CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA NGUYỄN VIẾT XUÂN – MỆNH LỆNH THÉP VÀ ĐIỂM TỰA TẦM VÓC TRÊN BẦU TRỜI LỬA (1)
Tác giả: Dương Công Vinh
Đơn vị: K23 - CNTT K23L, Trường Đại học Công nghệ thông tin & Truyền thông Đại
học Thái Nguyên
*LỜI NÓI ĐẦU
Lịch sử dân tộc Việt Nam là dòng chảy được tạo nên từ ý chí quật cường của biết bao thế hệ
cha ông. Trong hành trình dựng nước và giữ nước ấy, có những con người không chỉ làm
thay đổi vận mệnh của một thời đại mà còn mở ra những trang sử mới cho cả dân tộc. Một
trong những nhân vật như thế chính là Ngô Quyền – vị anh hùng đã lãnh đạo nhân dân đánh
tan quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng năm 938, chấm dứt hơn một nghìn năm Bắc thuộc
và mở ra kỷ nguyên độc lập lâu dài cho đất nước.
Là một người trẻ sinh ra trong thời bình, em luôn cảm thấy biết ơn những bậc tiền nhân đã hy
sinh trí tuệ, lòng dũng cảm và cả cuộc đời mình để bảo vệ non sông. Viết về Ngô Quyền
không chỉ là kể lại một chiến công lịch sử, mà còn là hành trình tìm hiểu về ý chí độc lập dân
tộc, về khát vọng tự chủ đã cháy bỏng trong lòng người Việt từ hàng nghìn năm trước.
Qua câu chuyện về Ngô Quyền, em mong muốn được nhìn lại một giai đoạn lịch sử hào hùng
của dân tộc, đồng thời gửi gắm những suy ngẫm của bản thân về trách nhiệm của thế hệ trẻ
hôm nay đối với đất nước.
I. Từ vùng đất Đường Lâm đến hình hài một bậc anh hùng
Có những con người sinh ra trong thời loạn để trở thành lời đáp cho khát vọng của dân tộc.
Ngô Quyền là một con người như thế. Ông sinh năm 898 tại Đường Lâm, vùng đất giàu
truyền thống yêu nước thuộc Sơn Tây ngày nay.
Lớn lên trong bối cảnh đất nước vẫn chịu nhiều ảnh hưởng của ách đô hộ phương Bắc, Ngô
Quyền sớm nổi tiếng là người có tài thao lược, sức khỏe hơn người và chí khí lớn lao. Từ
2
thuở thanh niên, ông đã thể hiện tư chất của một nhà lãnh đạo với tầm nhìn xa và ý chí mạnh
mẽ.
Ở Ngô Quyền, người đời không chỉ nhìn thấy một võ tướng tài ba mà còn thấy một con người
mang trong mình khát vọng độc lập của cả dân tộc. Chính điều đó đã tạo nên nền tảng cho
những chiến công vĩ đại sau này.
II. Khi vận mệnh đất nước đặt lên vai người anh hùng
Đầu thế kỷ X, sau nhiều cuộc đấu tranh bền bỉ, chính quyền tự chủ của người Việt từng bước
được hình thành dưới thời họ Khúc và họ Dương. Tuy nhiên, nền tự chủ ấy vẫn đứng trước
nhiều nguy cơ từ các thế lực phương Bắc.
Ngô Quyền trở thành con rể và là tướng lĩnh thân cận của Dương Đình Nghệ – người lãnh
đạo đất nước lúc bấy giờ. Với tài năng và lòng trung thành, ông được giao nhiều trọng trách
quan trọng.
Năm 937, Dương Đình Nghệ bị Kiều Công Tiễn phản bội và sát hại để cướp quyền. Hành
động ấy không chỉ gây nên biến động chính trị mà còn mở đường cho quân Nam Hán chuẩn
bị xâm lược nước ta.
Trước tình thế hiểm nghèo ấy, Ngô Quyền đã nhanh chóng tập hợp lực lượng, tiêu diệt Kiều
Công Tiễn và chuẩn bị đối phó với cuộc xâm lăng từ phương Bắc. Đó là thời khắc vận mệnh
dân tộc được đặt lên vai người anh hùng trẻ tuổi.
III. Bạch Đằng – nơi lịch sử chọn người làm nên kỳ tích
Ngô Quyền hiểu rằng muốn bảo vệ nền tự chủ non trẻ, phải đánh bại quân Nam Hán ngay
trong trận quyết chiến sắp tới. Ông nghiên cứu địa hình sông Bạch Đằng và đưa ra một kế
hoạch táo bạo chưa từng có.
Những hàng cọc gỗ lớn được bí mật đóng xuống lòng sông. Khi thủy triều lên, tất cả đều
chìm dưới mặt nước. Khi thủy triều rút, chúng sẽ trở thành những mũi giáo khổng lồ chờ đợi
quân địch.
Đó không chỉ là một kế hoạch quân sự xuất sắc mà còn là biểu hiện của trí tuệ Việt Nam biết
dựa vào thiên nhiên để tạo nên sức mạnh chiến thắng kẻ thù mạnh hơn nhiều lần.
