Ánh sáng từ đôi mắt và những nhành cây đánh dấu

1. Cuộc hành quân trong "Màn sương thuốc súng"

Đó là một đêm cuối tháng 12, đơn vị của chúng tôi nhận lệnh hành quân cấp tốc để chi viện cho chiến trường miền Nam. Trời Trường Sơn về đêm lạnh buốt, cái lạnh như kim châm vào từng thớ thịt. Nhưng đáng sợ hơn cả cái lạnh là bóng tối.

Để tránh sự phát hiện của máy bay AC-130 – loại máy bay có tầm nhiệt cực nhạy của Mỹ – toàn bộ đơn vị phải thực hiện lệnh "tuyệt đối không ánh sáng". Không đèn pin, không thuốc lá, ngay cả chiếc bật lửa cũng phải gói kỹ trong ba lớp vải sô.

Chúng tôi đi như những bóng ma giữa rừng già. Người đi sau nắm chặt vào quai ba lô của người đi trước. Chỉ cần lỏng tay một chút, cả đội hình sẽ bị đứt đoạn giữa rừng sâu hun hút, nơi vực thẳm và bụi rậm luôn rình rập.

2. Những "Vì sao" trên lưng chiến sĩ

Để giữ cho đoàn quân không bị lạc, tiểu đội trưởng nảy ra một sáng kiến. Anh bảo chúng tôi đi tìm những mẩu gỗ mục có lân tinh.

Mỗi người lính nhặt một mẩu gỗ phát ra ánh sáng xanh lục dịu nhẹ, cài lên nắp ba lô của mình. Thế là, giữa đại ngàn đen đặc, hiện lên một đường dây những đốm sáng lập lòe, hư ảo. Chúng tôi cứ thế dõi theo "ngôi sao" trên lưng đồng đội mà bước đi.

Anh bạn đi trước tôi tên là Lân, quê ở Nghệ An. Lân bị sốt rét rừng hành hạ, hơi thở đứt quãng, nhưng đôi chân vẫn bước thoăn thoắt. Anh thầm thì:

"Cố lên đồng chí ơi, nhìn vào ánh lân tinh kia kìa. Nó giống như đom đóm ở quê mình ấy nhỉ? Cứ đi theo nó, chắc chắn sẽ thấy ánh sáng hòa bình."

3. Khoảnh khắc "Hoa lửa" và sự hy sinh thầm lặng

Bỗng nhiên, tiếng gầm rú của máy bay địch xé toạc bầu trời. Pháo sáng từ trên cao rỏ xuống như những thác lửa, soi rõ mồn một từng ngọn cỏ, lá cây.

"Tất cả nằm xuống! Áp sát vào gốc cây!" – Tiếng tiểu đội trưởng vang lên nghèn nghẹn.

Một quả bom tọa độ rơi cách đội hình không xa. Đất đá hất tung, khói thuốc súng khét lẹt trùm lên tất cả. Khi khói tan, tôi quờ quạng tìm Lân. Anh nằm im lìm, tay vẫn còn níu chặt một nhành cây để giữ dấu cho người phía sau khỏi bước hụt xuống vực. Mẩu gỗ lân tinh trên ba lô anh bị mảnh bom chém vỡ, nhưng ánh sáng xanh nhạt ấy vẫn còn vương trên vai áo anh, nhạt dần theo hơi thở cuối cùng.

Lân hy sinh khi chỉ còn cách trạm trung chuyển vài cây số. Anh ngã xuống, lặng lẽ như một nhành cây già rơi xuống đất mẹ để làm phân bón cho những mầm xanh mới.

4. Vĩ thanh: Lửa từ trái tim

Chúng tôi không có thời gian để khóc dài. Mỗi người nắm lấy một nhành cây dại, đặt lên mộ anh một hòn đá làm dấu, rồi lại tiếp tục bước đi.

Kỷ niệm ấy, với tôi, là hình ảnh chân thực nhất của một thời hoa lửa: Khốc liệt nhưng lãng mạn, đau thương nhưng đầy hy vọng. * Lịch sử không chỉ là những chiến thắng huy hoàng: Nó còn là những đêm hành quân không đèn, là những mẩu gỗ mục phát sáng trên vai áo chiến sĩ.

• Tâm hồn hóa đá: Những người lính năm ấy đã biến mình thành những "cọc tiêu", dùng ánh sáng của chính sự sống mình để dẫn lối cho đồng đội, để dòng chảy lịch sử không bao giờ đứt đoạn.

Ngày hôm nay, khi đi trên những con đường nhựa bằng phẳng, lung linh ánh đèn điện, tôi vẫn thường nhớ về những "vì sao lân tinh" trên dãy Trường Sơn. Ngọn lửa của lòng yêu nước năm ấy không bao giờ tắt, nó đã hóa thành tâm hồn, thành niềm tự hào để nhắc nhở chúng ta rằng: Mỗi bước chân hòa bình hôm nay đều được dẫn lối bởi những ánh sáng lặng lẽ của một thời rực lửa.