Xuân Đỏ Lửa – Khúc Tráng Ca Mậu Thân 1968”

Xuân Đỏ Lửa – Khúc Tráng Ca Mậu Thân 1968”

Mùa xuân năm 1968 đến trên dải đất Việt Nam không bằng những cánh mai vàng hay những khóm đào phai, mà bằng âm vang của lịch sử, bằng nhịp đập dồn dập của một dân tộc đã tích tụ quá lâu nỗi đau mất nước và khát vọng độc lập. Khi những ngày cuối cùng của năm Đinh Mùi trôi dần về phía sau, trong cái rét nhẹ của miền Bắc, trong những cơn gió chướng miền Nam mang theo mùi phù sa và khói súng, cả đất nước bước vào một thời khắc mà về sau lịch sử sẽ gọi là bước ngoặt. Đó là Xuân Mậu Thân 1968 – mùa xuân đỏ lửa, mùa xuân của sự bùng nổ ý chí và niềm tin.

Suốt nhiều năm trước đó, cuộc chiến tranh ở miền Nam Việt Nam dường như bị phủ lên bởi một màn sương mù của những tuyên bố chiến thắng. Chính quyền Mỹ và chính quyền Sài Gòn không ngừng khẳng định rằng họ đang “nắm thế chủ động”, rằng lực lượng cách mạng đã suy yếu, rằng chiến tranh sắp đi đến hồi kết có lợi cho họ. Nhưng phía sau những bản báo cáo ấy là một thực tế khác: phong trào đấu tranh chính trị lan rộng trong đô thị, lực lượng vũ trang cách mạng lớn mạnh từng ngày, hậu phương miền Bắc bền bỉ chi viện bằng máu, mồ hôi và ý chí thép. Trong lòng đất, trong những căn hầm bí mật, trong những con hẻm chật hẹp của Sài Gòn, Huế, Đà Nẵng, Cần Thơ, một mùa xuân khác đang được chuẩn bị – mùa xuân của tổng công kích và tổng khởi nghĩa.

Khi giao thừa Tết Mậu Thân vừa điểm, tiếng pháo Tết còn chưa kịp dứt, thì tiếng súng đã vang lên, xé toạc bầu trời đêm. Đó không phải là một trận đánh đơn lẻ, mà là một cơn địa chấn đồng loạt trên toàn miền Nam. Hơn một trăm đô thị, thị xã, căn cứ quân sự, cơ quan đầu não của đối phương cùng lúc rung chuyển. Từ Sài Gòn – trung tâm chính trị, quân sự lớn nhất – đến cố đô Huế trầm mặc, từ Đà Nẵng ven biển đến các thị trấn vùng đồng bằng sông Cửu Long, lực lượng cách mạng đồng loạt tiến công với một khí thế chưa từng có.

Sài Gòn – thành phố được coi là “bất khả xâm phạm” – bỗng trở thành tâm điểm của cả thế giới. Những đơn vị biệt động, những chiến sĩ mang trên mình vũ khí gọn nhẹ, hành trang là lòng quả cảm và niềm tin sắt đá, đã tiến thẳng vào những mục tiêu được xem là biểu tượng quyền lực của đối phương. Trận đánh vào Tòa Đại sứ Mỹ, dù lực lượng mỏng và phải chiến đấu trong điều kiện vô cùng chênh lệch, đã gây nên một cú sốc tinh thần dữ dội. Hình ảnh chiến sĩ cách mạng chiến đấu ngay trong khuôn viên sứ quán Mỹ lan ra toàn cầu, khiến những lời tuyên bố về “an ninh tuyệt đối” sụp đổ trong chốc lát.

