Anh hùng Núp – Người thủ lĩnh biến làng Stơr thành pháo đài giữa đại ngàn
Là người con dân tộc Ba Na ở làng Stơr (Gia Lai), Anh hùng Núp đã lãnh đạo đồng bào đứng lên chống thực dân Pháp bằng những vũ khí thô sơ, biến ngôi làng nhỏ giữa núi rừng Tây Nguyên thành một "pháo đài bất khuất". Câu chuyện của ông là nguyên mẫu để nhà văn Nguyên Ngọc xây dựng hình tượng nhân vật Núp trong tác phẩm "Đất nước đứng lên".
Những năm cuối thập niên 1940, thực dân Pháp liên tục mở các cuộc càn quét vào vùng Tây Nguyên. Chúng đốt làng, cướp lương thực và bắt dân làng phải rời bỏ quê hương để dễ bề kiểm soát.
Ở làng Stơr, người thanh niên Ba Na tên Đinh Núp kiên quyết không chấp nhận khuất phục.
Ông tập hợp thanh niên trong làng, bàn với già làng cách bảo vệ buôn làng và tìm đường liên lạc với lực lượng cách mạng.
Vũ khí của họ khi ấy chỉ là giáo mác, nỏ, chông tre và bẫy rừng.
Nhưng Núp hiểu rằng, nếu biết dựa vào núi rừng thì đó sẽ là lợi thế lớn nhất.
Theo sáng kiến của ông, cả làng cùng đào hầm bí mật, dựng chông quanh các lối vào và cất giấu lương thực trong rừng sâu.
Ban ngày, dân làng lên nương như bình thường.
Đêm xuống, họ bí mật vận chuyển gạo, đưa cán bộ qua những con đường mà chỉ người Ba Na mới biết.
Một lần, quân Pháp huy động lực lượng lớn tiến vào làng Stơr.
Chúng tin rằng chỉ cần vài giờ là có thể dập tắt sự kháng cự.
Nhưng khi vừa bước vào khu rừng, nhiều toán lính liên tiếp rơi vào hố chông.
Những mũi tên từ trên sườn đồi bất ngờ bắn xuống.
Tiếng chiêng, tiếng tù và vang lên từ nhiều hướng khiến quân địch tưởng mình đang bị bao vây bởi một lực lượng rất đông.
Thực tế, lực lượng của Núp chỉ có vài chục người.
Nhờ thông thuộc địa hình và cách đánh linh hoạt, họ buộc quân Pháp phải rút lui sau nhiều giờ giao tranh.
Sau trận đánh, Núp không cho dân làng ăn mừng.
Ông nói:
"Đánh được một trận chưa phải là thắng. Giữ được làng, giữ được dân mới là thắng."
Câu nói ấy trở thành phương châm của cả làng Stơr.
Trong suốt những năm kháng chiến, Đinh Núp không chỉ là người chỉ huy chiến đấu mà còn là người vận động đồng bào các dân tộc Tây Nguyên đoàn kết, nuôi giấu cán bộ, tiếp tế cho bộ đội và bảo vệ vùng căn cứ.
Sự kiên cường của làng Stơr nhanh chóng trở thành biểu tượng của phong trào kháng chiến ở Tây Nguyên.
Năm 1955, Đinh Núp được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, là một trong những người đầu tiên của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên được vinh dự nhận danh hiệu cao quý này.
Hình ảnh của ông đã truyền cảm hứng để nhà văn Nguyên Ngọc viết nên tiểu thuyết nổi tiếng "Đất nước đứng lên". Tác phẩm đã đưa hình tượng người anh hùng Tây Nguyên đến với hàng triệu độc giả trong và ngoài nước.
Sau ngày đất nước thống nhất, Anh hùng Núp vẫn sống giản dị giữa đồng bào, luôn căn dặn con cháu phải biết giữ gìn đoàn kết giữa các dân tộc, yêu lao động và yêu quê hương.
Ông mất năm 1999, nhưng tên tuổi của ông vẫn sống mãi trong lòng nhân dân Tây Nguyên.
Ngày nay, khi nhắc đến Anh hùng Núp, người ta không chỉ nhớ đến một người chỉ huy gan dạ, mà còn nhớ đến một già làng mẫu mực, người đã biến lòng yêu quê hương thành sức mạnh để cả một buôn làng đứng lên bảo vệ độc lập, tự do.


