câu chuyện lịch sử a4 (197)

Nhan đề: Ngôi Chùa Cổ Giữa Lòng Cát Trắng: Lời Kể Từ Nhân Chứng Lịch Sử

Dưới cái nắng hanh hao của vùng đất Quảng Bình, tôi có duyên được ngồi trò chuyện cùng cụ Lê Văn Thắng (sinh năm 1942), một người con của làng Mỹ Thủy, huyện Lệ Thủy. Cụ Thắng không chỉ là một bậc cao niên trong làng, mà còn là người đã chứng kiến bao thăng trầm của chùa Hoằng Phúc – ngôi chùa cổ nhất miền Trung với lịch sử hơn 700 năm. Bên chén trà xanh đặc sánh, cụ Thắng nheo mắt nhìn về phía cổng tam quan uy nghi, giọng trầm ngâm:

“Cháu biết không, ngôi chùa này trước đây có tên là am Tri Kiến. Theo sử sách, năm 1301, Phật hoàng Trần Nhân Tông đã ghé thăm và cầu nguyện tại đây. Nhưng với những người sinh ra vào thập niên 40 như lão, chùa Hoằng Phúc gắn liền với cả những ký ức đau thương và tự hào của kháng chiến.”

Cụ kể rằng, trong những năm chống Pháp và chống Mỹ, chùa Hoằng Phúc không chỉ là nơi thờ tự mà còn là một “pháo đài” tinh thần. Cụ nhớ rõ những ngày tháng niên thiếu, chùa từng là nơi nuôi giấu cán bộ, là kho chứa lương thực cho bộ đội.

“Vào năm 1967, bom đạn đã dội xuống dữ dội. Ngôi chùa nguy nga ngày ấy gần như bị san phẳng hoàn toàn. Nhìn cảnh tượng ấy, người dân làng Mỹ Thủy chúng lão đau xót vô cùng. Di tích hàng trăm năm chỉ còn lại những tảng đá kê chân cột và một vài mảng tường vỡ.”

Sau chiến tranh, chùa Hoằng Phúc chỉ còn là một phế tích nằm lặng lẽ giữa những rặng cây. Thế nhưng, cụ Thắng bảo rằng “cái hồn” của chùa chưa bao giờ mất đi. Những hiện vật quý giá như đại hồng chung đúc từ thời vua Minh Mạng đã được người dân và nhà chùa gìn giữ qua bao biến cố.

Đến năm 2014, với sự chung tay của chính quyền và các nhà hảo tâm, chùa chính thức được khởi công phục dựng theo lối kiến trúc nhà Trần. Cụ Thắng lúc đó dù tuổi đã cao nhưng ngày nào cũng ra xem thợ làm việc. Cụ kể:

* Kiến trúc: Chùa được phục dựng tỉ mỉ với hệ thống cột gỗ lim, mái ngói vảy mũi hài, tạo nên vẻ cổ kính nhưng không kém phần uy nghiêm.

* Giá trị tâm linh: Việc rước xá lợi Phật từ Myanmar về chùa là một sự kiện trọng đại mà cụ không bao giờ quên.

* Di sản: Chùa không chỉ là nơi sinh hoạt văn hóa mà còn là bằng chứng sống động cho sự trường tồn của đạo Phật trên đất Việt.

Kết thúc câu chuyện, cụ Thắng nắm lấy tay tôi, ánh mắt ánh lên niềm tự hào:

“Lão sống đến tuổi này, thấy chùa lại cao rộng như xưa, lòng mừng không sao tả xiết. Chùa Hoằng Phúc không chỉ là gạch đá, nó là xương máu và đức tin của người dân Quảng Bình qua bao đời. Lão kể cho cháu nghe, là hy vọng lớp trẻ sau này đừng bao giờ quên cội nguồn mình.”

Rời khỏi chùa Hoằng Phúc, hình ảnh cụ Thắng đứng dưới bóng cây bồ đề đại thụ và những lời kể của cụ cứ ám ảnh tôi mãi. Ngôi chùa giờ đây không chỉ là một di tích lịch sử quốc gia, mà còn là biểu tượng của sức sống mãnh liệt, vượt qua sự hủy diệt của thời gian và chiến tranh để tỏa sáng vẻ đẹp của lòng từ bi và trí tuệ.