Bà Nguyễn Thị Lệ: Một đời giữ lời hẹn với liệt sĩ Huỳnh Văn Quên

Trong hoạt động “Câu chuyện thời hoa lửa”, tôi liền nhớ đến những vết thương và cả những lời hẹn ước thời hoa lửa chưa bao giờ phai nhạt dù chiến tranh đã lùi xa của bà Nguyễn Thị Lệ (Tây Ninh) và liệt sĩ Huỳnh Văn Quên. Câu chuyện ấy chính là minh chứng vĩ đại cho một tình yêu thủy chung, son sắt xuyên qua hai thế kỷ.

Giữa thập niên 1960, vùng đất Tân Phước Tây khói lửa là nơi bén duyên cho tình yêu của cô giao liên Nguyễn Thị Lệ và người lính trẻ Huỳnh Văn Quên. Tình yêu của họ lớn lên qua những dòng thư tay, qua những chiếc áo sờn vai được cặm cụi vá lại dưới ánh đèn dầu leo lét. Lúc bấy giờ, bà Lệ không biết chữ, nhưng vì nhớ người yêu, bà lặng lẽ tập viết. Hết trang giấy này đến trang giấy khác, bà chỉ viết duy nhất một cái tên: "Quên". Người yêu tên Quên, nhưng bà viết là để mà nhớ.

Cuối năm 1967, đơn vị của ông nhận lệnh tham gia Chiến dịch Mậu Thân 1968. Trước giờ xuất quân, người lính 18 tuổi nhìn thẳng vào mắt người thương dặn dò: “Anh đi đánh thắng trận này rồi anh về cưới em”. Cô gái đôi mươi khẽ gật đầu: “Em sẽ đợi anh về”.

Lời hẹn ước giản dị ấy đã trở thành định mệnh. Chiến dịch Mậu Thân khép lại, người lính trẻ Huỳnh Văn Quên đã anh dũng ngã xuống tại mặt trận nội đô và lạc mất thông tin hài cốt. Năm 1977, giấy báo tử gửi về, nhưng bà Lệ quyết không tin, bà vẫn nuôi hy vọng và ở vậy chờ đợi, từ bỏ mọi cơ hội hạnh phúc riêng, hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân của mình cho một lời hứa.

Dù chưa từng một lần được khoác áo cô dâu, chưa một tấm giấy kết hôn, nhưng suốt gần 60 năm qua, bà Lệ tự nguyện tìm về gia đình ông Quên, thay ông gánh vác bổn phận. Bà chăm sóc mẹ già của liệt sĩ đến hơi thở cuối cùng, lo toan giỗ chạp, hiếu nghĩa như một người con dâu thực sự. Cảm động trước tấm lòng của bà, mẹ liệt sĩ trước khi nhắm mắt đã trao lại đôi bông tai và chiếc nhẫn vàng – món quà cưới thay cho người con trai đã nằm lại chiến trường.

Đầu tháng 7 năm 2026, phép màu đã xuất hiện khi các lực lượng chức năng tìm thấy một ngôi mộ tập thể tại Công viên Lê Thị Riêng (TP.HCM). Giữa lòng đất sâu, một mẩu di vật bằng kim loại có khắc rõ dòng chữ "Huỳnh Văn Quên" được tìm thấy.

Hay tin người thương sau 58 năm lưu lạc cuối cùng đã "lộ diện", người con gái năm xưa nay tóc đã bạc trắng, bật khóc nghẹn ngào. Đứng trước anh linh của ông, bà nấc nghẹn: “Tui chịu cưới rồi... ông về nghen!”. Lời hồi đáp muộn màng sau gần sáu mươi năm cô đơn chờ đợi đã khiến hàng triệu trái tim thế hệ trẻ hôm nay phải lay động.

Câu chuyện của bà Nguyễn Thị Lệ và liệt sĩ Huỳnh Văn Quên không chỉ là một câu chuyện tình yêu thông thường, mà đó là biểu tượng vĩ đại của lòng thủy chung, tinh thần hy sinh thầm lặng của người phụ nữ Việt Nam thời chiến. Những người lính đã ngã xuống vì độc lập, và những người phụ nữ ở lại đã hóa đá vọng phu để gìn giữ vẹn nguyên lòng trung trinh với Tổ quốc, với tình yêu.

Là thế hệ trẻ thuộc Khối các cơ quan Đảng tỉnh, đứng trước những "câu chuyện thời hoa lửa" thiêng liêng ấy, chúng ta càng thấm thía giá trị của hòa bình, độc lập ngày hôm nay. Sự hy sinh của các anh hùng liệt sĩ và sự kiên trinh của những người hậu phương như bà Lệ chính là tấm gương sáng ngời về lòng yêu nước, là nguồn động lực to lớn để tuổi trẻ hôm nay không ngừng học tập, lao động, xung kích, tình nguyện xây dựng quê hương, xứng đáng với dòng máu anh hùng của các thế hệ cha anh đi trước.