ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN - LA VĂN CẦU

La Văn Cầu (1932–2026) là Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, người dân tộc Tày, quê tại xã Phong Nặm, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng, nay thuộc xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng. Ông sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo ở vùng biên giới, sớm chứng kiến cuộc sống cơ cực của người dân dưới ách áp bức của thực dân, phong kiến. Những trải nghiệm ấy góp phần hình thành ở ông lòng yêu nước và ý chí tham gia cách mạng.

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, được cán bộ cách mạng tuyên truyền, giác ngộ, La Văn Cầu càng hiểu rõ hơn hoàn cảnh của người dân mất nước. Năm 1948, khi mới 16 tuổi, ông tình nguyện tham gia quân đội. Vì chưa đủ tuổi nhập ngũ, ông đã khai tăng tuổi để được vào bộ đội. Sau đó, ông trở thành chiến sĩ của Đại đội 671, Trung đoàn 174, Đại đoàn 316. Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, ông đã tham gia 29 trận đánh lớn nhỏ và lập nhiều thành tích xuất sắc.

Năm 1949, trong trận phục kích Bông Lau - Lũng Phầy trên Đường số 4, La Văn Cầu tham gia tổ xung kích. Trong chiến đấu, ông thể hiện tinh thần dũng cảm, góp phần tiêu diệt sinh lực địch và giành thắng lợi cho đơn vị. Đây là một trong những chiến công nổi bật của ông trước khi tham gia Chiến dịch Biên giới năm 1950.

Năm 1950, trong Chiến dịch Biên giới, La Văn Cầu tham gia các trận đánh tại Đông Khê. Ở trận Đông Khê lần thứ nhất, mặc dù bị thương, ông vẫn kiên quyết tiếp tục chiến đấu và cùng đồng đội đưa khẩu súng máy 12,7mm thu được của địch về đơn vị trong điều kiện địch tổ chức phản kích.

Chiến công nổi tiếng nhất của La Văn Cầu diễn ra trong trận Đông Khê lần thứ hai, ngày 17 và 18 tháng 9 năm 1950. Ông được giao chỉ huy một tổ bộc phá gồm 5 người, có nhiệm vụ phá hàng rào và đánh vào một lô cốt quan trọng của địch, mở đường cho lực lượng phía sau tiến công.

Trong quá trình chiến đấu, các đồng đội trong tổ lần lượt hy sinh hoặc bị thương. La Văn Cầu vẫn tiếp tục mang khối bộc phá tiến về phía mục tiêu. Khi bị hỏa lực địch làm bị thương nặng cánh tay phải, ông vẫn quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ. Do cánh tay bị thương gây cản trở, ông đề nghị Tiểu đội trưởng Nông Văn Pheo giúp xử lý phần cánh tay bị thương để tiếp tục chiến đấu. Sau đó, ông dùng tay trái mang bộc phá tiến lên, góp phần phá lô cốt và mở đường cho đơn vị xung phong.

Chiến công tại Đông Khê trở thành dấu mốc tiêu biểu trong cuộc đời chiến đấu của La Văn Cầu. Tấm gương của ông được Đại tướng Võ Nguyên Giáp biểu dương là một trong những tấm gương sáng về lòng căm thù giặc, tình thương đồng đội, tinh thần chấp hành nhiệm vụ và sự hy sinh vì nhân dân. Sau Chiến dịch Biên giới năm 1950, ông được tặng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất.

Tháng 5 năm 1952, tại Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc lần thứ nhất, La Văn Cầu được tặng Huân chương Quân công hạng Ba và được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ông là một trong những người đầu tiên được Nhà nước tuyên dương danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân. Ngày 10 tháng 8 năm 1952, ông tiếp tục được trao tặng danh hiệu Anh hùng Thi đua ái quốc.

Sau những năm tháng chiến đấu, La Văn Cầu tiếp tục công tác trong quân đội, đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ khác nhau. Ông được phong quân hàm Đại tá năm 1985 và nghỉ hưu năm 1996. Sau khi nghỉ hưu, ông vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, trong đó có công tác tại Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Ngày 24 tháng 6 năm 2026, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu từ trần tại Hà Nội, hưởng thọ 94 tuổi. Cuộc đời của ông gắn liền với những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp và đặc biệt là chiến công tại Đông Khê trong Chiến dịch Biên giới năm 1950. Tấm gương của La Văn Cầu đã trở thành biểu tượng về lòng yêu nước, tinh thần dũng cảm, ý chí vượt qua gian khổ và trách nhiệm với nhiệm vụ của người chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam.