Anh Hùng Bùi Xuân Phái
Mô tả ngắn: Ông là họa sĩ tiêu biểu của mỹ thuật Việt Nam thế kỷ XX, thuộc thế hệ cuối cùng của sinh viên trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương. Ông nổi tiếng nhất với các tác phẩm vẽ về Phố cổ Hà Nội, đến mức mảng đề tài này được định danh riêng là "Phố Phái".
Bài báo: Bùi Xuân Phái – Người lưu giữ linh hồn phố cổ Hà Nội
Trong dòng chảy của nền mỹ thuật Việt Nam, có một cái tên đã trở thành biểu tượng gắn liền với những mái ngói thâm nâu, những bức tường rêu phong và những con ngõ nhỏ tĩnh lặng của Hà Nội: danh họa Bùi Xuân Phái.
Cuộc đời gắn liền với nghệ thuật chân chính Bùi Xuân Phái tốt nghiệp khóa XV trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương (1941-1946). Cả cuộc đời ông là một bản nhạc trầm lắng nhưng đầy kiên định với nghệ thuật. Dù trải qua nhiều giai đoạn khó khăn về kinh tế, ông vẫn miệt mài sáng tạo trên bất cứ vật liệu gì có được, từ vỏ bao thuốc lá đến giấy báo cũ, để ghi lại hơi thở của cuộc sống xung quanh.
Huyền thoại "Phố Phái" Nhắc đến Bùi Xuân Phái là nhắc đến "Phố Phái". Những bức tranh phố cổ của ông không chỉ là những nét vẽ kiến trúc, mà là sự đọng lại của thời gian và tâm hồn người Hà Nội. Phố trong tranh ông thường không có nhiều người, chỉ có những mái nhà lô nhô, những mảng tường xám lạnh nhưng đầy ấm áp tình người. Ông đã thổi hồn vào từng viên gạch, khiến phố cổ Hà Nội trở nên vừa hư ảo, vừa gần gũi đến lạ kỳ.
Di sản để đời Ngoài đề tài phố cổ, ông còn thành công rực rỡ ở các mảng tranh chân dung, tĩnh vật, và đặc biệt là mảng đề tài chèo. Những bức vẽ về các đào, kép chèo của ông thể hiện cái nhìn tinh tế về văn hóa dân gian truyền thống.
Với những đóng góp không mệt mỏi, năm 1996, họa sĩ Bùi Xuân Phái đã được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học Nghệ thuật – phần thưởng cao quý nhất ghi nhận tài năng và sự cống hiến của ông cho tổ quốc. Tên ông cũng được đặt cho một con phố tại Hà Nội và một giải thưởng lớn mang tên "Bùi Xuân Phái – Vì tình yêu Hà Nội".
