Bên giếng nước năm xưa

Bên giếng nước năm xưa Giữa làng, có một chiếc giếng đá đã tồn tại từ bao đời. Thành giếng phủ rêu xanh, nước trong vắt, soi rõ cả bóng mây trời. Người trong làng vẫn gọi đó là “giếng làng” – nơi không chỉ để lấy nước, mà còn giữ lại bao kỷ niệm của một thời. Ngày trước, mỗi sáng sớm, bên giếng rộn ràng tiếng cười nói. Những gánh nước kẽo kẹt trên vai, tiếng gà gáy hòa cùng tiếng gọi nhau í ới. Lũ trẻ thì chạy quanh, nghịch nước, cười vang cả góc làng. Lan cũng lớn lên từ những ngày như thế. Cô thường theo mẹ ra giếng từ khi còn bé xíu. Lớn hơn một chút, cô đã biết tự múc nước, biết giữ thăng bằng đôi quang gánh. Và cũng chính nơi ấy, cô gặp Nam – chàng trai cùng làng, hơn cô vài tuổi. Nam hay ra giếng vào mỗi chiều, không phải để lấy nước, mà để… đợi. “Lan ra rồi à?” – anh hỏi, giọng giả vờ tự nhiên. Lan chỉ cười, không đáp, nhưng đôi má ửng hồng. Những buổi chiều như thế trôi qua, nhẹ nhàng như gió. Họ chưa từng nói lời gì rõ ràng, nhưng ai cũng hiểu trong lòng mình có một điều gì đó rất khác. Rồi chiến tranh đến. Ngày Nam lên đường, cả làng tiễn chân ở đầu ngõ. Lan không ra đó. Cô đứng bên giếng, nơi họ đã từng gặp nhau, tay nắm chặt thành đá lạnh. Chiều hôm ấy, nước giếng không còn trong như mọi ngày. Nam đi rồi, Lan vẫn ra giếng mỗi ngày. Không chỉ để lấy nước, mà như để giữ lại một phần ký ức. Những năm tháng chiến tranh, giếng làng cũng chứng kiến biết bao đổi thay. Không còn tiếng cười rộn ràng, thay vào đó là những gương mặt lo âu. Có những ngày, người ta không dám ra giếng ban ngày, chỉ lặng lẽ múc nước trong đêm. Có lần, bom rơi gần đó, đất đá văng xuống làm thành giếng sứt mẻ. Nhưng nước vẫn trong. “Giếng còn, làng còn…” – người già trong làng nói vậy. Lan vẫn chờ. Mỗi lần múc nước, cô lại nhìn xuống đáy giếng, như tìm kiếm một hình bóng quen thuộc. Có những đêm, cô ngồi bên giếng rất lâu, nghe tiếng côn trùng và tiếng gió, lòng đầy những câu hỏi không lời đáp. Rồi một ngày, chiến tranh kết thúc. Người ta bắt đầu trở về. Có người trở lại với nụ cười, có người mang theo vết thương, và có người… không bao giờ về nữa. Lan đứng bên giếng, tim đập dồn dập mỗi khi có tin ai đó từ chiến trường trở lại. Nhưng Nam không có trong những cái tên ấy. Một buổi chiều, khi nắng nhạt dần trên mặt nước, một người lính lạ ghé qua làng. Anh dừng lại bên giếng, cúi xuống múc nước uống. Lan nhìn anh, chợt thấy trong ánh mắt ấy có điều gì quen thuộc. “Cô… là Lan phải không?” Cô sững lại. Giọng nói ấy… dù khàn hơn, trầm hơn, nhưng vẫn là giọng của ngày xưa. “Nam…?” Người lính mỉm cười, nhưng nụ cười đã nhuốm màu thời gian. Lan không nói gì thêm. Chiếc gàu trên tay rơi xuống, nước bắn tung tóe. Cô chỉ đứng đó, nước mắt trào ra lúc nào không hay. Nam bước lại gần, chậm rãi. “Anh về rồi…” Ba chữ đơn giản, nhưng dường như đã đi qua cả một cuộc chiến. Bên giếng nước năm xưa, họ đứng đó – không cần nói nhiều. Mọi ký ức, mọi chờ đợi, mọi nỗi đau… dường như đều tan vào làn nước trong veo dưới chân. Gió nhẹ thổi qua, làm mặt giếng gợn sóng. Nhưng lần này, đó không phải là nỗi chờ đợi nữa. Mà là sự đoàn tụ. Và chiếc giếng làng, sau bao năm tháng chứng kiến chia ly, cuối cùng cũng được nhìn thấy một ngày trở về trọn vẹn.