IV. Khoảnh khắc lịch sử: Khi dòng Bạch Đằng cuốn trôi nghìn năm nô lệ
Cuối năm 938, đoàn chiến thuyền Nam Hán tiến sâu vào cửa sông Bạch Đằng với tham vọng
tái lập ách đô hộ trên đất Việt.
Ngô Quyền chủ động cho quân ra khiêu chiến rồi giả vờ rút lui. Quân Nam Hán hăng hái truy
kích mà không hề biết mình đang bước vào chiếc bẫy đã được chuẩn bị từ trước.
Khi thủy triều bắt đầu rút mạnh, những hàng cọc nhọn dần hiện lên giữa lòng sông. Đúng thời
cơ quyết định, Ngô Quyền hạ lệnh tổng công kích.
3
Tiếng trống trận vang dội. Chiến thuyền quân ta từ nhiều hướng đồng loạt lao tới. Những con
thuyền địch mắc cạn, va vào cọc gỗ và bị đánh tan tác. Tướng giặc Hoằng Tháo bị giết tại
trận.
Dòng sông Bạch Đằng hôm ấy không chỉ nhấn chìm quân xâm lược mà còn cuốn trôi hơn
một nghìn năm lệ thuộc của dân tộc Việt Nam vào các triều đại phong kiến phương Bắc.
V. Sau chiến thắng: Một dân tộc đứng dậy bằng chính sức mình
Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 là một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử dân tộc. Lần đầu tiên
sau hơn một thiên niên kỷ, người Việt khẳng định được quyền tự quyết vận mệnh đất nước
bằng chính sức mạnh của mình.
Năm 939, Ngô Quyền lên ngôi vua, đóng đô tại Cổ Loa và xây dựng chính quyền độc lập. Dù
triều đại của ông không kéo dài, nhưng nền móng mà ông đặt ra đã trở thành cơ sở cho sự
phát triển của quốc gia Đại Việt trong nhiều thế kỷ sau.
Trong mắt nhân dân, Ngô Quyền không chỉ là người chiến thắng trong một trận đánh, mà còn
là người mở đường cho thời đại độc lập dân tộc.
VI. Từ một vị tướng đến biểu tượng của ý chí tự chủ
Nếu chiến thắng Bạch Đằng là một kỳ tích quân sự thì giá trị lớn nhất mà Ngô Quyền để lại
chính là tinh thần tự chủ dân tộc.
Ông chứng minh rằng một dân tộc dù nhỏ bé vẫn có thể chiến thắng những thế lực hùng
mạnh nếu biết đoàn kết và tin vào sức mạnh của chính mình. Từ Ngô Quyền, truyền thống ấy
tiếp tục được nối dài qua các triều đại Lý, Trần, Lê và trở thành sợi chỉ đỏ xuyên suốt lịch sử
Việt Nam.
Tên tuổi Ngô Quyền vì thế đã vượt khỏi khuôn khổ của một nhân vật lịch sử để trở thành
biểu tượng của khát vọng độc lập và lòng yêu nước.
VII. Dư âm lịch sử: Tiếng sóng Bạch Đằng còn vọng mãi
Hơn một nghìn năm đã trôi qua kể từ ngày chiến thắng Bạch Đằng vang dội, nhưng mỗi lần
nhắc đến Ngô Quyền, người Việt Nam vẫn cảm nhận được niềm tự hào sâu sắc.
Dòng sông năm xưa vẫn chảy, những lớp sóng vẫn nối tiếp nhau như nhắc nhở các thế hệ
hôm nay về một thời khắc quyết định của lịch sử dân tộc. Chiến thắng ấy không chỉ thuộc về
quá khứ mà còn là nguồn sức mạnh tinh thần cho hiện tại và tương lai.
VIII. Người mở nền độc lập cho muôn đời con cháu
Trong lịch sử Việt Nam, có những người giữ nước, có những người mở mang bờ cõi, và cũng
có những người đặt nền móng cho cả một thời đại. Ngô Quyền thuộc về những con người
như thế.
4
Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 không đơn thuần là một chiến công quân sự mà là sự khẳng
định mạnh mẽ quyền sống độc lập của dân tộc Việt Nam. Từ chiến thắng ấy, đất nước bước
vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên tự chủ và phát triển bằng chính sức lực của mình.
Là người học lịch sử hôm nay, khi viết về Ngô Quyền, em càng thấm thía giá trị của độc lập
dân tộc. Chúng em không phải cầm gươm ra trận như cha ông ngày trước, nhưng có trách
nhiệm học tập, rèn luyện và cống hiến để giữ gìn thành quả mà biết bao thế hệ đã đánh đổi
bằng mồ hôi, nước mắt và máu xương.
Ngô Quyền đã đi vào lịch sử như người mở nền độc lập cho dân tộc. Và trong trái tim mỗi
người Việt Nam, tên tuổi ấy sẽ mãi là biểu tượng của ý chí tự cường và khát vọng tự do bất
diệt.
Hình 1 Ngô Quyền - Vị vua đầu tiên của nhà Ngô trong lịch sử Việt Nam
Hình 2 : Trận chiến Bạch Đằng (938)


