh vẫn có mặt trong hàng ngũ địch để điểm danh nhận nhiệm vụ. Đúng 7 giờ 40 phút, một tiếng nổ lớn vang lên từ sân bay Đà Nẵng, làm rung chuyển cả sân bay và một góc của thành phố Đà Nẵng. Toàn bộ quân địch ở sân bay hốt hoảng bỏ chạy lên phía Bắc. Lực lượng xe cứu thương, xe chữa cháy chạy đến cứu chữa cũng bị cháy theo, 2 đường băng của sân bay bị mảnh bom cày phá, 3 khu kho bom nổ cháy liên tục 3 ngày đêm, toàn bộ hoạt động của sân bay phải ngưng hoạt động đến hết ngày 2 tháng 12 năm 1974, gây tổn thất nặng nề cho chính quyền Sài Gòn. Kết quả, đã phá hủy 20.000 quả bom, đạn đại liên và rốc két; trong đó có hàng ngàn quả bom từ 250kg đến 1000kg, 2 đường băng sân bay, 4 máy bay CH47, 7 xe cứu thương và xe chữa cháy,.... Sau khi bị nổ kho bom đạn ở sân bay Đà Nẵng, báo chí Sài Gòn và Phương Tây liên tục bình luận trong nhiều ngày, đặt ra câu hỏi "Vì sao ngay giữa trung tâm Đà Nẵng mà Việt Cộng có thể tiến đánh và cho nổ tung kho bom tại sân bay được canh gác nghiêm ngặt?" và cuối cùng không thể tìm ra câu trả lời. Cũng như binh lính phân đoàn đạn dược của Sư đoàn 1 không quân ngụy, Võ Văn Minh bị bắt và thẩm vấn nhiều ngày. Song chúng không thể tìm ra bằng chứng nên cho anh về làm việc lại. Ba ngày sau chiến công ấy, ở căn cứ, đồng đội của anh đã nhận giúp anh Huân chương Chiến công Hạng nhất do Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam trao tặng cho anh. Do chưa bị lộ, anh Minh vẫn tiếp tục giữ thế hợp pháp làm việc tại sân bay cho đến khi quân ta tiến quân vào giải phóng thành phố Đà Nẵng ngày 29 tháng 3 năm 1975. Khi quân ta tiến vào, anh Minh đã tham gia trong Ủy ban bảo vệ sân bay Đà Nẵng. Với thành tích đặc biệt xuất sắc, phẩm chất và hành động anh hùng, không ngại hi sinh, ngày 23 tháng 2 năm 2010, đồng chí được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Hiện nay, chiếc xe HonDa 67 của Anh hùng Võ Văn Minh được trưng bày tại Bảo tàng Khu 5 nhằm giáo dục cho thế hệ hôm nay cũng như thế hệ mai sau về tấm gương chiến đấu anh dũng, hi sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc và vì hạnh phúc của nhân dân trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, góp phần xây dựng động cơ đúng đắn để xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn cách mạng mới./.Phạm Hải/ Bảo tàng Quân khu 5