Anh hùng Võ Thị Sáu
Anh hùng Võ Thị Sáu sinh (1933 -1952) là một trong những biểu tượng kiên trung, bất khuất nhất của tuổi trẻ Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Chị ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng tinh thần và lòng yêu nước của chị đã trở thành ngọn đuốc sáng ngời cho các thế hệ mai sau.
Chị Võ Thị Sáu sinh ra trong một gia đình nghèo tại xã Long Mỹ, quận Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa (nay thuộc huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu). Chứng kiến cảnh quê hương bị thực dân Pháp tàn phá, cướp bóc, ngay từ năm 14 tuổi, chị đã giác ngộ cách mạng và chính thức tham gia vào Đội Công an xung phong Đất Đỏ.
Dù tuổi còn nhỏ, chị Võ Thị Sáu đã tỏ ra là một chiến sĩ trinh sát vô cùng thông minh, dũng cảm và mưu trí. Chị thường lợi dụng việc đi chợ, đi bán hàng để theo dõi tình hình quân địch, tiếp tế lương thực cho chiến khu và trực tiếp tham gia vào nhiều trận đánh táo bạo. Trận đánh nổi bật nhất của chị là vào năm 1948, chị đã mưu trí ném lựu đạn tại chợ Đất Đỏ, tiêu diệt một tên quan ba Pháp và làm bị thương nhiều tên lính khác, khiến quân địch hoang mang lo sợ.
Năm 1950, trong một chiến dịch mật phục diệt tề tại quê nhà, chị Võ Thị Sáu không may sa vào tay giặc. Thực dân Pháp đã dùng mọi thủ đoạn từ dụ dỗ, mua chuộc đến những đòn tra tấn dã man nhất nhằm ép chị khai ra căn cứ cách mạng và đồng đội. Thế nhưng, trước những trận đòn roi "thừa sống thiếu chết", người con gái Đất Đỏ vẫn giữ vững khí tiết, một lòng trung thành với Đảng, với cách mạng, quyết không khai nửa lời.
Không khuất phục được chị, thực dân Pháp đã mở một phiên tòa đại hình, kết án tử hình chị khi chị chưa đầy 18 tuổi. Bản án này đã vấp phải sự phản đối kịch liệt từ dư luận trong nước và quốc tế, bởi luật pháp quốc tế lúc bấy giờ nghiêm cấm thi hành án tử hình đối với người chưa thành niên. Lo sợ trước phong trào đấu tranh của nhân dân, vào đầu năm 1952, thực dân Pháp đã lén lút chuyển chị ra nhà tù Côn Đảo – nơi được mệnh danh là "địa ngục trần gian" để thi hành bản án.
Sáng ngày 23 tháng 1 năm 1952, thực dân Pháp giải chị Võ Thị Sáu ra pháp trường tại Côn Đảo. Khi tên cha đạo tiến lại gần để làm thủ tục rửa tội, chị đã gạt phắt đi và nói: "Tôi không có tội. Chỉ có kẻ sắp bắn tôi đây mới là kẻ có tội."
Đến trước gốc hàng dương nơi đặt cọc bắn, tên cai đội lính định lấy băng đen để bịt mắt chị, nhưng chị đã kiên quyết từ chối. Chị nhìn thẳng vào họng súng của kẻ thù và dõng dạc nói: "Không cần bịt mắt tôi. Hãy để cho đôi mắt tôi được nhìn đất nước thân yêu đến giây phút cuối cùng và tôi có đủ can đảm để nhìn thẳng vào họng súng của các người!".
Trước khi loạt đạn tội ác vang lên, chị Võ Thị Sáu đã cài một đóa hoa lekima lên tóc, cất cao giọng hát bài Tiến quân cavới tinh thần lạc quan, yêu đời kỳ lạ. Khi quân thù lên đạn, chị ngừng hát và hô vang những lời cuối cùng:
"Đả đảo thực dân Pháp!" "Việt Nam độc lập muôn năm!" "Chủ tịch Hồ Chí Minh muôn năm!"
Chị ngã xuống khi mới bước sang tuổi 19, độ tuổi đẹp nhất của đời người. Phát súng của kẻ thù có thể lấy đi mạng sống của chị, nhưng không thể khuất phục được linh hồn kiên trung của người con gái Việt Nam.
Cái chết hiên ngang của anh hùng Võ Thị Sáu đã trở thành nỗi khiếp sợ của kẻ thù và là nguồn động lực cổ vũ tinh thần chiến đấu to lớn cho hàng triệu chiến sĩ cách mạng.
Ngày nay, mộ của chị tại Nghĩa trang Hàng Dương (Côn Đảo) luôn ngập tràn hoa tươi. Người dân Côn Đảo và du khách cả nước khi đến đây đều kính cẩn nghiêng mình trước người con gái anh hùng. Chị đã đi vào huyền thoại, đi vào thơ ca nhạc họa với hình ảnh "Mùa hoa lê-ki-ma nở" muôn đời tươi thắm. Năm 1993, chị Võ Thị Sáu đã được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.