Ở Huế, lịch sử như sống lại trong từng viên gạch cổ. Thành phố bên bờ sông Hương bước vào những ngày khói lửa kéo dài. Lực lượng cách mạng làm chủ phần lớn thành phố trong nhiều tuần lễ, dựng lên chính quyền cách mạng, kêu gọi nhân dân đứng lên. Trong tiếng đại bác dội vào Kinh thành, trong những con đường phủ đầy xác gạch vụn, người dân Huế vừa chịu đựng đau thương, vừa chứng kiến một khoảnh khắc hiếm hoi khi cán cân quyền lực nghiêng về phía những người bị áp bức. Huế trở thành nơi giao thoa dữ dội nhất giữa lý tưởng và hiện thực, giữa khát vọng giải phóng và sự tàn khốc của chiến tranh.

Không chỉ là những trận đánh quân sự, Mậu Thân còn là sự bùng nổ của phong trào nổi dậy. Ở nhiều nơi, quần chúng nhân dân xuống đường, tiếp tế, che chở cho bộ đội, tham gia đấu tranh chính trị. Những bà mẹ giấu cán bộ trong lòng nhà, những em nhỏ làm liên lạc, những thanh niên đô thị bỏ bút nghiên để cầm súng hoặc tham gia biểu tình – tất cả tạo nên một bức tranh sống động về sức mạnh của lòng dân. Chính lòng dân ấy là cội nguồn của mọi chiến thắng, dù cái giá phải trả là vô cùng đắt đỏ.

Cuộc tổng tiến công không đạt được tất cả những mục tiêu quân sự trước mắt như mong muốn. Lực lượng cách mạng chịu nhiều tổn thất, nhiều cán bộ, chiến sĩ đã ngã xuống ngay giữa mùa xuân. Nhưng lịch sử không chỉ được đo bằng số trận địa giữ được hay số mục tiêu chiếm đóng. Mậu Thân 1968 là một thắng lợi chiến lược mang tầm vóc thời đại. Nó làm lung lay ý chí xâm lược của Mỹ, làm bộc lộ sự bế tắc không thể che giấu của chiến tranh. Sau Mậu Thân, dư luận Mỹ rúng động, phong trào phản chiến bùng nổ mạnh mẽ, niềm tin vào khả năng “chiến thắng” của chính quyền Mỹ tan vỡ. Tổng thống Mỹ buộc phải tuyên bố không tái tranh cử và chấp nhận ngồi vào bàn đàm phán ở Paris.

Trên mảnh đất Việt Nam, Mậu Thân để lại những vết sẹo sâu hoắm. Nhiều thành phố hoang tàn, nhiều gia đình ly tán, nhiều người mẹ vĩnh viễn không đón con về trong mùa xuân ấy. Nhưng chính trong đau thương đó, tầm vóc của con người Việt Nam hiện lên rõ ràng hơn bao giờ hết. Đó là tầm vóc của một dân tộc dám đánh vào nơi đối phương cho là an toàn nhất, dám chấp nhận hy sinh để đổi lấy bước ngoặt của lịch sử, dám tin rằng tương lai có thể được viết lại bằng máu và ý chí.

Khi tiếng súng dần lắng xuống, mùa xuân vẫn tiếp tục trôi. Những cành cây trơ trụi rồi lại đâm chồi, những dòng sông vẫn chảy, và cuộc kháng chiến vẫn đi tiếp con đường gian nan của nó. Nhưng từ sau Mậu Thân 1968, thế và lực của cách mạng đã khác. Niềm tin được hun đúc, cục diện chiến tranh thay đổi, và con đường đi đến ngày toàn thắng đã hiện rõ hơn, dù vẫn còn nhiều chông gai phía trước.

Xuân Mậu Thân không chỉ là một chiến dịch quân sự, mà là một bản hùng ca bi tráng của lịch sử Việt Nam hiện đại. Đó là mùa xuân mà đất nước đứng dậy bằng tất cả sức mạnh tiềm ẩn của mình, mùa xuân mà thế giới phải nhìn Việt Nam bằng con mắt khác, mùa xuân mà máu và hoa quyện vào nhau để tạo nên một biểu tượng bất tử. Trong ký ức dân tộc, Xuân Mậu Thân mãi mãi là mùa xuân của thức tỉnh, của hi sinh, và của niềm tin không gì lay chuyển vào ngày độc lập, thống nhất non sông.