ANH HÙNG NGUYỄN QUỐC TRỊ – NGƯỜI CHIẾN SĨ MƯU TRÍ, QUẢ CẢM

Bên cạnh những biểu tượng anh hùng như La Văn Cầu hay Cù Chính Lan, lịch sử kháng chiến chống Pháp còn ghi danh Đại tá Nguyễn Quốc Trị – một trong bốn Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân đầu tiên của Việt Nam được tuyên dương tại Đại hội Chiến sĩ thi đua toàn quốc năm 1952. Câu chuyện chiến đấu của ông là sự kết hợp tuyệt vời giữa lòng dũng cảm vô song và tư duy tác chiến mưu trí, sáng tạo.

Nguyễn Quốc Trị sinh năm 1921 tại xã Đô Lương, huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An. Sớm tham gia các phong trào cách mạng từ trước Tổng khởi nghĩa Tháng Tám, ông từng bị thực dân Pháp bắt giam. Ngay sau khi ra tù, ông tiếp tục gia nhập Quân đội nhân dân Việt Nam, tham gia chiến đấu ở nhiều chiến trường khốc liệt từ Bình - Trị - Thiên đến chiến dịch Biên giới.

Trong Chiến dịch Biên giới Thu – Đông năm 1950 (cùng thời điểm diễn ra trận đánh Đông Khê của anh hùng La Văn Cầu), Nguyễn Quốc Trị lúc đó là Trung đội trưởng thuộc Trung đoàn 174. Đơn vị của ông được giao nhiệm vụ đánh chặn và tiêu diệt cánh quân phản kích của địch do binh đoàn Lepage chỉ huy đang rút chạy trên Đường số 4.

Trong một trận đánh ác liệt tại vùng núi Cao Bằng, trung đội của ông bị chia cắt, hỏa lực địch dội xuống dữ dội. Nhận thấy thế trận hiểm nghèo, Nguyễn Quốc Trị đã một mình xông lên trước, áp sát đội hình địch. Bằng sự mưu trí và bộ pháp linh hoạt của mình, ông vừa di chuyển liên tục vừa bắn tỉa, đánh lừa khiến quân Pháp tưởng rằng đang đối đầu với một lực lượng lớn. Một mình ông đã tiêu diệt và bắt sống hàng chục tên lính Pháp, phá hủy xe chỉ huy của địch, tạo điều kiện cho đơn vị chấn chỉnh đội hình và xông lên bao vây toàn bộ cánh quân địch.

Trước đó, trong các chiến dịch tại Đường số 4, Nguyễn Quốc Trị cũng nổi tiếng với biệt danh "dũng sĩ diệt xe cơ giới". Ông luôn là người tiên phong trong các trận đánh phục kích kích, trực tiếp ôm bom ba càng, bộc phá lao vào xe bọc thép địch. Dù trong hoàn cảnh bị bao vây hay bị thương nặng, ông chưa bao giờ rời bỏ vị trí, luôn giữ vững ngọn lửa chiến đấu và tinh thần lạc quan, truyền năng lượng tích cực cho đồng đội xung quanh.

Năm 1952, với những cống hiến và chiến công xuất sắc, ông vinh dự được Chủ tịch Hồ Chí Minh trực tiếp tuyên dương Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Sau kháng chiến chống Pháp, ông tiếp tục cống hiến cho quân đội, giữ nhiều chức vụ chỉ huy quan trọng và luôn là tấm gương liêm chính, giản dị cho thế hệ đi sau.

Hơn bảy mươi năm đã trôi qua, ngọn lửa anh hùng từ cuộc đời của Nguyễn Quốc Trị vẫn nguyên vẹn giá trị. Câu chuyện về người chiến sĩ mưu trí, dũng cảm ấy nhắc nhở thế hệ thanh niên ngày nay rằng: lòng yêu nước không chỉ cần sự nhiệt huyết, mà còn cần cả tri thức, sự kiên trì và tư duy sáng tạo để vượt qua mọi thử thách, xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp.